Ermenistan'da darbe girişimi: Başpiskopos tutuklandı

• Başbakan Paşinyan, Ermeni Apostolik Kilisesi’nden üst düzey bir din adamının hükümeti devirmeye çalıştığını duyurdu.
• “Kutsal Mücadele” hareketi lideri Başpiskopos Galstanyan ve 14 kişi darbe planı iddiasıyla tutuklandı.
• Gözaltına alınanların çoğu eski asker ve polis; sabotaj, şiddet ve internet kesintisi planlamakla suçlanıyorlar.
• Hükümet ile kilise arasında yıllardır süren gerginlik, darbe girişimiyle yeni bir boyut kazandı.

Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, ülkesinde kolluk kuvvetlerinin bir darbe girişimini engellediğini açıkladı. Girişimin, Ermeni Apostolik Kilisesi’nin önde gelen isimlerinden Başpiskopos Bagrat Galstanyan tarafından organize edildiğini öne süren Paşinyan, süreci “şeytani bir komplo” olarak nitelendirdi.

Telegram hesabından açıklama yapan Paşinyan, ülkedeki “suç-oligarşi ağı” ile kilise içindeki bazı odakların iş birliği içinde hükümeti devirmeye çalıştığını belirterek, “Hukuk güçleri, suç-oligark din adamlarının büyük çaplı ve şeytani planını boşa çıkardı” dedi.

Galstanyan ve 14 kişi gözaltına alındı

Ermenistan Soruşturma Komitesi, “Kutsal Mücadele” hareketi lideri Başpiskopos Bagrat Galstanyan ve beraberindeki 14 kişinin tutuklandığını duyurdu. Yetkililer, bu grubun çoğunlukla eski asker ve polislerden oluşan bir yapılanmayla hükümeti şiddet yoluyla devirmeyi planladığını açıkladı.

Reuters’a konuşan yetkililer, plan kapsamında yol kesme, şiddet olayları çıkarma ve iletişimi kesme gibi faaliyetlerin organize edildiğini belirtti. Savcılık, bazı şüphelilerin sabotaj planlarını konuştukları ses kayıtlarını ve ele geçirilen silahların görüntülerini de paylaştı.

Kasım 2024’ten beri devam eden darbe hazırlığı

Soruşturma Komitesi’ne göre, Galstanyan Kasım 2024’ten bu yana anayasa dışı yollarla iktidarı değiştirmeye yönelik hazırlıklar yapıyordu. Örgütlenmenin ayrıntılarına dair elde edilen deliller arasında, darbe planlarına ilişkin görüşmeler ve terör eylemi hazırlıkları da bulunuyor.

Aynı zamanda muhalif Kutsal Mücadele hareketinin lideri olan Galstanyan, 2023’te Paşinyan’a karşı büyük protestolar düzenlemişti. Azerbaycan’la barış süreci ve toprak anlaşmaları nedeniyle hükümeti sert biçimde eleştiren Galstanyan, iktidarı “hainlikle” suçlamıştı.

Hükümet ile kilise arasındaki kriz

Ermenistan’da 4. yüzyıldan beri varlığını sürdüren ve anayasal olarak özel statüye sahip olan Ermeni Apostolik Kilisesi, toplumda derin bir etkiye sahip. Ancak Paşinyan’ın 2018’de göreve gelmesiyle birlikte hükümet ile kilise arasındaki ilişkiler gergin bir hal aldı.

Paşinyan, kiliseyi siyasi faaliyetlerde bulunmakla ve oligarşik yapılarla iş birliği yapmakla suçlarken; kilise, hükümeti ulusal çıkarları hiçe saymakla itham ediyor. Son dönemde ruhani lider II. Karekin’e yöneltilen sert suçlamalar ve kilise mallarına yönelik denetim girişimleri, bu çatışmayı tırmandırdı.