Almanya, ABD’ye bağımlılığı azaltmak için uydu tabanlı füze tespit sistemi kurmayı planlıyor

Amaç, uzun menzilli füze tehditlerinin erken tespitinde ABD’ye olan bağımlılığı azaltmak ve Avrupa’nın savunma alanındaki egemen kapasitesini güçlendirmek. Proje, artan jeopolitik riskler ve NATO içindeki belirsizliklerin gölgesinde hız kazandı.

Ulusal ama Avrupa’ya açık bir proje

Almanya Uzay Komutanlığı’nın başındaki Tümgeneral Michael Traut, Financial Times’a yaptığı açıklamada, Almanya’nın “uydu tabanlı bir füze tespit sisteminin çekirdeğini oluşturmayı planladığını” söyledi. Traut, projenin ulusal nitelikte olacağını ancak Avrupa iş birliğine açık şekilde tasarlandığını vurgulayarak, “Bu tür kabiliyetler Almanya’yı ve Avrupa’yı ABD için daha güçlü bir ortak haline getirir,” dedi.

ABD merkezli erken uyarı sistemine bağımlılık

Halihazırda Avrupa, uzun menzilli füze tehditlerini tespit etmek için NATO üzerinden ABD tarafından sağlanan ortak uzay tabanlı erken uyarı sistemlerine dayanıyor. Ancak ABD Başkanı Donald Trump’ın NATO’ya yönelik öngörülemez tutumu ve Grönland’a ilişkin açıklamaları, Avrupa başkentlerinde güvenlik kaygılarını artırdı. Bu durum, egemen savunma yeteneklerinin geliştirilmesi yönündeki baskıyı hızlandırdı.

Almanya savunma uzay harcamalarında öne çıkıyor

Almanya, bu eğilimin öncülerinden biri konumunda. Berlin yönetimi, 2030 yılına kadar askerî uzay teknolojilerine 35 milyar avro yatırım yapacağını açıklayarak küresel ölçekte en yüksek harcama yapan ülkeler arasına girdi. Bu kapsamda Almanya, Avrupa’nın kara konuşlu hava ve füze savunmasını güçlendirmeyi amaçlayan European Sky Shield Initiative girişimini de hayata geçirdi.

Tehdit yakın, zaman kaybına tahammül yok

Brüksel’de düzenlenen Avrupa Uzay Konferansı’nda konuşan Traut, füze tespitinin operasyonel açıdan acil bir öncelik olduğunu belirterek, “Uzay tabanlı erken uyarı ve uydu destekli füze tespiti son derece acil, çünkü tehdit kapıda,” dedi. Avrupa’nın uzay kabiliyetlerinin büyük ölçüde ABD’ye bağımlı olduğunu ifade eden Traut, “Füzeleri yalnızca erken tespit etmek değil, mümkün olduğunca erken safhada karşı koyabilmek istiyoruz,” diye konuştu.

Avrupa’da ilk operasyonel kabiliyet olabilir

Almanya’nın planı hayata geçerse, bu sistem Avrupa’nın ilk operasyonel uydu tabanlı füze tespit kabiliyeti olacak. Fransa, 2009’da Spirale programı kapsamında deneysel uydular fırlatmış ancak bu çalışmalar operasyonel bir sisteme dönüşmemişti. Almanya’da ise Fraunhofer EMI, 2024 yılında roket fırlatma tespitine yönelik bir gösterim uydusu uzaya göndermişti.

ESA ile görüşmeler sürüyor

Avrupa Uzay Ajansı (European Space Agency – ESA) Genel Direktörü Josef Aschbacher, ajansın Almanya ile bu alanda yoğun görüşmeler yürüttüğünü doğruladı. Aschbacher, ESA’nın sistem mimarisi konusunda Avrupa altyapısına entegrasyon desteği sunabileceğini, ancak ajansın saldırı amaçlı silah geliştirmeye asla dâhil olmayacağını vurguladı.

ESA, geleneksel olarak sivil uzay projelerine odaklansa da, Kasım ayında ilk açık “çift kullanımlı” (dual-use) programını finanse etme kararı aldı. Bu program, uzay tabanlı istihbarat, gözetleme ve keşif (ISR) ağları için teknoloji geliştirilmesini hedefliyor. Aschbacher, bu tür projelerin artmasıyla birlikte 2030’a kadar Avrupa’nın toplam uzay harcamalarının iki katına çıkması gerekeceğini ifade etti.

Rusya faktörü ve artan aciliyet

Rusya’nın geçtiğimiz yıl tanıttığı ve Ukrayna’da iki kez kullanılan Oreshnik balistik füzesi, Avrupa’nın füze tespiti konusundaki kırılganlığını bir kez daha ortaya koydu. Neredeyse önlenemez olarak değerlendirilen bu sistemler, erken uyarının stratejik önemini artırdı.

Traut, proje takvimi ve bütçesine ilişkin ayrıntı vermekten kaçınsa da, aciliyet mesajını net şekilde ortaya koydu:

Almanya’da genelkurmay başkanımız, 2029’da savaşa hazır olmamız gerektiği talimatını verdi. Ancak uzayda, gerekirse bugün hazır olmalıyız.