BM güvenlik Konseyi'nde Gazze için kritik oylama: Trump planına Rusya'dan veto tehdidi

• BM Güvenlik Konseyi, Trump'ın Gazze planını oylayacak; Rusya veto tehdidiyle karşı bir taslak sundu.
• ABD, Rusya'nın hamlesini "fitne çıkarma" olarak niteledi ve planın başarısızlığının Gazzeliler için felaket olacağı uyarısında bulundu.
• ABD taslağı, uluslararası istikrar gücüne 'güvenliği sağlamak için gerekli tüm araçları kullanma' yetkisi vermeyi öngörüyor.

BM Güvenlik Konseyi, bugün ABD Başkanı Donald Trump’ın Gazze’deki savaşı sona erdirme planını uluslararası hukuki bir çerçeveye oturtmayı hedefleyen karar taslağını oylayacak.

ABD, bu kararın, 20 maddelik planın ikinci aşamasına geçilmesi ve "Uluslararası İstikrar Gücü" ile Trump liderliğindeki "Barış Konseyi"nin kurulması için yasal bir dayanak oluşturmasını umuyor.

Karar taslağı üzerindeki müzakereler, veto hakkına sahip beş daimi üye (ABD, Fransa, İngiltere, Rusya ve Çin) arasında gergin geçti. Müzakereler sırasında Rusya, Fransa ve Cezayir, Filistin devletinin kurulmasını destekleyen açık bir dil eklenmesini talep etti. Çin ise Trump'ın planının metinden tamamen çıkarılmasını istedi.

Rusya'dan karşı hamle ve veto ihtimali

Rusya, ABD karar taslağına onay vermeme eğiliminde olduğunu gösteren yedi maddelik bir karşı karar taslağı dağıttı. Rusya'nın taslağı, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres'ten "istikrar gücü" oluşturulmasına yönelik öneriler sunmasını talep ediyor ve Trump'ın liderlik edeceği "Barış Konseyi"ne yapılan atıfları metinden çıkarıyor.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Trump'ın ateşkes planının "Ortadoğu'da barış için en iyi yol" olduğunu söyledi ve ABD taslağının çabaları ilerleteceğini vurguladı.

ABD'nin BM Daimi Temsilcisi Mike Waltz da Washington Post'a yazdığı makalede, ABD taslağına karşı çıkmanın "Hamas yönetiminin devam etmesi veya İsrail'le savaşa geri dönülmesi anlamına geleceği" uyarısında bulundu. Waltz, kararın uluslararası hukuki bir örtü sağlayacağını ve Filistinlilerin kaderlerini Hamas'tan uzaklaştırarak belirlemelerinin yolunu açacağını savundu.

ABD taslağının detayları ve kilit maddeler

Al Jazeera’nin ulaştığı ABD karar taslağı, 11 ana madde içeriyor. Taslak, Trump'ın "Gazze Savaşı'nı Sona Erdirme Kapsamlı Planı"nı onaylıyor. Ayrıca, "Barış Konseyi"nin, uluslararası hukuki bir kimliğe sahip geçiş yönetimi olarak kurulmasını ve Suriye'den devrilen Esad rejiminin ardından gelen yeni Suriye yönetiminin reform programını tatmin edici bir şekilde tamamlayana kadar Gazze'nin yeniden geliştirilmesi, finansmanının koordinasyonu ve çerçevesinin oluşturulmasından sorumlu olmasını destekliyor.

Taslak ayrıca, insani yardımların tam olarak yeniden başlamasının önemini vurguluyor ve kurulacak geçiş dönemine ait yönetim birimlerinin niteliğini belirliyor. Yedinci maddede, "Barış Konseyi ile işbirliği içinde, Mısır ve İsrail ile yakın istişare ve işbirliği içinde, katılacak ülkelerin katkılarıyla, Konsey tarafından kabul edilecek tek bir komuta altında konuşlandırılacak geçici bir uluslararası istikrar gücünün kurulması" çağrısında bulunuluyor. Bu gücün yetkisi, sınırların denetlenmesini, güvenliği sağlamayı ve Gazze'yi silahsızlandırmayı içeriyor.

Rusya'nın karşı taslağı

Al Jazeera'nin ulaştığı Rusya'nın yedi maddelik karşı taslağı ise, Gazze'deki ateşkes, rehine ve tutukluların serbest bırakılmasına yol açan girişimi memnuniyetle karşılıyor. Ancak, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres'ten "Gazze Şeridi'nde istikrarı sağlamak için uluslararası bir güç konuşlandırma seçeneklerini içeren acil bir rapor sunmasını" talep ediyor.

Rusya'nın taslağı, "Gazze'de demografik veya bölgesel değişikliğe yönelik herhangi bir girişimi, alanın küçültülmesi dahil olmak üzere" reddediyor ve iki devletli çözüm vizyonuna olan sarsılmaz bağlılığı teyit ediyor. Rusya, bu taslağın ABD'nin önerisiyle çelişmediğini, aksine "Amerikan konseptini değiştirmeyi ve BM kararlarıyla uyumlu hale getirmeyi" amaçladığını belirtti.