Doğum aşamasında olan bir gezegen görüntülendi

Bilim insanları, Jüpiter’in yaklaşık dört katı büyüklüğünde dev bir gezegenin, genç bir yıldız olan AB Aurigae etrafında şekillendiğini keşfetti.

0:00

--:--

Son Güncelleme: 16.09.2025 - 12:47

NSosyal Logo
Doğum aşamasında olan bir gezegen görüntülendi
  • AB Aurigae b, yıldızından 93 astronomik birim uzaklıkta bulunuyor ve doğum diskine gömülü durumda.
  • Japonya’daki Astrobiyoloji Merkezi liderliğindeki ekip, Çok Büyük Teleskop’un MUSE cihazıyla gezegenden çıkan hidrojen ışığını tespit etti.
  • Emisyon çizgileri, gazın saniyede yaklaşık 100 km hızla gezegene düştüğünü ve bazı gazların da saniyede 75 km hızla uzaklaştığını gösteriyor.
  • AB Aurigae b, gezegen oluşumunun erken aşamalarını gözler önüne sererek bilim insanlarına nadir bir fırsat sunuyor.

Gezegen aktif olarak malzeme topluyor

AB Aurigae b, çevresindeki diskten spiral bir şekilde gaz ve toz topluyor. Araştırmacılar, bu hareketi “ters P Cygni profili” olarak adlandırılan özel bir ışık modeliyle tespit etti.

Vesta, hayatta kalan bilinen bir protogezegendir.
Vesta, hayatta kalan bilinen bir protogezegendir.

Astrobiyoloji Merkezi’nden T. Currie, “AB Aurigae, şimdiye kadar hidrojen alfasında tespit edilen yalnızca ikinci protogezegensel sisteme ve ilkine ters bir P Cygni profiline benzeyen bir spektrum gösteren bir kaynağa ev sahipliği yapıyor” dedi.

Bu durum, gazın gezegene doğru düştüğünü ve kütle birikiminin devam ettiğini gösteriyor.

Gezegen diskinin içinde gömülü kalıyor

AB Aurigae b, diğer genç gezegenlerin aksine, doğum diskine gömülü olarak kalıyor. Bu sayede gezegenin malzeme toplama süreci doğrudan gözlemlenebiliyor.

Disk, gezegenin büyümesini sağlayan malzemeyi ona yönlendiriyor. Bu mekanizma, gezegenlerin sadece yavaş bir çekirdek birikimiyle değil, diskin yoğun bölgelerinin kendi yerçekimiyle çökmesiyle de oluşabileceğini gösteriyor.

Gelecekteki gözlemler gezegen oluşumunu daha iyi anlatacak

AB Aurigae b’nin hidrojen ışığı, dev gezegenlerin nasıl büyüdüğüne dair net kanıtlar sunuyor. Gelecekte yapılacak gözlemler, ışığın gezegenden mi yoksa diskin kendisinden mi geldiğini belirleyerek bu süreci daha iyi açıklayacak.

Protoplanet AB Auriga b'nin Subaru Teleskobu'ndan tespiti
Protoplanet AB Auriga b'nin Subaru Teleskobu'ndan tespiti

Araştırmacılar ayrıca, benzer özelliklerin diğer genç yıldız sistemlerinde de olup olmadığını inceleyerek gezegenlerin oluşumunu anlamada yeni bilgiler elde etmeyi planlıyor. Bu keşif, gezegen oluşumuna dair yeni bir dönemin başlangıcını simgeliyor.

GDH uygulamasını indir,

gelişmelerden anında haberdar ol!

Loading Spinner