ABD'nin finansmanı kestiği BM iflasın eşiğine geldi

• Genel Sekreter Guterres, temmuz ayına kadar kasadaki tüm nakdin tükenebileceği uyarısında bulundu.
• ABD’nin ödemediği toplam miktar 4,1 milyar doları aşarak rekor seviyeye ulaştı.
• Eylül 2026’da yapılması planlanan, dünya liderlerinin katıldığı en büyük zirve olan 79. BM Genel Kurulu iptal riskiyle karşı karşıya.
• Ağustos ayından itibaren genel merkez binalarının kapatılması ve çalışanların ücretsiz izne çıkarılması senaryoları masada.

BM yetkililerinin "felç edici" olarak tanımladığı borç tablosu iki temel sütun üzerine kurulu. Washington yönetimi, Trump döneminin "Önce Amerika" dış politikasıyla paralel olarak kuruluşa olan mali yükümlülüklerini askıya almış durumda.

BM bütçesinin yaklaşık %22’sini karşılaması gereken ABD’nin bu ödemeleri yapmaması, teşkilatın dünya genelindeki insani yardım ve barış gücü misyonlarını doğrudan tehdit ediyor.

BM’nin ABD’ye yaptırım gücü sınırlı

Hukuki olarak her üye devlet aidatlarını ödemek zorunda olsa da, BM’nin en büyük donörü olan ABD’ye karşı yaptırım gücü oldukça sınırlı.

Kurallara göre 2 yıl üst üste ödeme yapmayan ülkenin oy hakkı askıya alınabilir. Ancak uzmanlar, ABD’nin oy hakkının alınmasının Washington’u örgütten tamamen kopmaya ve dolayısıyla BM’nin varlığının sona ermesine yol açabileceğini belirtiyor.

1945'ten kalan katı kurallar gereği, BM nakit sıkıntısı çekse bile harcanmayan bütçeyi yıl sonunda iade etmek zorunda. Bu durum "paradoksal bir iflas" yaratıyor.

Mali kriz analiz tablosu (Şubat 2026)

Yapısal reform masada

Uzmanlar, BM’nin bu darboğazdan çıkması için acil bir "Finansal Reform Paketi" hazırlanması gerektiğini savunuyor. Öneriler arasında, üye ülkelerin iade edilen ödenekleri bir "acil durum fonunda" bırakması yer alıyor.

Ancak Washington’daki siyasi iklim değişmediği sürece, dünyanın en büyük barış ve diplomasi örgütünün kapısına kilit vurulması artık bir komplo teorisi değil, gerçek bir ihtimal olarak görülüyor.