İran saldırıya uğrayan nükleer tesisleri UAEA'nin denetimine açmıyor

• İslami, saldırıya uğrayan tesislerin denetlenebilmesi için özel bir protokolün veya çerçevenin bulunması gerektiğini, böyle bir düzenleme olmadan UAEA'nın denetim hakkı olmadığını savundu.
• İran, UAEA'nın İsrail ve ABD'nin İran'ın nükleer tesislerine yönelik saldırılarını kınamamasını eleştirdi. İslami, saldırıları kınamayan ve bu tür durumlar için talimatnamesi olmayan Ajansın denetim talep etme hakkı olmadığını belirtti.
• UAEA Genel Direktörü Grossi, Natanz, İsfahan ve Fordo gibi kilit tesislerde hala kayda değer miktarda nükleer malzeme bulunduğunu açıklamıştı.

İran Atom Enerjisi Kurumu Başkanı Muhammed İslami, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) ile ülkesindeki nükleer tesislerin denetimi konusunda yaşanan anlaşmazlığa dair önemli açıklamalarda bulundu.

Saldırıya uğrayan tesisler denetime kapalı

İranlı Öğrenciler Haber Ajansı'na (ISNA) konuşan İslami, UAEA'nın denetim taleplerine ilişkin net bir tavır sergiledi:

"Saldırıya uğramayan nükleer tesisler için izin verdik. Saldırıya uğrayan tesislerin denetlenebilmesi için bir protokol gerekiyor. Böyle bir çerçeve olmadan denetime izin verilemez."

İran'ın bu tavrının arkasındaki ana gerekçe, UAEA'nın bu tesisleri hedef alan saldırılar karşısındaki duruşu.

Ajansın kınama eksiği

İslami, UAEA'yı İsrail ve ABD'nin İran'ın nükleer tesislerine yönelik saldırılarını kınamamakla suçladı:

"Ne saldırıları kınayan ne de bu tür durumlar için bir talimatnameye sahip olan Ajansın, bu merkezlerde denetim talep etme hakkı yoktur."

İslami, UAEA Genel Direktörü Grossi'nin dünya kamuoyuna bu konuda hesap vermesi gerektiğini belirterek, "Nükleer tesislerimiz Ajansın denetimi altındaydı.

Ajans, neden bu saldırıları kınamadığını ve nükleer tesislere yönelik saldırılar karşısında hangi talimat ve protokollere sahip olduğunu açıklamalıdır" dedi.

Grossi̇'nin kaygısı

UAEA Başkanı Grossi ise daha önceki açıklamalarında, Ajansın denetimleri yeniden başlattığını ancak erişimin sınırlı olduğunu belirtmişti. Grossi'ye göre, Natanz, İsfahan ve Fordo gibi nükleer malzeme ve ekipmanın bulunduğu kilit tesislere halen erişim sağlanamaması büyük önem taşıyor.

Grossi, Ajans için önemli olan tesislerin adları üzerinde mutabık kalınan denetim listesinde yer aldığını ancak asıl önemli ve büyük tesislerin kapalı kalmasının kaygı verici olduğunu ifade etmişti.