İsrail Harem-i İbrahim Camisi’nin yetkisini Filistin’den alarak Yahudi yerleşimcilere verdi

• İsrail, İbrahim Camii'nin yönetim yetkilerini El Halil Belediyesi'nden alıp Kiryat Arba Yahudi yerleşim birimine devretti.
• İsrail Hayom gazetesi kararı "yerleşimciler için büyük bir müjde" ve "tarihi bir adım" olarak nitelendirdi.
• Bu, 1994 yılındaki "Şamgar Komitesi" kararlarından bu yana İbrahim Camii'nde yapılan ilk köklü değişiklik olarak kayıtlara geçti.
• 1994'te cami, Yahudilere %63, Müslümanlara %37 oranında bölünmüştü.

İsrail yönetimi, işgal altındaki Batı Şeria'nın El-Halil kentinde bulunan ve Müslümanlarca kutsal kabul edilen Harem-i İbrahimi’nin idari yetkilerini Filistinli El-Halil Belediyesi’nden alarak, yasa dışı Kiryat Arba yerleşim biriminin dini konseyi altına devretti.

İsrail basını bu adımı “tarihi bir dönüm noktası” olarak nitelendirirken, Filistin tarafı ise gelişmeyi kutsal mekana yönelik yeni bir "ilhak hamlesi" olarak değerlendiriyor.

“Durum değişti”

İsrail merkezli “Yisrael Hayom” gazetesine göre, Harem-i İbrahimi’deki yönetim yapısı, İsrail sivil idaresinin aldığı kararla resmen değiştirildi.

Buna göre, El-Halil Belediyesi’nin birçok alandaki yetkisi kaldırılarak, yerine Kiryat Arba’daki Yahudi yerleşimcilere bağlı dini konsey atandı.

Gazete, bu kararın Harem-i İbrahimi'nin yapısal olarak değiştirilmesini hedeflediğini ve özellikle “Yakov Avlusu” olarak bilinen alana yeni bir çatı inşa edilmesi gibi değişikliklerin planlandığını aktardı. Burası, Yahudilerin yılın %90’ında ibadet ettiği bölüm olarak biliniyor.

1994’ten bu yana en ciddi müdahale

İsrail'in bu adımı, 1994 yılında Baruch Goldstein adlı yerleşimcinin sabah namazı kılan 29 Filistinliyi katletmesinin ardından yapılan "Şamgar Komisyonu" kararlarından bu yana kutsal mekana yönelik en kapsamlı değişiklik olarak görülüyor. Söz konusu komisyon kararıyla Harem-i İbrahimî, %63’ü Yahudilere, %37’si Müslümanlara ayrılacak şekilde fiilen bölünmüştü.

Filistinli yetkililerden tepki

Filistin Vakıflar Bakanı Muhammed Necm ve El-Halil Valisi Halid Dudeyn, geçtiğimiz ay yaptıkları açıklamada, Harem-i İbrahimî’nin İslami kimliğinin korunması için tüm kurumların iş birliği içinde çalışmaya devam edeceğini vurguladı.

Yetkililer, İsrail'in hedefinin ibadethaneyi tamamen Yahudileştirmek olduğunu ve bu planların "başarısızlığa mahkûm" olduğunu belirtti. Vakıflar Bakanlığı ayrıca Haziran ayında İsrail makamlarının Harem-i İbrahimî’nde 89 vakit ezan okunmasını engellediğini, kutsal alanın ise 12 gün boyunca tamamen kapatıldığını duyurdu.

Filistinli yetkililer, bu kararın teknik bir düzenleme değil, siyasi bir emrivaki olduğunu ve işgal altındaki topraklarda statükoyu kalıcı şekilde ihlal etmeyi amaçladığını savunuyor. İsrail’in bu hamlesi, Kudüs’te Mescid-i Aksa’nın statüsüne yönelik girişimleri hatırlatırken, El-Halil’deki Filistinliler arasında da büyük bir öfkeye neden olmuş durumda.

Harem-i İbrahimi Camii nedir?

Harem-i İbrahimi, İslam inancına göre Hz. İbrahim, Hz. İshak, Hz. Yakup ve eşlerinin mezarlarını barındırdığına inanılan kutsal bir mekandır. El-Halil kentinin eski şehir bölgesinde yer alan bu alan, uzun süredir İsrail’in yerleşim politikalarının ve bölgedeki gerginliğin odak noktalarından biri olmayı sürdürüyor.