Filipinler'de binlerce kişi sokağa çıktı: "Selden değil yolsuzluktan öldüler"

• Binlerce Filipinli, Manila’da sel kontrolü projelerindeki yolsuzlukları protesto etti.
• Skandala adı karışanlar arasında devlet yetkilileri, milletvekilleri ve inşaat firması sahipleri bulunuyor.
• Devlet Başkanı Marcos Jr, soruşturma başlatıldığını ve büyük yolsuzluk şüphelilerinin cezaevine gireceğini açıkladı.
• Gösteriler sırasında polis yoğun güvenlik önlemleri aldı; halk, hesap sorulmasını ve adaletin yerini bulmasını istiyor.

Filipinler’in başkenti Manila’da binlerce kişi, milyarlarca dolarlık sel kontrolü projelerindeki yolsuzluklara karşı sokaklara çıktı. Protestocular, çok sayıda yetkili, milletvekili ve inşaat firması sahibinin adının karıştığı skandala karşı hesap sorulmasını talep etti.

116 milyon nüfuslu ülkede, “hayalet sel kontrolü projeleri” olarak adlandırılan skandala yönelik öfke aylardır artıyordu. Son aylarda güçlü tayfunların yol açtığı seller nedeniyle birçok kasaba sular altında kalmıştı.

Skandala karışan isimler

Devlet Başkanı Ferdinand Marcos Jr, konuyu temmuz ayında ulusa sesleniş konuşmasında gündeme getirmişti. Skandalda, Marcos Jr’ın kongre üyesi kuzeni de dahil olmak üzere çok sayıda kişinin adı geçti. Göstericiler, Marcos Jr’ın babasının iktidardan düşürülmesine öncülük eden Halkın Gücü Hareketi’nin merkezi EDSA Bulvarı’nda yürüyüş yaptı ve “Onları derhal hapse atın!” sloganları attı.

Luneta Parkı’nda toplanan kalabalık, sistemik yolsuzluğun sona ermesi çağrısıyla timsah şeklinde dövizler taşıdı. 20 yaşındaki drag sanatçısı Jessie Wanaluvmi J, AFP’ye yaptığı açıklamada, “İnsanlar yaşanan yolsuzluk yüzünden öldüler” dedi. Filipinler Ulusal Kiliseler Konseyi’nden 54 yaşındaki Mervin Toquero ise hükümetin adımlarından memnun olmadığını belirterek, “Bu yolsuzluğun üst düzey yetkililerin bilgisi olmadan gerçekleşmesi imkânsız. Onlar da hesap vermeli” ifadelerini kullandı.

Torununu yanına alarak gösteriye katılan 68 yaşındaki Azon Tobiano, sosyal medyada gördüğü eylem çağrısı üzerine parka geldiğini söyledi ve “Adaletin yerini bulacağını umuyorum. Umarım devlet başkanı, akrabaları ya da senatörler olsun, sorumluları hapse atma konusunda kararlı olur” dedi.

Hükümetin ilk adımları

Skandalla ilgili ilk gözaltılar birkaç gün önce duyuruldu; Kamu Hizmetleri ve Karayolları Bakanlığı’ndan sekiz görevli gözaltına alındı. Hükümet, “büyük balıkların da yakında geleceği” sözünü verdi.

Devlet Başkanı Marcos Jr, son üç yılda yaklaşık 9,6 milyar dolar kaynak aktarılan sel kontrolü projelerinde “anormallikler” tespit edildiğini ve konunun soruşturulması için bir komisyon kurulduğunu açıklamıştı. Maliye Bakanı Ralph Recto da yalnızca 2023’ten bu yana bazı sel kontrol projelerine ayrılan 2 milyar doları aşkın fonun “yolsuzluk sonucu zayi edilmiş olabileceğini” belirtmişti.

Uzun yolsuzluk geçmişi

Marcos Jr, yolsuzluk soruşturmasında adı geçen çok sayıda siyasetçi ve iş insanının aralık ayı bitmeden cezaevine gireceğini duyurdu. Ancak Filipinler, kamu parasını zimmete geçirmekten suçlu bulunan üst düzey politikacıların genellikle ciddi hapis cezalarından kurtulduğu uzun bir geçmişe sahip.

Güvenlik önlemleri

Pazar günkü gösterilerde kalabalığı kontrol etmek için 17 binden fazla polis görevlendirildi. Eylül ayında düzenlenen yolsuzluk karşıtı gösterilerde polis ile maskeli protestocular arasında çatışmalar çıkmış ve 200’den fazla kişi gözaltına alınmıştı.