Gelmek kelimesinin sözlükteki tanımı nedir? Gelmek kelimesinin özellikleri nelerdir?

Teknoloji ve sosyal medya dili şekillendirse de, kelimelerin sözlükteki "gerçek" anlamları değişmez bir referans noktasıdır. Dilimizin sürprizlerle dolu yapısı, Türkçeyi öğrenmeyi ve incelemeyi her zaman heyecan verici bir hale getiriyor. En çok arananlar listesinde bulunan gelmek kelimesinin TDK karşılığı merak konusudur.

Gelmek ne demek? TDK sözlük anlamı

Cümle içindeki vurgusuna göre farklı kavramları karşılayabilen bu sözcük için TDK sözlüğünde ayrı ayrı açıklamalar yer almaktadır.

• -e, nesnesiz, -den Ulaşmak, varmak
• Bir yerden getirmek
• Oturmaya, ziyarete gitmek
• İsabet etmek
• Varlığını sürdürmek, yaşamak, intikal etmek
• Ortaya çıkmak, doğmak
• Belli bir süre dolmak
• Belli bir zamana ulaşmak
• Kadar olmak
• Çıkmak, yönelmek
• İzlemek, takip etmek
• Bir yerden alınıp bir yere ulaştırılmak
• Katılmak, eklenmek
• Türemek
• Daha önce üzerinde durulmuş olan bir konuya yeniden dönmek
• Sonuç çıkmak
• Dayanmak, tahammül etmek
• Kendine yapılan herhangi bir davranış veya durumu iyi karşılamak
• -e Bir şeye sonradan inanmak, doğruluğuna hak vermek, eğilim göstermek, kabul etmek
• Etkisini herhangi bir biçimde göstermek
• Kazanılmak, sağlanılmak
• Uymak
• Olmak, -e uğramak
• Bir şey akmak
• Düşmek, rast gelmek
• Görünmek, sanılmak
• -e Uygun düşmek
• -e Başlamak, ortaya çıkmak
• Mal olmak
• Biriyle birlikte gitmek
• İhtiyaç anlatan deyimler kurmaya yarayan bir fiil
• yardımcı fiil Kök veya gövdeleri sonuna -a (-e) eki almış fiillere gelerek süreklilik bildiren birleşik fiiller oluşturur
• -mez, -mezlik ile birlikte yapmacıklık anlatan deyimler yapar
• Yönelme durumundaki bazı kelimelere getirilerek birleşik fiil yapar
• -dikçe, -esi biçiminde kullanılan sıfat-fiil eklerinden sonra geldiğinde önceki fiille ilgili olarak pekiştirilmiş bir istek ve sürerlik bildiren bir fiil
• Herhangi bir sırada bulunmak

Gelmek nerelerde kullanılır? Gelmek ile kurulan cümleler

Gelmek kelimesinin metin içerisinde nasıl yer aldığını gösteren çeşitli kullanım örnekleri aşağıda belirtilmiştir.

• Gurbetten gelmişim yorgunum hancı / Şuraya bir yatak ser yavaş yavaş
• Adamı Ödemiş’ten aldım geldim, her masrafını çektim.
• Dün akşam amcamlar bize geldi.
• Attığı top gözüme geldi.
• Eski çağlardan birçok anıt çağımıza kadar gelmiştir.
• Vakit kuşluğu aşmış, öğleye geliyordu.
• Boyu ancak omzuna geliyor.
• Merak etme, ondan kimseye kötülük gelmez.
• Çocuklar arkadan geliyordu.
• Kahve Brezilya'dan geliyor.
• Türkçede ekler kelimelerin sonuna gelir.
• Şimdi sözü burada kesip asıl konumuza gelelim.
• Bu davranışlardan ne gelir bilinmez.
• Birazcık üşütmeye gelmiyor, hemen hastalanıyor.
• Kadri o adamlardandır ki iyi davranmaya, yüz vermeye gelmez.
• Bizim baştan savma işe gelmediğimizi bilirsin.
• Dediğime geldiniz mi?
• Buranın havası iyi geldi.
• Çiftlikten onlara ayda beş yüz milyon lira gelir.
• Bu ayakkabı sana küçük gelir.
• Başımıza bir bela geldi.
• Burnundan kan geldi.
• Buraya ışık gelmiyor.
• Baygın da olsa yabancı bir kadını böyle kucağında tutmak ona pek ayıp bir şey gibi geldi.
• Caddelerde oturmaya gelmez.
• Bu bardakların tanesi yüz liraya geldi.
• Ben İstanbul'a gidiyorum, benimle gelir misiniz?
• uykusu gelmek.
• Alışageldiğimiz bir anlamı vardı.
• görmezlikten gelmek.
• meydana gelmek.
• baktıkça bakası gelmek.
• birinci gelmek.

Gelmek ifadesini barındıran atasözleri ve deyimler

Halk arasında yaygın olarak kullanılan ve bu kelimeyi barındıran atasözleri ve deyimler listesi aşağıda yer almaktadır.

• ...-e gelince
• ...-e gelmemek
• Gel de (veya gelsin de)
• Gel demesi kolay ama git demesi güçtür
• Gel denilen yere gitmeye ar eyleme, gelme denilen yere gidip yerini dar eyleme
• Geldik yüze, çıktık düze
• Geleceği varsa göreceği de var
• Gelen ağam, giden paşam
• Gelen gideni aratır
• Gelip çatmak (veya dayanmak)
• Gelip geçmek
• Gelip gitmek
• Gelirse hane hoş, gelmezse daha hoş
• Gel keyfim gel
• Gelsin ... (veya gelsin ... gitsin ...)
• Gel zaman git zaman

Gelmek ile ilgili birleşik kelimeler

Tek başına taşıdığı anlamın ötesinde, gelmek ifadesi birleştiği diğer kelimelerle bambaşka manalar kazanabilir.

• Gelgeç
• Gelgel
• Gelgit
• Gelip geçici
• Gelmiş geçmiş
• Gide gele
• Gitmeli gelmeli
• Varagele
• Rastgele
• Taygeldi
• Gelgelelim
• Kendigelen
• Karşı gelim
• Tümdengelim
• Söz gelimi
• Süregelmek