İsrail'den Kudüs'te yeni işgal hamlesi: Dikey yapılaşmayla demografik değişim

• İsrail hükümeti, Kudüs'te dikey yapılaşmaya giderek yeni yerleşim birimleri inşa etme kararı aldı.
• Kudüs'teki işgal belediyesine bağlı Planlama ve İnşaat Komitesi, 493 yeni yerleşim biriminin inşasını onayladı.
• Armon HaNatziv yerleşim biriminde her biri 26 katlı iki konut kulesi inşa edilecek. Kiryat Menahem yerleşim biriminde ise 39 katlı bir kulede 215 yeni konut birimi inşa edilecek.
• Harita uzmanı Halil el-Tefekçi'ye göre, bu adım İsrail'in Kudüs'ün demografik yapısını değiştirme politikasının bir parçası.

İsrail makamları, Kudüs'te daha fazla yerleşim yeri inşa etme planlarını duyurdu. Kudüslü bir uzmana göre, sınırlı alanlar nedeniyle bu kez dikey yapılaşmaya, yani kule inşaatlarına ağırlık verilecek.

İşgal altındaki Doğu Kudüs'teki İsrail belediyesine bağlı Planlama ve İnşaat Komitesi, geçen hafta Kudüs'te 493 yeni yerleşim biriminin inşasını onayladı. Bunların 278'i şehrin doğusundaki Armon HaNatziv yerleşim biriminde, 215'i ise batısındaki Kiryat Menahem'de yer alacak.

“Hedef Kudüs'ün demografik yapısını değiştirmek”

Plan, Armon HaNatziv yerleşim biriminde her biri 26 kat yüksekliğinde iki konut kulesi inşa edilmesini öngörüyor. Bu kulelerde 278 konut birimi ve 430 metrekarelik bir ticari cephe bulunacak.

Harita ve yerleşim uzmanı Halil el-Tefekçi, Al Jazeera’ye yaptığı açıklamada, Armon HaNatziv yerleşim biriminin genişletilmesinin, İsrail'in özellikle Doğu Kudüs'ün ve genel olarak Kudüs'ün demografik yapısını değiştirmeyi amaçlayan açık politikasının bir parçası olduğunu belirtti.

El-Tefekçi'ye göre, bu politika İsrailli nüfusu artırırken Filistinli nüfusu azaltmayı hedefliyor. Doğu Kudüs'ün %87'sinin İsrail kontrolüne alınması bu politikaya yardımcı oluyor. El-Tefekçi, yeni kulelerin dikey yapılaşmaya başvurulmasının, yeni bir yerleşim yeri kurulabilecek başka bir alan kalmamasından kaynaklandığını ifade etti.

El-Tefekçi, "Doğu Kudüs'ün %52'sinden fazlası inşaata izin verilmeyen yeşil alanlar olarak ilan edildi. Bu, toprakları kontrol altına alma yöntemlerinden biriydi ve şimdi alan kalmadığı için dikey yapılaşmaya başvurmak zorunda kalıyorlar" dedi.

Kudüslü harita uzmanı, Armon HaNatziv yerleşim biriminin 1970 yılında, Doğu Kudüs topraklarının o zamanki en büyük kamulaştırılmasının ardından 2240 dönümlük bir alanda "kamu yararına kullanım" yasası uyarınca kurulduğunu belirtti.

Bu yerleşim birimi için Sur Bahir ve Ümmü Tuba köylerinin toprakları kamulaştırılmıştı. Bugün yaklaşık 15 bin kişinin yaşadığı bu yerleşim biriminde, yeni genişleme Armon HaNatziv'in güneybatı kısımlarında gerçekleşecek.

Aynı zamanda, Halil el-Tefekçi'ye göre, yerleşim biriminin kuzey kısmında oteller inşa etme projesi de duyuruldu ve yerleşim sakinlerinin yararına "Amerikan Yerleşim Yolu"nun bir kısmı açıldı.

Kudüs Belediyesinden yıkım politikası

İşgal altındaki Kudüs’ün Belediye Başkanı Moshe Leon, İsrail medyasına verdiği bir röportajda, talebi ve büyüme beklentilerini karşılamak için Kudüs'te en az 100 bin konut birimi inşa edileceğini ve bunların 70 bininin kentsel dönüşüm projeleri kapsamında olacağını söyledi.

Leon'un bahsettiği bu kentsel gelişime karşın, belediye binasından sadece kısa bir mesafede, Kudüs belediyesinin buldozerleri ruhsatsız inşa edildiği iddiasıyla Kudüslülerin evlerini sürekli yıkıyor. Al Jazeera’ye göre, 2025 yılının ilk yarısında şehrin farklı mahallelerinde 140 yıkım operasyonu gerçekleştirildi. Bunların 91'i işgal belediyesinin buldozerleri tarafından, 49'u ise belediyenin yüksek para cezalarından kaçınmak için sahipleri tarafından bizzat yapıldı.