Her kelimenin bir etimolojik geçmişi ve dil bilgisi kuralları çerçevesinde belirlenmiş belirli bir kullanım alanı vardır. Gündelik yaşantımızda karşılaştığımız bu ifadelerin asıl manasını öğrenmek bir ihtiyaç haline geliyor. Sıkça araştırılan ana gibi yâr olmaz, bağdat gibi diyar olmaz nedir, Türkçedeki tam karşılığı neyi ifade eder?
Ana gibi yâr olmaz, Bağdat gibi diyar olmaz ifadesinin sözlükteki anlamı nedir?
Türk Dil Kurumu'nun güncel veri tabanı esas alındığında, ana gibi yâr olmaz, bağdat gibi diyar olmazın tanımlanmış manası aşağıda yer almaktadır.
- "insanlar içinde bize ana kadar candan bağlı dost yoktur" anlamında kullanılan bir söz
Ana gibi yâr olmaz, Bağdat gibi diyar olmaz ifadesini barındıran atasözleri ve deyimler
Kültürümüzde yer eden ve bu ifadeyle kurulan atasözleri ile deyimlerin anlamları aşağıda açıklanmıştır.
- Ana avrat küfretmek (veya düz veya dümdüz gitmek)
- Ana bir, baba ayrı
- Anadan doğmuşa dönmek (veya anadan yeni doğmuş gibi olmak)
- Ana ile kız, helva ile koz
- Ana kızına taht kurar, kız bahtı kocadan arar (veya ana kızına taht kurmuş, baht kuramamış)
- Analar taş yesin, yarım yarım beş yesin
- Anam!
- Anam avradım olsun
- Anam babam
- Anamın (veya anasının) ak sütü gibi (helal olsun)
- Anamın öleceğini bilseydim kulağı dolu darıya satardım
- Anan güzel idi hani yeri, baban zengin idi hani evi?
- Ananın bahtı kızına
- Ananın bastığı yavru incinmez
- Ananın karnında dokuz ay nasıl durdun?
- Anan yahşi, baban yahşi
- Anası ağlamak
- Anasına avradına sövmek
- Anasına bak kızını al, kenarına bak bezini al
- Anasından doğduğuna bin pişman
- Anasından doğduğuna pişman etmek
- Anasından doğduğuna pişman olmak
- Anasından emdiği süt burnundan (fitil fitil) gelmek
- Anasından emdiği sütü burnundan getirmek
- Anasını ağlatmak
- Anasını bellemek
- Anasını eşek kovalasın!
- Anasının gözü
- Anasının ipini satmış (veya pazara çıkarmış)
- Anasının kızı
- Anasının körpe kuzusu
- Anasının nikâhını istemek
- Anasının oğlu
- Anasını sat! (veya satayım!)
- Anasını sattığımın …
- Anası onu Kadir Gecesi doğurmuş
- Anası turp (veya sarımsak), babası şalgam (veya soğan)
- Anası yerinde
