gdh'de ara...

5 soruda ‘otomotivde çip krizi’

1. resim

Maske, dezenfektan, aşı derken Covid döneminin en yıkıcı etkilerinden biri de ‘çip’ krizi oldu. Dünya genelinde olduğu gibi Türkiye’de de fabrikalar durma noktasına geldi. Oyak Renault ve Tofaş'ın ardından Ford Otosan da mikroçip tedarikinde yaşanan sıkıntılar nedeniyle üretime altı gün ara vereceğini açıkladı. Peki bugüne nasıl gelinde? Gelin 5 soruda sürece beraber bakalım…

1- Kriz nasıl başladı?

Pandemi döneminde dünya ticaretinin dengeleri tamamen değişti. Çalışan kişi sayısının azalması sadece üretimi değil, ürünlerin sevkini de etkiledi. Arzdaki sıkıntı talebe de sıçradı ve çip üreten firmalar için kriz çanları çalmaya başladı. Üretim sıkıntısı otomotivden bilgisayara, ekran kartından, telefon ve oyun konsoluna kadar çok geniş bir alana yayıldı.

Üretim bantlarındaki araçlar çip krizi nedeniyle tamamlanamadı.

2- Çip üretimi neden sekteye uğradı?

Covid döneminde yaşanan sektörel daralmalar ve ulaşım sıkıntısı üreticileri yeni arayışlara itti. Dünyanın en büyük çip üreticileri bu dönemde otomotiv çipi yerine farklı çiplerin üretimini tercih etti. Evden çalışma ve online eğitim gibi nedenlerle bu alana yoğunlaşma oldu. Çünkü çip üreticileri için bilgisayara ya da akıllı telefona çip üretmek daha karlı göründü. Otomotiv sektörünün ilk darbeyi beklenenden kısa sürede atlatması, çip üreticilerinin yeniden üretim dönemine adapte olamaması sonucunu beraberinde getirdi.

Araçlarda çip kullanımı çok farklı alanlarda olabiliyor. Model geliştikçe çipin sayısı ve rolü de artıyor.

3- Bu çipler hangi alanlarda kullanılıyor?

Milyar dolarlık otomotiv sektörünün fiyatı 1 ila 50 dolar arasında değişen çipler nedeniyle adeta felç geçirmesi ‘Bu çipler o kadar önemli mi?’ sorusunu beraberinde getirdi. Aslına son yıllarda üretilen araçlarda çipler çok önemli görevler üstleniyor. En ucuz araçlarda dahi yakıt ekonomisinden park sensörüne, hava yastığından bilgi-eğlence sistemlerine kadar farklı alanlarda bu çipler kullanılıyor. Araçta donanım arttıkça çiplerin sayısı ve görev yükleri de artıyor.

Renault da çip krizi nedeniyle Türkiye'deki üretimine bir süre ara verdiğini duyurmuştu.

4- Türkiye için durum nasıl görünüyor?

Binek otomobil ve ticari araç üretimi konusunda Türkiye küresel sistemin en önemli merkezlerinden biri. Üretilen araç sayısının fazla olması çip ihtiyacının da çok olması anlamına geliyor. Bu nedenle çip üretimindeki global kriz Türkiye’yi de çok yakın ilgilendiriyor ve doğrudan etkiliyor. ABD’den Almanya’ya, İtalya’dan Fransa’ya kadar dünyanın dört bir yanında üretimin durduğu bir dönemden bahsediyoruz. Sürecin çözümü için çip üretiminin eski sayılara bir an önce dönmesi dışında pek de bir seçenek yok.

TOGG sahip olduğu donanımlar nedeniyle çok sayıda çipe ihtiyaç duyuyor.

5- TOGG tüm bu yaşananlardan etkilenecek mi?

Otomotiv denince Türkiye’de herkesin aklına ilk gelen konulardan biri yerli ve milli otomobil TOGG oluyor. 2022’nin son çeyreğinde banttan inmesi beklenen TOGG’un mevcut çip krizinden nasıl etkilendiğine dair henüz resmi bir açıklama yok. Ancak yüksek miktarlarda stoklu çalışılma ihtimalinin yüksek olması, en azından ilk etapta TOGG’un bu krizden etkilenmeyeceği sonucunu öne çıkarıyor.