Aklı kalmak ne demektir? Aklı kalmak ifadesi hangi durumlarda kullanılır
Gün içinde arkadaşlarımızdan veya çevremizden duyduğumuz aklı kalmak ifadesi, lügatımızda yer alan önemli sözcüklerden biri. Türk Dil Kurumu (TDK) güncel sözlük kayıtlarına göre aklı kalmak ifadesinin anlamı nedir?
Son Güncelleme: 18.04.2026 - 10:00
Türkçenin ifade gücünden tam olarak yararlanmak, kelimeleri yerli yerinde ve doğru anlamlarıyla kullanmayı gerektirir. Dilimizin sunduğu zenginlikten faydalanmak, yaşantımızda bizlere büyük kolaylıklar sağlar. Peki, aklı kalmak nasıl yazılır, anlamı nedir? İşte TDK verilerine göre detaylı açıklaması.
Aklı kalmak ifadesinin anlamı nedir? TDK'ya göre tanımı nasıldır?
Kullanıldığı cümlenin yapısına göre değişik nüanslar içeren bu ifade, zengin bir tanımlama listesine sahiptir. Tüm anlamları aşağıda sıralanmıştır.
- Beğendiği bir şeyi düşünmekten kendini alamamak
- Arzu edildiği hâlde ulaşılamayan veya elden çıkan bir şeyi hasretle, endişeyle, merakla düşünmek, düşünmekten kendini alamamak, bir türlü unutamamak
Aklı kalmak ifadesinin cümle içinde kullanım örnekleri
Metin içerisinde bu sözcüğün kullanımına dair verilen spesifik örnek aşağıda görülmektedir.
- Büyükhanım bir lokma yiyenin ağzına bir lokma da kendi koyardı sair zamanda ama bu kez azıklarından eksilen her lokmada aklı kaldı.
Aklı kalmak ifadesi içeren atasözleri ve deyimler
Dilimizin zenginliğini yansıtan ve içinde bu kelimenin geçtiği atasözleri ile deyimler aşağıda sıralanmıştır.
- Akıl akıldan üstündür
- Akıl akıl, gel çengele takıl
- Akıl alır gibi değil
- Akıl almak
- Akıl almamak
- Akıl bırakmamak
- Akılda kalmak
- Akıldan çıkarmak
- Akıldan çıkmak
- Akıl danışmak
- Akılda tutmak
- Akıl durdurmak
- Akıl erdirememek (veya ermemek)
- Akıl erdirmek
- Akıl ermek
- Akıl etmek
- Akıl havsala almamak
- Akıl için yol (veya tarik) birdir
- Akıl işi değil
- Akıl kişiye sermayedir
- Akılları pazara çıkarmışlar, herkes yine kendi akılını almış (veya akıllar gelin olmuş, herkes kendininkini beğenmiş)
- Akıl öğretmek
- Akıl para ile satılmaz
- Akıl sır ermemek
- Akıl terelelli (olmak)
- Akıl var, izan (veya mantık veya yakın) var
- Akıl vermek
- Akıl yaşta değil baştadır
- Akıl yürütmek
- Akla (veya akıllara) durgunluk (veya şaşkınlık) vermek
- Akla fenalık vermek
- Akla gelmek
- Akla gelmemek
- Akla gelmeyen başa gelir
- Akla hayale gelmemek
- Akla sığar gibi
- Akla sığmamak
- Aklı almamak
- Aklı başa yaş getirir
- Aklı başına gelmek
- Aklı başından gitmek
- Aklı başka yerde olmak
- Aklı bir (veya beş) karış yukarıda (veya havada) olmak
- Aklı bir yerde olmak
- Aklı bokuna karışmak
- Aklı çıkmak
- Aklı dağılmak
- Aklı durmak
- Aklı ermek
- Aklı fikri bir şeyde olmak
- Aklı gitmek
- Aklı karışmak
- Aklı kesmek
- Aklı kesmemek
- Aklıma gelen başıma geldi
- Aklına bir şey gelmek
- Aklına bir şey gelmesin
- Aklına düşmek
- Aklına esmek
- Aklına geleni işleme, her ağacı taşlama
- Aklına geleni söylemek
- Aklına geleni yapmak
- Aklına gelmek
- Aklına getirmek
- Aklına getirmek
- Aklına koymak
- Aklına koymak
- Aklına mukayyet olmak
- Aklına sığdırmak
- Aklına sığmamak
- Aklına şaşayım (veya şaşarım)
- Aklına takmak
- Aklına turp sıkayım
- Aklına tüküreyim
- Aklına uymak
- Aklına yatmak
- Aklına yelken etmek
- Aklında kalmak
- Aklından çıkarmamak
- Aklından çıkmak
- Aklından geçirmek
- Aklından geçmek
- Aklından zoru olmak
- Aklında olsun (veya kalsın!)
- Aklında tutmak
- Aklını (bir şeyle) bozmak
- Aklını başına almak (veya toplamak veya devşirmek)
- Aklını başından almak
- Aklını başka yere vermek
- Aklını çalmak
- Aklını çelmek
- Aklını devşirmek
- Aklını kaçırmak
- Aklını karıştırmak
- Aklını kullanmak
- Aklının ayarını bozmak
- Aklının bir köşesine yazmak
- Aklının köşesinden geçmemek
- Aklının terazisi bozulmak
- Aklının ucundan bile geçirmemek
- Aklını oynatmak
- Aklını peynir ekmekle yemek
- Aklını şaşırmak
- Aklını takmak
- Aklını yormak
- Aklınla bin yaşa
- Aklın süzgecinden geçirmek
- Aklın yolu birdir
- Aklı sonradan gelmek
- Aklı takılmak
- Aklı yatmak
- Aklı zıvanadan çıkmak
Kaynak:
TDK Sözlüketiketler
İLGİLİ HABERLER
İtebilme kelimesinin tanımı nedir? İtebilmenin kısaca tanımı nedir?
Katalpa kelimesinin sözlükteki tanımı nedir? Katalpa kelimesinin kaç farklı anlamı var?
Tere kelimesi ne demek? Tere kelimesinin TDK anlamı nedir?
Modalaşma kelimesinin sözlükteki tanımı nedir? Modalaşmanın TDK'ya göre anlamı nedir?
Sıfır çekmek ifadesi neyi anlatır? Sıfır çekmek ifadesi hangi durumlarda kullanılır
Yiyimli kelimesinin anlamı nedir? Yiyimlinin TDK'ya göre anlamı nedir?
DİĞER HABERLER
Yiyimli kelimesinin anlamı nedir? Yiyimlinin TDK'ya göre anlamı nedir?
Tere kelimesi ne demek? Tere kelimesinin TDK anlamı nedir?
Sıfır çekmek ifadesi neyi anlatır? Sıfır çekmek ifadesi hangi durumlarda kullanılır
Modalaşma kelimesinin sözlükteki tanımı nedir? Modalaşmanın TDK'ya göre anlamı nedir?
Katalpa kelimesinin sözlükteki tanımı nedir? Katalpa kelimesinin kaç farklı anlamı var?
İtebilme kelimesinin tanımı nedir? İtebilmenin kısaca tanımı nedir?
Hulul kelimesinin sözlükteki tanımı nedir? Hulul kelimesinin TDK'ya göre açıklaması nedir?
Güfteci kelimesinin sözlükteki tanımı nedir? Güfteci kelimesinin kaç farklı anlamı var?
Dinî kelimesinin tanımı nedir? Dinîin TDK'ya göre anlamı nedir?
Çürüyüvermek kelimesinin anlamı nedir? Çürüyüvermeğin kısaca tanımı nedir?




