J-6
Mitchell Institute for Aerospace Studies tarafından yayımlanan rapora göre, söz konusu sistemlerin Tayvan’a yönelik olası bir harekâtın ilk aşamasında kullanılabileceği değerlendiriliyor.
En az 6 üs ve yüzlerce dönüştürülmüş platform
Raporda, 1960’lı yıllarda hizmete giren Shenyang J-6 savaş uçaklarının insansız saldırı platformlarına dönüştürüldüğü ve Fujian ile Guangdong eyaletlerindeki en az 6 hava üssünde konuşlandırıldığı ifade edildi.
Enstitüden kıdemli araştırmacı J. Michael Dahm, Çin Halk Kurtuluş Ordusu’nun (PLA) bu kapsamda 200’den fazla dönüştürülmüş platformu aktif olarak konuşlandırmış olabileceğini belirtti.
Dahm, bu sistemlerin kullanım konseptine ilişkin şu değerlendirmede bulundu:
Bu platformlar, büyük sayılarla saldırarak hava savunma sistemlerini etkisiz hale getirmeyi hedefleyecek.
Seyir füzesi benzeri kullanım konsepti
Uzmanlara göre J-6 tabanlı İHA’lar klasik insansız hava araçlarından farklı olarak, daha çok “tek yönlü saldırı” profiliyle kullanılacak.
Bu platformların;
- Yüksek hızla hedefe yönelmesi
- İlk dalga saldırılarda kullanılması
- Hava savunma sistemlerini doyuma ulaştırması amaçlanıyor.
Bu yönüyle sistemlerin, düşük maliyetli bir “doygunluk saldırısı” (saturation attack) aracı olarak değerlendirildiği ifade ediliyor.
Tayvan hava savunması için maliyet baskısı
Tayvanlı güvenlik kaynakları, bu tür İHA’ların temel amacının hava savunma sistemlerini tüketmek olduğunu belirtiyor.
Bir yetkili, konuya ilişkin şu ifadeyi kullandı:
Yüksek değerli hedefleri korumak için bu sistemleri durdurmamız gerekecek. Ancak pahalı füzelerle düşük maliyetli hedefleri vurmak ciddi bir maliyet sorunu yaratıyor.
Bu durum, savunma tarafında “maliyet-etkinlik dengesinin” kritik hale geldiğini gösteriyor.
Asimetrik harp ve yeni tehdit modeli
Tayvan’ın savunma kurumları, bu tür sistemleri “göz ardı edilemeyecek bir asimetrik harp unsuru” olarak tanımlıyor.
Uzmanlara göre Çin;
- Balistik ve seyir füzeleri
- Modern savaş uçakları
- Sürü İHA sistemleri
- Dönüştürülmüş eski platformlar gibi çok katmanlı bir hava gücü mimarisi oluşturuyor.
Avustralyalı askeri analist Peter Layton, olası bir senaryoyu şu sözlerle özetledi:
Farklı hızlarda, farklı irtifalarda çok sayıda tehdit aynı anda gelecektir. Bu, hava savunması için bir kabus olur.
Modern savaşta İHA rolü artıyor
Ukrayna’daki savaş ve son dönemdeki çatışmalar, insansız sistemlerin modern harp doktrininde merkezi rol oynadığını ortaya koydu.
Bu tür platformların;
- Seri üretilebilmesi
- Sürü halinde kullanılabilmesi
Kayıpların hızla telafi edilebilmesi gibi özellikleri, askeri dengeleri doğrudan etkiliyor.



