Baş olan boş olmaz ifadesinin anlamı nedir? Baş olan boş olmaz sözü hangi durumlarda kullanılır?

Her kelimenin bir etimolojik geçmişi ve dil bilgisi kuralları çerçevesinde belirlenmiş belirli bir kullanım alanı vardır. Gündelik konuşmalarda veya yazılı metinlerde yapılan kelime hataları, anlatılmak istenen düşünceyi zayıflatabilir. TDK'nın güncel yazım kılavuzuna göre baş olan boş olmaz ifadesinin doğru yazılışı ve anlamı büyük önem arz etmektedir.

Baş olan boş olmaz ifadesinin TDK anlamı nedir?

Hem gerçek hem de terim anlamlarıyla literatürde yer bulan bu ifade, çok yönlü bir yapıya sahiptir. İşte kelimenin tüm anlam katmanları.

• "bir yerde önder olan kimse taşıdığı değer dolayısıyla o yere gelmiştir" anlamında kullanılan bir söz
• "işbaşındaki kişinin işi çoktur" anlamında kullanılan bir söz

Baş olan boş olmaz hakkındaki sık kullanılan atasözleri ve deyimler

Resmi kayıtlara göre bu kelimeyle ilişkili pek çok kalıplaşmış söz mevcuttur. Detaylı liste şöyledir.

• ...-nın başında gelmek (veya yer almak)
• Baş (veya başı) çekmek
• Baş (veya başını) alamamak
• Başa (veya başına) kakmak (veya kakınç etmek)
• Başa çıkmak
• Başa çıkmak
• Başa gelen (dert) çekilir
• Başa gelmek
• Başa gelmeyince bilinmez
• Başa güreşmek
• Baş ağır gerek, kulak sağır
• Baş ağrıtmak
• Başa vermek
• Baş bağlamak
• Baş bulmak
• Baş çevirtmek
• Baş dille tartılır
• Baş döndürmek
• Baş edebilmek
• Baş edememek
• Baş eğmek
• Baş eldeyken
• Baş etmek
• Baş gelmek
• Baş göstermek
• Baş göz etmek
• Baş göz olmak
• Başı ağrımak
• Başı bağlanmak
• Başı belada olmak
• Başı belaya girmek (veya uğramak)
• Başı çatlamak
• Başı dara düşmek
• Başı daralmak
• Başı darda kalmak
• Başı derde girmek
• Başı dönmek
• Başı dumanlanmak
• Başı göğe ermek (veya değmek)
• Başı hoş olmamak
• Başı için
• Başı kazan gibi olmak
• Başım gözüm üstüne
• Başımla beraber
• Başın (veya başınız) sağ olsun
• Başına (...) gelmek
• Başına balta kesilmek (veya olmak)
• Başına bela açmak
• Başına bela almak
• Başına bela olmak (veya kesilmek)
• Başına belayı sardırmak
• Başına bir hâl gelmek
• Başına çalmak
• Başına çalsın!
• Başına çıkarmak
• Başına çıkmak
• Başına çorap örmek
• Başına dert açmak
• Başına dert olmak (veya kesilmek)
• Başına devlet (veya talih) kuşu konmak
• Başına dikilmek
• Başına dikmek
• Başına dolamak
• Başına dünyanın belasını sarmak
• Başına ekşimek
• Başına gaile açmak
• Başına geçirmek
• Başına geçmek
• Başına geçmek
• Başına gelen başmakçıdır
• Başına gelmek
• Başına gelmek
• Başına güneş geçmek
• Başına iş açmak
• Başına iş çıkarmak
• Başına iş çıkmak
• Başına kâhya kesilmek
• Başına kalmak
• Başına kan çıkmak
• Başına karalar bağlamak
• Başına oturmak
• Başı nâra yanmak
• Başına sarmak
• Başına taç etmek
• Başına taş düşmek (veya yağmak)
• Başına üşüşmek
• Başına vur, ağzından lokmasını al
• Başına vurmak
• Başına yıkmak
• Başın başı, başın da başı var
• Başında beklemek (veya durmak)
• Başında değirmen çevirmek
• Başında kavak yeli (veya yelleri) esmek
• Başından almak
• Başından aşağı kaynar sular dökülmek
• Başından atmak
• Başından büyük işlere girişmek (veya kalkışmak)
• Başından geçmek
• Başından kalkmak
• Başından korkmak
• Başından savmak
• Başında olmak
• Başında paralansın
• Başında torbası eksik
• Başını acemi berbere teslim eden, pamuğunu cebinden eksik etmez
• Başını ağrıtmak
• Başını alıp gitmek
• Başını ateşlere yakmak
• Başını bağlamak
• Başını beklemek
• Başını belaya sokmak
• Başını bir yere bağlamak
• Başını bir yere sokmak
• Başını boş bırakmak
• Başını çatmak
• Başını çıkarmak
• Başını derde sokmak
• Başını dik tutmak
• Başını dinlemek
• Başını döndürmek
• Başını duman almak
• Başını ezmek
• Başını gözünü yarmak
• Başını istemek
• Başını kaldırmamak (veya kaldıramamak)
• Başını kaşımaya (veya kaşıyacak) vakti olmamak
• Başını koltuğunun altına almak
• Başını kurtarmak
• Başının altında
• Başının altından çıkmak
• Başını nâra yakmak
• Başının çaresine bakmak
• Başının derdine düşmek
• Başının etini yemek
• Başının gözünün sadakası
• Başını ortaya koymak
• Başını taştan taşa vurmak
• Başını toplamak
• Başını uçurmak
• Başını vermek
• Başını yakmak
• Başını yaptırmak
• Başını yemek
• Başı sağ olsuna gitmek
• Başı sıkılmak (veya sıkışmak)
• Başı sıkıya gelmek
• Başı taşa değmek
• Başı tutmak
• Başı üstünde yeri olmak
• Başı yastığa düşmek
• Başı yastık yüzü görmemek
• Başı yerine gelmek
• Başı zapt olunmamak
• Baş kesmek
• Baş kes, yaş kesme
• Baş kıç olmak
• Baş kıç vurmak
• Baş kırılır (veya yarılır) fes (veya börk) içinde, kol kırılır yen (veya kürk) içinde
• Baş koşmak
• Baş koymak
• Baş nereye giderse ayak da oraya gider
• Baş ol da istersen soğan başı ol
• Baş olmak
• Baş sağlığı, dünya varlığı
• Baş sallamak
• Başta (veya başında) bulunmak (veya olmak)
• Baştan aşmak
• Baştan çıkarmak
• Baştan çıkmak
• Başta taşımak
• Baş tutamamak
• Baş tutmak
• Baş üstünde tutmak
• Baş üstünde yeri var
• Baş vermek
• Baş yakmak
• Baş yapmak
• Baş yastığı baş derdini bilmez
• Baş yemek