Astronotlar için doğal sığınaklar: Ay ve Mars'ta lav mağaraları

• Bilim insanları astronotları Ay ve Mars’taki tehlikelerden koruyacak çözümler üzerinde çalışıyor.
• NASA’nın yörünge görüntüleri, Ay yüzeyinde eski volkanik patlamalar sonucu oluşan lav tüplerini ortaya koydu.
• Uzmanlar, bu mağaraların astronotlar için doğal bir koruma alanı olabileceğini düşünüyor.

Astronotların yaşadığı zorluklara çözüm aranıyor

Uzay araştırmaları hız kazanırken, bilim insanları astronotları Ay ve Mars’taki tehlikelerden koruyacak çözümler üzerinde çalışıyor. Ay yüzeyi, 121 °C’ye kadar çıkan sıcaklıklar, -240 °C’ye varan kutup soğukları, güçlü radyasyon ve her gün binlerce kilogramlık mikrometeorit yağmuruyla son derece zorlu bir ortam sunuyor.

Lav tüpleri doğal kalkan olabilir

NASA’nın yörünge görüntüleri, Ay yüzeyinde eski volkanik patlamalar sonucu oluşan lav tüplerini ortaya koydu. Bu devasa yeraltı boşlukları, çöken tavan kısımlarındaki “çatı pencereleri” sayesinde yüzeyden erişilebiliyor. Uzmanlar, bu mağaraların astronotlar için doğal bir koruma alanı olabileceğini düşünüyor.

566 kilometre uzunluğa kadar uzanan Rima Sharp gibi dev lav kanalları, gelecekte üs kurulabilecek en umut verici adaylar arasında gösteriliyor.

Robotlarla Keşif

Avrupa’dan bir araştırma ekibi, lav mağaralarını keşfetmek için üç özel robot geliştirdi:

SherpaTT: Hibrit tekerlekli-bacaklı yapısıyla yüzey keşfi yapıyor ve diğer robotları mağaraya indiriyor.

Coyote III: Küçük, hafif ve hareketli bir izci robot. Mağara içinde 3D haritalama yapıyor.

LUVMI-X: Yüzeyi haritalayan ve sensörlerle veri toplayan uygun maliyetli bir gezici.

Ekip, bu sistemi İspanya’nın Kanarya Adaları’nda test etti. Denemeler, robotların mağara girişlerini haritalamada, iç bölümlerde gezinmede ve 3D görüntü üretmede başarılı olduğunu gösterdi.

Mars için de umut

Benzer lav tüpleri Mars’ta da bulunuyor. Bu mağaralar, astronotlara koruma sağlamanın yanında, olası mikrobiyal yaşam izlerini korumuş olabilecekleri için bilimsel açıdan da büyük önem taşıyor.

Araştırmacılar, “Lav mağaraları, hem insan yapımı tesisler hem de astrobiyolojik imzalar için en güvenli sığınak olabilir” diyor. Ancak bu teknolojinin Ay ve Mars’taki gerçek görevlerde kullanılabilmesi için daha fazla araştırmaya ihtiyaç var.