İzlanda’daki depremler Bardarbunga Yanardağı için alarm veriyor

• Depremler, yerin altında magmanın yeniden yükseldiğine işaret ediyor
• Buzulların erimesi, volkanik patlamaları daha sık ve şiddetli hale getirebilir
• Uzmanlara göre soru artık “olur mu” değil, “ne zaman” sorusu sorulmalı.

Uzmanlar, yıl başından bu yana İzlanda’da meydana gelen çok sayıda depremin, yer kabuğunun derinliklerinde magmatik hareketliliğin arttığını gösterdiğini belirtiyor. Yapılan analizler, bu sismik hareketlerin Bardarbunga Yanardağı çevresinde yoğunlaştığına işaret ediyor.

Bilim insanlarına göre bu tablo, volkanın yeniden faaliyete geçme ihtimalini güçlendiriyor.

İhtimaller değil gerçekleşeceği tarih konuşuluyor

Uzmanlar, Bardarbunga için artık patlamanın olup olmayacağının değil, ne zaman gerçekleşeceğinin tartışıldığını vurguluyor. Yanardağın, Avrupa’nın en büyük buzulu olan Vatnajökull’un altında bulunması ise olası bir patlamayı daha riskli hale getiriyor.

Buz ve lavın etkileşimi, patlamaların daha ani ve yıkıcı olmasına yol açabiliyor.

Buzullar eridikçe risk artıyor

Araştırmalar, iklim değişikliği nedeniyle İzlanda’daki buzulların hızla eridiğini ortaya koyuyor. Bilim insanları, buzulların üzerindeki baskının azalmasının, magma üretimini artırabileceğini ve bunun daha sık volkanik faaliyetlere zemin hazırlayabileceğini belirtiyor.

Jeofizik araştırmacıları, son yıllarda İzlanda’nın altında üretilen magma miktarının en az iki katına çıktığını kaydediyor.

En son 2014’te patladı

Bardarbunga Yanardağı en son 2014’te faaliyete geçmiş, bu patlama İzlanda’nın son 200 yıldaki en büyük volkanik olaylarından biri olarak kayıtlara geçmişti. Patlama sırasında yüzlerce metreye ulaşan lav fıskiyeleri oluşmuş, geniş bir alan etkilenmişti.

Küresel risk

Dünya genelinde yüzlerce volkanın tamamen ya da kısmen buzulların altında bulunduğuna dikkat çeken uzmanlar, bu tür volkanların küçük patlamalarda bile büyük felaketlere yol açabildiğini vurguluyor.

Bilim insanları, buz altı volkanların gelecekte küresel ölçekte daha ciddi riskler doğurabileceği uyarısında bulunuyor.