Evren ömrünün yarısına yaklaştı: Yeni araştırma "büyük çöküş"e işaret ediyor

• Henry Tye’nin modeline göre evren 11 milyar yıl daha genişleyecek.
• Yaklaşık 20 milyar yıl sonra evrenin tamamen çökeceği öngörülüyor.
• Çalışma, karanlık enerjinin sabit olmayabileceğini ortaya koyuyor.
• Bulgular, kozmolojide “sonsuz genişleme” fikrini sarsıyor.

Karanlık enerji, evrenin kaderini belirliyor

Bilim insanları uzun yıllar boyunca evrenin sürekli genişleyeceğini varsaymıştı. Ancak Henry Tye’nin son hesaplamaları, bu düşüncenin değişebileceğini gösteriyor. Tye, kozmolojik sabit adı verilen parametrenin evrenin genişleme hızını belirlediğini, bu değerin negatifleşmesi hâlinde evrenin bir noktada kendi içine çökeceğini ifade ediyor.

Evrenin şu an yaklaşık 13,8 milyar yaşında olduğunu hatırlatan Tye, “Bu büyük çöküş, uzay ve zamanın nihai sonunu temsil ediyor,” diyor. Tye’nin modeline göre genişleme yaklaşık 11 milyar yıl daha sürecek, ardından evren geri dönüşü olmayan bir sürece girerek 20 milyar yıl içinde çökecek.

Karanlık enerji sabit değil, değişken olabilir

Tye’nin hesaplamaları yeni gözlem verilerine dayanıyor. Şili’deki Dark Energy Survey (DES) ve Arizona’daki Dark Energy Spectroscopic Instrument (DESI) tarafından elde edilen sonuçlar, karanlık enerjinin sabit bir yapıya sahip olmayabileceğini ortaya koydu.

Evrenin yaklaşık %68’ini oluşturan bu gizemli enerji türü, zamanla farklı davranışlar sergileyebilir. Tye ve ekibi, son derece düşük kütleli varsayımsal bir parçacığın varlığını içeren bir model öneriyor. Bu model, karanlık enerjinin geçmişte sabit gibi davrandığını, ancak günümüzde etkisinin değiştiğini ve kozmolojik sabiti negatif yöne çektiğini gösteriyor.

“Evrenin sonu artık matematiksel bir olasılık”

Henry Tye’nin çalışması, Journal of Cosmology and Astroparticle Physics dergisinde yayımlandı ve kozmoloji çevrelerinde büyük yankı uyandırdı. Çalışma, ilk kez bu kadar kapsamlı gözlem verilerinin, evrenin sonlu bir yaşam süresine sahip olabileceğini işaret ettiğini gösteriyor.

Tye, araştırmasının önemini şu sözlerle vurguluyor:Evrenin bir başlangıcı olduğunu artık biliyoruz. Şimdi, bir sonu olup olmadığını anlama aşamasındayız.”

Önümüzdeki yıllarda Euclid Uzay Teleskobu, SPHEREx görevi ve Vera Rubin Gözlemevi gibi projelerin devreye girmesiyle evrenin kaderine dair daha kesin verilere ulaşılması bekleniyor.

Kozmoloji, “sonsuz evren” fikrini yeniden sorguluyor

Bilim dünyasında hâlâ kesin bir fikir birliği olmasa da mevcut veriler, evrenin bir gün son bulabileceği ihtimalini güçlendiriyor. Karanlık enerjinin sabit olmaması durumunda “sonsuz genişleme” senaryosu zayıflıyor ve “Büyük Çöküş”, modern kozmolojinin yeniden değerlendirmesi gereken güçlü bir ihtimal olarak öne çıkıyor.

Yeni araştırma, insanlığın evrene dair en temel sorulardan birine yaklaşmakta olduğunu gösteriyor: Evren yalnızca bir başlangıca değil, aynı zamanda kaçınılmaz bir sona da sahip olabilir.