ABD ile Çin'in Afrika üzerindeki hakimiyet savaşı genişliyor

• ABD, yüksek riskli ülkelerde bizzat maden işletmek yerine, finansman karşılığında maden çıktısının bir kısmını satın alma hakkı elde ederek Çin rafinerilerine giden akışı kesiyor.
• Kongo devlet maden şirketi Gécamines, Çinli CMOC ile yaptığı yeniden müzakereler sayesinde bu yıl 100 bin ton bakırı doğrudan ABD'li alıcılara göndermeye hazırlanıyor.
• İngiliz Pensana şirketi, Angola'dan gelen nadir toprak elementlerini işlemek için kuracağı rafineriyi, daha güçlü teşvikler ve fiyat garantileri nedeniyle İngiltere yerine ABD'ye taşıma kararı aldı.

Güney Afrika’nın Cape Town kentinde düzenlenen Investing in African Mining Indaba konferansı öncesinde diplomatlar ve sektör temsilcilerinden gelen bilgiler, Washington’ın Afrika politikasında "sözden eyleme" geçtiğini ancak yöntemi değiştirdiğini gösteriyor.

Operasyonel risk almadan tedarik güvenliği

ABD'nin yeni stratejisi, "endüstriyel varlık yerine finansal ateş gücü" olarak tanımlanıyor. Washington, Zambiya ve Demokratik Kongo Cumhuriyeti (DKC) gibi zorlu sahalarda doğrudan maden işletmeciliği yapmanın getireceği siyasi, operasyonel ve hukuki risklerden kaçınarak, finansal gücünü bir kaldıraç olarak kullanıyor.

Nadir toprak elementleri yeni mücadele alanı

Küresel kobalt arzının %70'inden fazlasını elinde tutan Kongo, artık sadece elektrikli araç bataryaları için değil, yüksek teknoloji ve savunma sanayii için de kritik bir kale haline geldi.

Çin'in germenyum ve galyum ihracatına getirdiği kısıtlamaların ardından, Kongo devlet şirketi Gécamines bu minerallerin merkezi bir alıcısı ve ihracatçısı konumuna yükseliyor.

Şirketin kısa süre önce gerçekleştirdiği ilk yerel işlenmiş germenyum ihracatı, ABD'nin tedarik zincirini çeşitlendirme çabalarının somut bir sonucu olarak görülüyor. NRGI Analisti Thomas Scurfield, konuyla ilgili şunları söyledi:

“ABD'nin söylemlerinin arkasına nihayet gerçek parayı koyduğunu görüyoruz. Ancak bu finansal hamlelerin, Çin'in sahadaki devasa ölçeği ve karar alma hızıyla uzun vadede nasıl rekabet edeceği hala büyük bir soru işareti."

KoBold Metals ve "Temiz Tedarik" çıkmazı

Yapay zeka kullanarak maden arayan ve Bill Gates ile Jeff Bezos gibi isimler tarafından desteklenen KoBold Metals, Kongo'da 3.000 kilometrekareden fazla alanda lityum ve bakır araması yapıyor.

Ancak şirketin Kongo direktörü Benjamin Katabuka, "hukuki tartışmaların olduğu sahalarda adım atmayacaklarını" vurgulayarak Batılı yatırımcıların "etik ve yönetişim" kıskacına dikkat çekti.

Bu durum, kuralları daha esnek yorumlayan Çinli rakiplerine (Zijin gibi) pazar hızı avantajı sağlıyor.