ABD’de Trump için “görev yeterliliği” tartışması alevlendi

• Demokrat vekillerden 50 kişi tasarıya destek verdi.
• Başkanın görev kapasitesi için tıbbi inceleme yapılması öngörülüyor.
• Görev yetersizliği halinde yetkilerin başkan yardımcısına devri mümkün.
• Tasarının Cumhuriyetçi çoğunluk nedeniyle yasalaşma ihtimali zayıf.

The Hill gazetesine göre, Raskin’in sunduğu teklif, “Başkanın Görev Yetkilerini ve Sorumluluklarını Yerine Getirme Yeterliliği Komisyonu” kurulmasını içeriyor.

Bu komisyonun, Kongre talep ettiğinde başkanın görevini yerine getirip getiremeyeceğini değerlendirmek üzere zihinsel ve fiziksel sağlık incelemesi yapılmasına olanak tanıyacağı belirtiliyor.

Tasarı, ABD Anayasası çerçevesinde başkanın görevini yerine getiremediğinin tespit edilmesi durumunda devreye giren mekanizmayı da hatırlatıyor.

Buna göre, başkan yardımcısı ve kabinenin çoğunluğu ya da Kongre tarafından oluşturulacak bir organın yazılı beyanıyla başkanın görevini yerine getiremediği ilan edilebiliyor ve bu durumda başkan yardımcısı görevi vekaleten devralıyor.

“Trump’ın eylemleri endişe yaratıyor”

Jamie Raskin, teklifin gerekçesinde Donald Trump’ın son dönemdeki söylem ve eylemlerinin kamuoyunda ciddi endişe yarattığını savundu. Raskin, Trump’ın “medeniyetleri yok etme tehdidi”, Orta Doğu’daki politikaları ve dini figürlere yönelik ifadelerinin başkanlık makamına duyulan güveni zedelediğini belirtti.

Raskin ayrıca, bu durumun artık yalnızca siyasi bir tartışma değil, “ulusal güvenlik meselesi” haline geldiğini ifade etti.

Siyasi dengeler ve süreç

Tasarıya Temsilciler Meclisi’nde 50 Demokrat üye destek verirken, Kongre’de çoğunluğu elinde bulunduran Cumhuriyetçilerin karşı çıkması nedeniyle teklifin yasalaşma ihtimali düşük değerlendiriliyor.

ABD’de bir başkanın görevden alınabilmesi için Temsilciler Meclisi’nde salt çoğunluk, Senato’da ise üçte iki çoğunluk gerekiyor. Bu nedenle süreç hem siyasi hem de anayasal açıdan oldukça zorlu bir eşik içeriyor.

Tartışma yaratan açıklamalar

Başkan Donald Trump, son dönemde yaptığı bazı açıklamalarla da tartışma konusu oldu. Vatikan lideri Papa Leo XIV’e yönelik eleştirilerde bulunan Trump, Papa’nın “zayıf” olduğunu savunmuştu.

Trump ayrıca sosyal medya hesabında kendisini Hristiyan geleneğindeki Hz. İsa’ya benzeten bir görsel paylaşmış, bu paylaşım daha sonra kaldırılmıştı. Bu tür adımların, başkanın görev kapasitesine ilişkin tartışmaları daha da artırdığı yorumları yapılıyor.