İsrail askerlleri Gazze’deki 760 yıllık Paşa Sarayı Müzesi'ni soydu

• İsrail ordusu, Memlük döneminde inşa edilen ve Osmanlı valilerinin ikamet ettiği Paşa Sarayı Müzesi'ni hedef alarak tamamen yıktı.
• Müzede Memlük, Osmanlı, Bizans, Roma ve tarih öncesi dönemlere ait 17 binden fazla tarihi eser bulunduğu, bunlardan sadece 20'sinin enkazdan çıkarılabildiği bildirildi.
• Müzenin restorasyon sorumlusu Dr. Hamudeh Al-Dahdar, eserlerin kaybolmasından İsrail ve destekçilerini sorumlu tuttu.
• UNESCO, savaş sırasında Gazze'de 114'ten fazla antik alanın yıkıldığını belgelerken, Filistin kaynakları bu sayıyı 226 olarak kaydetti.

Gazze şehrinin en önemli tarihi yapılarından biri olan ve Memlük Sultanı Zahir Baybars döneminde inşa edilen Paşa Sarayı Müzesi, İsrail saldırılarında yıkıldı.

Osmanlı valilerinin ikamet ettiği, "Rıdvan Ailesi Sarayı" olarak da bilinen ve Napolyon Bonapart'ın dahi konakladığı bu mimari şaheser, Aralık 2023'te İsrail savaş uçakları tarafından hedef alındı. Yapılan değerlendirmelerde, bu saldırının Filistin'in kültürel mirasını silme ve yok etme planının bir parçası olduğu belirtiliyor.

17 binden fazla eser çalındı

Antik Paşa Sarayı'nın restorasyon sorumlusu Dr. Hamudeh Al-Dahdar, yıkımın ardından acı bir gerçeği daha gözler önüne serdi. Müzenin çok sayıda önemli tarihi eser barındırdığını ancak İsrail ordusunun bu eserlere el koyduğunu ifade etti.

Al-Dahdar, müzede Memlük, Osmanlı, Bizans, Roma ve tarih öncesi dönemlere ait 17 binden fazla eserin bulunduğunu ve uzman ekiplerin enkaz altında sadece 20 esere ulaşabildiğini vurguladı. İsrail'in bu eylemi, kültür soygunculuğu vakalarına bir yenisini ekledi.

Soykırımın kültürel mirasa verdiği zarar

Savaşın kültürel mirasa verdiği zararlar uluslararası kurumlarca da belgeleniyor. UNESCO, Gazze Şeridi'nde savaş sırasında 114'ten fazla antik alanın yıkıldığını raporlarken, Filistin resmi kaynakları ise bu sayının 226'ya ulaştığını kaydetti.

Paşa Sarayı gibi 760 yıldır ayakta duran yapıların hedef alınması, tarihi ve kültürel dokunun sistematik olarak yok edildiği endişelerini artırdı.

Sarayın tarihi önemi

Gazze'deki Al-Daraj mahallesinde yer alan Paşa Sarayı, 1260 yılında inşa edilmesinden 20. yüzyılın başlarına kadar Gazze Sancağı ve Şam'ı yöneten hanedanların yönetim merkezi olarak kullanıldı. Osmanlı döneminde (1530-1681) Rıdvan ailesine ithafen "Rıdvan Ailesi Sarayı" adını aldı.

İşlevi zamanla değişerek polis binası, hapishane ve eğitim kurumu olarak da hizmet veren yapı, 2010 yılında müzeye dönüştürülmüş ve 2015 yılında restore edilerek farklı tarihi dönemlere ait eserlerin sergilendiği bir merkez haline getirilmişti.