Guardian: Trump'ın Gazze planı 2 kritik sorun nedeniyle çökebilir

• The Guardian, Trump'ın Gazze barış planının tamamen başarısız olma riski taşıdığını belirtti.
• Uluslararası İlişkiler Profesörü Rajan Menon'a göre, planı tehdit eden iki temel sorun, İsrail'in çekilme takviminin belirsizliği ve Hamas'ın silahsızlanmasının denetim mekanizmasının olmaması.
• Hamas'ın, anlaşmaya rağmen İsrail'in Gazze'nin yarısından fazlasını ve Refah Sınır Kapısı'nı kontrol etmesinden rahatsız olduğu belirtiliyor.

Uluslararası İlişkiler Profesörü Rajan Menon'un The Guardian gazetesinde kaleme aldığı makaleye göre, ABD Başkanı Donald Trump'ın Gazze barış planının esir takası, yardım akışı ve İsrail güçlerinin kısmi çekilmesi gibi bazı maddeleri uygulamaya başlasa da, bu ilk rahatlama anının ardında planı tamamen çökertebilecek köklü sorunlar gizleniyor.

Birinci Sorun: İsrail'in çekilme belirsizliği

Menon'a göre birinci sorun, İsrail ordusunun Gazze'den çekilmesi meselesi. Yazar, planın ilk aşaması başlamasına rağmen İsrail'in Şeridin yarısından fazlasını ve Hamas'ın tamamen çekilmesini talep ettiği Mısır sınırındaki Philadelphia Koridoru'nu hala kontrol altında tuttuğunu belirtiyor.

Yirmi maddeden oluşan planın, İsrail'in kademeli olarak çekilme oranlarını belirlese de, uygulamanın denetlenmesi için net bir takvim veya mekanizma sunmaması, İsrail'in çekilmeyi ertelemesi riskini doğuruyor.

Gazete, baskılar altında taviz veren Hamas'ın, İsrail'in önceki anlaşmaları görmezden geldiği ve Trump'ın itidal çağrılarına rağmen askeri operasyonlara devam ettiği durumlarda Washington'ın baskı uygulamadığı gerçeğini bildiğini; bu durumun da Hamas'ın ABD'nin garantörlüğüne olan güvenini zayıflattığını söylüyor.

İkinci Sorun: silahsızlanmanın Ddenetimsizliği

Gazeteye göre, ikinci ve muhtemelen daha tehlikeli sorun ise Hamas'ın silahsızlandırılması meselesi. Planın, hareketin silahlarını teslim etmesini, tünellerini ve silah üretim tesislerini yok etmesini talep etmesine rağmen, uygulamanın denetimi ve doğrulanması için hiçbir mekanizma içermediği belirtiliyor.

Bu boşluk, İsrail'e Hamas'ın taahhütlerine uymadığı bahanesiyle çekilmeyi geciktirme fırsatı veriyor ve çatışmanın tırmanma olasılığını yüksek tutuyor.

İsrail'den net tehditler

Durumu daha da kötüleştiren şey, son İsrail açıklamalarının güven vermemesi. İsrail'in Washington Büyükelçisi Yihiel Leiter, İsrail güçlerinin Hamas tamamen silahsızlanana kadar Gazze'de kalacağını teyit etti.

Benzer şekilde, Başbakan Binyamin Netanyahu da Gazze tamamen "silahsızlandırılmazsa" savaşı yeniden başlatma tehdidinde bulunmuştu. Hamas ise silahlarını bırakma fikrini kesinlikle reddederek, bu şartın "müzakere kapsamı dışında" olduğunu vurguluyor.

Uluslararası güvenlik gücünün belirsizliği

Gazeteye göre, İsrail'in çekilmesinin ardından güvenliği üstlenmesi beklenen uluslararası istikrar gücüyle ilgili madde de karmaşıklığı artırıyor. Bu gücün büyüklüğü, görevlerinin niteliği ve hangi ülkelerin katılacağı gibi detayların hala açıklanmamış olması, gücün istikrarı sağlama veya olası bir İsrail müdahalesine karşı durma yeteneği konusunda şüpheler yaratıyor.

Guardian, Gazze'deki ateşkesin başarısızlığa mahkum olmadığını ancak temelinin kırılgan olduğunu belirtiyor. Eğer plan çökerse, insani yardım akışının devamı, barış gücünün konuşlandırılması, savaş sonrası yönetim sistemi ve yeniden inşa gibi Trump planının geri kalan unsurlarının gerçekleşmesi sadece bir dilek olarak kalacak ve savaşın hayaleti ufukta kalmaya devam edecektir.