ABD İran'daki vatandaşlarını ülkeyi terk etmeye çağırdı

• ABD, İran’daki vatandaşlarına derhal ülkeyi terk etme çağrısı yaptı.
• Güvenlik uyarısında protestolar ve artan riskler gerekçe gösterildi.
• Beyaz Saray, İran konusunda diplomasi vurgusunu sürdürdü.
• İran’daki protestolarda ölü ve gözaltı sayısına ilişkin çarpıcı iddialar paylaşıldı.

ABD’nin Tahran Sanal Büyükelçiliği tarafından yayımlanan güvenlik uyarısında, ülkede devam eden gösteriler ve güvenlik risklerine dikkat çekildi. Açıklamada, ABD vatandaşlarından Washington yönetiminin “yardımına ihtiyaç duymadan İran’dan çıkış planı yapmaları” istendi.

Uyarıda, “İran’dan hemen ayrılın. Ayrılamıyorsanız, evinizde ya da başka bir güvenli binada emniyetli bir yere geçin.” ifadeleri kullanıldı.

Beyaz Saray’dan İran mesajı

Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran konusunda önceliğinin diplomasi olduğunu ancak askeri güç kullanımının da her zaman masada tutulduğunu söyledi. Leavitt, Washington’un İran’daki gelişmeleri yakından izlediğini belirtti.

İran’daki protestolar nasıl başladı?

İran’da protestolar, 28 Aralık 2025’te yerel para biriminin döviz karşısında hızla değer kaybetmesi ve ekonomik sorunlar nedeniyle Tahran Büyük Çarşı’da esnafın başlattığı gösterilerle başladı. Kısa sürede ülkenin birçok kentine yayılan protestolar, güvenlik güçlerinin müdahalesiyle daha da sertleşti.

Can kaybı ve gözaltı iddiaları

İranlı yetkililer, protestolarda ölen ya da yaralananlara ilişkin resmi bir açıklama yapmadı. Ancak İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), protestoların 16. gününe ilişkin yayımladığı raporda, 133’ü emniyet görevlisi ve biri savcı olmak üzere, 9’u 18 yaşın altında toplam 646 kişinin hayatını kaybettiğini öne sürdü.

Raporda ayrıca, protestolar kapsamında 10 bin 721 kişinin gözaltına alındığı belirtildi.

İnternet kesintisi

Şiddet olaylarının ve polis müdahalelerinin artması üzerine İran genelinde 9 Ocak’ta internet erişiminin kesildiği bildirildi. Kesintinin, protestoların yayılmasını ve bilgi akışını sınırlamayı amaçladığı değerlendiriliyor.