Al Jazeera: İsrail neden Suriye'ye saldırıyor?

Katar merkezli önemli yayın organlarından Al Jazeera'de İsrail'in Suriye'deki işgal faaliyetlerinin değerlendirildiği bir analiz yayınlandı.

İsrail'in özellikle Esed Rejimi'nin çökmesinin ardından Suriye'deki saldırganlığını artırdığına dikkat çekilen analizde, Uluslar arası bir araştırma kurumu olan Armed Conflict Location and Event Data'nın ortaya koyduğu verile ışığında İsrail saldırılarına dair detaylara yer verildi.

Analizde ayrıca; İsrail ihlal ettiği uluslararası anlaşmalar ve Suriye toprakları içerisinde askeri olarak genişlettiği varlığına dair bilgilere yer verildi.

İşte Al Jazeera'de yayınlanan analiz:

Şam'ın düşmesi ve Esed hanedanının 54 yıllık iktidarının sona ermesinin üzerinden bir yıl geçti.

Ancak rejim çöktüğünde İsrail, bu istikrarsızlıktan yararlanarak Suriye'deki askeri harekatını önemli ölçüde artırdı ve komşusunun büyük havaalanları, hava savunma sistemleri, savaş uçakları ve diğer stratejik tesisler dahil olmak üzere askeri altyapısının büyük bir bölümünü hedef aldı.

Armed Conflict Location and Event Data (ACLED) tarafından yapılan hesaplamaya göre, geçtiğimiz yıl boyunca İsrail, Suriye genelinde 600'den fazla hava, insansız hava aracı veya topçu saldırısı düzenledi ve bu, günde ortalama iki saldırıya denk geliyor.

İsrail saldırılarının büyük bir kısmı, kayıtlara geçen tüm İsrail saldırılarının yaklaşık yüzde 80'ini oluşturan Suriye'nin güneyinde bulunan Kuneytra, Deraa ve Şam vilayetlerinde yoğunlaşmış durumda.

İsrail işgali altındaki Golan Tepeleri'ne komşu Kuneytra, en az 232 kez saldırıya uğrarken, Deraa, eski rejimin askeri tesisleri ve şüpheli silah konvoylarına odaklanan 167 kayıtlı saldırı ile en çok hedef alınan ikinci vilayet oldu.

Önemli askeri otoyollar ve lojistik merkezlerine ev sahipliği yapan Şam vilayeti en az 77 kez saldırıya uğrarken, başkent Şam şehri ise en az 20 kez saldırıya uğradı.

İsrail neden Suriye'ye saldırıyor?

İsrail'in hava saldırıları geçen yıl tırmanışa geçse de, aslında yıllardır Suriye'ye saldırıyor ve eylemlerini İran'ın askeri tesislerini ortadan kaldırmakla gerekçelendiriyor.

Esad hükümetinin düşüşünden bu yana İsrail, silahların “aşırılıkçıların” eline geçmesini önlemeye çalıştığını iddia ediyor. İsrail bu terimi, en son Esed'i devirme operasyonunu yöneten başlıca Suriye muhalefet grubu Hayat Tahrir al-Sham (HTS) dahil olmak üzere, sürekli değişen bir aktörler listesine uyguluyor.

Esed'in düşüşünden sadece dört gün sonra İsrail, yeni Suriye devletinin sözde herhangi bir askeri tehdit oluşturmasını önlemek için Suriye'nin hava savunma sistemlerinin yüzde 80'inden fazlasını imha ederek tam hava üstünlüğü elde ettiğini duyurmuştu.

Esed'in devrilmesinden sonra iktidara gelen Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şaraa, hükümetinin İsrail ile çatışma istemediğini ve Suriye'nin yabancı aktörler tarafından saldırı başlatmak için kullanılmasına izin vermeyeceğini sürekli olarak belirtti.

İsrail Suriye topraklarını ele geçiriyor

Esad'ın düşüşünün ardından, İsrail ordusu 1967'den beri işgal altında tuttuğu Golan Tepeleri'nin Suriye tarafına geçerek, 1974'te BM'nin arabuluculuğunda Suriye ile imzalanan ateşkes anlaşmasını ihlal etti.

İsrail ordusu, Jabal al-Sheikh, yakın köyler ve Birleşmiş Milletler tarafından denetlenen askerden arındırılmış bölgenin diğer alanlarında sık sık hava saldırıları ve kara saldırıları gerçekleştirdiği çok sayıda askeri karakol kurdu.

İsrail'in Suriye topraklarına yaptığı işgal, uluslararası alanda geniş çapta eleştirilere yol açtı. BM ve birçok Arap ülkesi, İsrail'in eylemlerini uluslararası hukuku ihlal eden ve Suriye'nin egemenliğini çiğneyen eylemler olarak kınadı.

Bu kınamalara rağmen, İsrail Savunma Bakanlığı, İsrail güçlerinin “İsrail vatandaşlarını korumak” ve sınır yakınlarında “düşman unsurların yer edinmesini önlemek” için bölgede süresiz olarak kalacağını açıkladı.

Ölçeği görselleştirmek gerekirse, İsrail'in işgal ettiği Golan Tepeleri 1.200 km² bir alanı kaplıyor.

BM tampon bölgesi ise 235 km² daha kaplıyor. Buna ek olarak, İsrail tampon bölgenin ötesinde tahmini 420 km² Suriye toprağını ele geçirmiş durumda.