İstanbul'da Özel Halk Otobüsü esnafından İBB'ye rest: "Ücretsiz binişleri kaldırırız"

• Saraçhane'deki İBB binası önünde eylem yapan halk otobüsü esnafı, ödeme düzensizliklerinin artık kronik bir hale geldiğini vurguladı.
• İstanbul Otobüs Özel Halk Otobüsü Sahipleri ve İşletmecileri Esnaf Odası Başkanı Erhan Güneş, İETT'nin sunduğu zam oranının ekonomik gerçeklerle uyuşmadığını belirtti.
• Milyarlarca liralık alacağı biriken otobüs sahipleri, tarafsız üniversiteler ve uzman kuruluşlar eşliğinde maliyetlerin şeffafça hesaplanmasını talep etti.
• Mağduriyetlerin giderilmemesi durumunda anne kart, öğrenci ve tam abonman kartı sahiplerinin ücretsiz taşınmayacağı açıklandı.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) önünde toplanan özel halk otobüsü işletmecileri, hak edişlerini zamanında alamadıkları gerekçesiyle yetkililerin sunduğu ödeme planını protesto etti. Sektör temsilcileri, biriken alacak sorununun çözülmemesi halinde önümüzdeki aydan itibaren İstanbul'daki otobüslerde ücretsiz binişleri sonlandıracaklarını duyurdu.

Eylem sırasında polis güvenlik önlemi aldı

İstanbul'da toplu ulaşımın en önemli taşıyıcı unsurlarından olan özel halk otobüsü esnafı, Saraçhane'deki İBB binası çevresinde geniş çaplı bir protesto düzenledi. Eylem sırasında yaşanabilecek olumsuzluklara karşı polis ekipleri çevrede geniş güvenlik önlemleri aldı.

Sistem vadedildiği gibi işlemedi

Grup adına açıklama yapan İstanbul Otobüs Özel Halk Otobüsü Sahipleri ve İşletmecileri Esnaf Odası Başkanı Erhan Güneş, 2019'dan itibaren yeni bir modele geçildiğini aktardı. Güneş o günkü vaatleri, "Bu sisteme geçilirken özel halk otobüsü işletmecilerine açık şekilde şu yaklaşım ortaya konulmuştur, yolcudan ücret alınmayacağı, maliyetlerin ve makul karın belediye tarafından karşılanacağı ifade edilmiştir." sözleriyle hatırlattı.

Gelinen noktada ödeme düzensizliğinin kronikleştiğini ve esnafın borç yükü altında bırakıldığını söyleyen Güneş, "Süreç içerisinde biriken alacaklar milyarlarca liraya ulaşmış, herkes kazanırken özel halk otobüsleri kaybetmiş, esnaf fakirleşmiş, sermaye erimiş ve sektör ciddi bir darboğaza sürüklenmiştir." dedi. Kalıcı ve sürdürülebilir bir çözüm üretilemediğini belirten Güneş, "İETT Genel Müdürlüğü tarafından özel halk otobüslerinin önüne, Türkiye'deki hiçbir ekonomik veriye uymayan bir artış oranı konulmuştur." ifadelerini kullandı.

Sunulan teklif ekonomik verilerle uyuşmuyor

Açıklanan zam teklifini eleştiren Erhan Güneş, "Teklif edilen oran ne enflasyon verileriyle ne yeniden değerleme oranlarıyla ne hizmet üretici fiyat endeksiyle ne de gerçek piyasa şartlarıyla örtüşmemektedir." diyerek duruma tepki gösterdi. Sürecin sonunda emeğin hiçe sayıldığını savunan oda başkanı, "50 yıllık emek ve sermaye adeta değersizleştirilmek istenmiştir." cümlesiyle sektörün yaşadığı hayal kırıklığını dile getirdi.

İBB üst yönetimiyle defalarca görüşmeler yaptıklarını ancak adil bir sonuç alamadıklarını aktaran Güneş, "Bu da rakamsal iyileştirme görüntüsü altında, gerçekte gelir kaybı anlamına gelmektedir." dedi. Özel halk otobüslerinin hiçbir zaman ayrıcalık ya da fazladan kazanç istemediğini anlatan Güneş, "Sadece hakkını, emeğinin karşılığını ve sürdürülebilir bir sistemi istemektedir." şeklinde konuştu.

Gerçek maliyetler şeffaf bir biçimde incelenmeli

Beklentilerini açıkça dile getiren Erhan Güneş, "Bizim talebimiz son derece nettir." diyerek sürecin bilimsel bir çerçeveye oturtulması gerektiğini vurguladı. Atılması gereken adımları sıralayan başkan, "İETT kendi gerçek maliyetlerini şeffaf biçimde ortaya koymalıdır." ifadeleriyle yetkililere şeffaflık çağrısında bulundu.

Maliyet hesaplamalarında adaletin sağlanması gerektiğinin altını çizen Güneş, "ÖHO'ların gerçek maliyetleri de aynı şekilde ortaya konulmalıdır." dedi. Bu verilerin bağımsız kurumlarca denetlenmesini isteyen Güneş, "Ardından tarafsız ve bağımsız üniversiteler, uzman kuruluşlar ve bilimsel değerlendirme mercileri bu verileri incelemelidir." sözleriyle çözüm yolunu işaret etti.

Ücretsiz binişlere izin verilmeyecek

Yıllardır şehrin ulaşım yükünü çektiklerini belirten oda başkanı, "Bu sistemin ayakta kalabilmesi için adil, şeffaf, ekonomik gerçeklere uygun ve sürdürülebilir bir model şarttır." değerlendirmesinde bulundu. Sistemin çökmesi halinde tüm şehrin zarar göreceğini savunan Güneş, "Aksi halde kaybeden yalnızca özel halk otobüsleri esnafı değil, İstanbul toplu ulaşımının tamamı olacaktır." dedi.

Esnafın mağduriyetinin devam etmesi halinde radikal kararlar alacaklarını belirten Güneş, "Üzülerek ifade ediyoruz ki mağduriyetimiz giderilmediği takdirde önümüzdeki aydan itibaren araçlarımıza ücretsiz binişlere elimizde olmayan sebeplerden dolayı izin vermeyeceğimizi belirtmek istiyoruz." diyerek rest çekti. Hangi yolcuların bu karardan etkileneceğini açıklayan temsilci, "İBB'nin ücretsiz, anne kart, öğrenci ve tam abonman kart sahiplerini taşımayacağız." şeklinde konuştu.

Sadece tam ve öğrenci kartı geçerli olacak

Alınan eylem kararının detaylarını paylaşmaya devam eden Erhan Güneş, "Sadece tam ve öğrenci kartı taşıyacağız." diyerek yeni dönemin kurallarını duyurdu. Açıklamasını kesin bir dille sonlandıran oda başkanı, "Hiçbir ücretsiz binişe müsaade edilmeyecektir." ifadeleriyle İBB yönetimine son uyarısını yaptı.