ABD'de teknoloji devlerine karşı bağımlılık davası açıldı

• Davacılar, platformların "sonsuz kaydırma", "otomatik oynatma" ve "beğeni" butonları gibi özellikleri bilinçli olarak çocukları uygulamada tutmak için tasarladığını savunuyor.
• İddianamede, bu özelliklerin çocukların beynindeki ödül mekanizmasını suiistimal ederek kumar bağımlılığına benzer bir dopamin döngüsü yarattığı ileri sürülüyor.
• Meta ve YouTube avukatları, suçlamaları reddederek ebeveyn denetimi araçlarını geliştirdiklerini ve platformların güvenli olduğunu savunuyor.
• Dava kaybedilirse, sosyal medya şirketleri milyarlarca dolarlık tazminatın yanı sıra algoritmik tasarımlarını tamamen değiştirmek zorunda kalabilir.

11 Şubat 2026 tarihinde Los Angeles’ta görülmeye başlanan dava, sadece ABD’de değil, tüm dünyada dijital platformların çocuk psikolojisi üzerindeki etkilerine dair en kapsamlı hukuk savaşı olarak görülüyor.

BBC'nin aktardığına göre mahkeme salonu, teknoloji şirketlerinin iç yazışmalarını ve algoritmaların "bağımlılık dozunu" ölçen uzman raporlarını mercek altına alıyor.

"Tasarım gereği zararlı"

Davacı taraf, sosyal medya platformlarının basit birer içerik paylaşım mecrası olmadığını, aksine "maksimum etkileşim" odaklı birer psikolojik manipülasyon aracı olarak kurgulandığını iddia ediyor.

Meta ve YouTube'dan "İfade Özgürlüğü" savunması

Teknoloji devlerinin savunma stratejisi, büyük ölçüde ABD’deki "İletişim Ahlakı Yasası - Bölüm 230" çerçevesinde şekilleniyor.

Şirketler, platformlardaki içeriklerden sorumlu tutulamayacaklarını ve algoritmik önerilerin birer "ifade özgürlüğü" biçimi olduğunu savunuyor.

Ayrıca, gençlerin ruh sağlığını korumak için son iki yılda 30'dan fazla yeni güvenlik aracı (gece molası uyarıları, uyku modu vb.) sunduklarını vurguluyorlar.

Sektörde taşlar yerinden oynayabilir

Hukuk otoriteleri, bu davanın sonucunun tütün endüstrisine karşı 90'larda kazanılan davalara benzer bir etki yaratabileceğini belirtiyor.

Eğer mahkeme, algoritmaların "kusurlu ürün" olduğuna karar verirse, sosyal medya devleri sadece içerikten değil, bu içeriği sunuş biçimlerinden de hukuken sorumlu tutulacak.