Mars’ta yaşamı imkansız kılan zehrin kaynağı çözüldü
Bilim insanları, Mars toprağının neden insanlar için bu kadar ölümcül olduğunu araştırırken, suçlunun Kızıl Gezegen'in meşhur toz fırtınaları olduğunu keşfetti.
0:00
--:--
Son Güncelleme: 17.01.2026 - 11:58
- Mars’taki dev toz fırtınaları sırasında toz tanecikleri birbirine sürtünür. Tıpkı kışın kazağınızı çıkarırken oluşan çıtırtılar gibi, Mars'ta da devasa bir statik elektrik birikir.
- Fırtınalar sırasında çakan bu görünmez küçük şimşekler, Mars'ın havasındaki gazları parçalar.
- Parçalanan bu gazlar yerdeki tuzlarla birleşince, insan sağlığı için çok tehlikeli olan "perklorat" adlı bir zehre dönüşür.
- Bu zehirler milyonlarca yıl önce oluşup bitmemiş; Mars her fırtınada bu zehri üretmeye aktif olarak devam ediyor.
Kızıl Gezegen'in fırtınalı sırrı çözüldü
Bilim dünyası, Mars'ın neden canlılar için bu kadar misafirperver olmadığını araştırırken çarpıcı bir gerçeğe ulaştı.
Yapılan son çalışmalar, Mars'ın sadece soğuk ve susuz olmadığını, aynı zamanda toz fırtınaları sayesinde kendi zehrini kendi üreten aktif bir sisteme sahip olduğunu gösteriyor.
Toz taneciklerinin "elektrikli" savaşı
Mars'ta bildiğimiz anlamda yağmur ve fırtına yoktur, ancak tüm gezegeni kaplayan devasa toz fırtınaları ve toz hortumları vardır. Bu fırtınalar sırasında trilyonlarca toz taneciği birbirine çarpar.
Tıpkı bir balonu saçınıza sürttüğünüzde oluşan elektrik gibi, Mars atmosferi de statik elektrikle dolar. Bu elektrik bir noktadan sonra küçük "kıvılcımlar" (arklar) oluşturur. Bu kıvılcımlar, Mars’ın havasında bulunan karbondioksit gazına çarparak onu atomlarına ayırır.
Görünmez bir filtre gibi çalışan kıvılcımlar
Bilim insanları Mars toprağını incelediklerinde, bazı atomların beklediklerinden daha "hafif" olduğunu fark etmişlerdi.
Yeni araştırma bunun nedenini de açıklıyor: Fırtınalardaki elektrik kıvılcımları, bir filtre gibi çalışarak sadece hafif olan atomları seçip reaksiyona sokuyor.
Bu durum, Mars'ın kimyasal yapısının neden Dünya'dan bu kadar farklı ve "tuhaf" göründüğünün gizemini de çözmüş oldu.
Perklorat: Gelecekteki astronotların korkulu rüyası
Mars toprağında bolca bulunan klorür tuzları, bu elektrikli fırtınalarla etkileşime girdiğinde "perklorat" denilen maddeye dönüşüyor. Perklorat, insan vücuduna girdiğinde tiroid bezine saldıran ve metabolizmayı bozan ciddi bir zehirdir.
Bu araştırmanın en önemli sonucu şudur: Mars’taki bu zehirli yapı, gezegenin geçmişinden kalan bir miras değil; her fırtınada yeniden üretilen canlı ve aktif bir tehlikedir.
Mars'a gidecekler için yeni bir uyarı
Bu keşif, gelecekte Mars'a gitmeyi hayal eden astronotlar ve orada üs kurmak isteyenler için büyük bir uyarı niteliği taşıyor.
Mars'a iniş yapacak kişilerin sadece fırtınadan korunması yetmeyecek, aynı zamanda her fırtınada taze taze üretilen bu kimyasal zehirle nasıl başa çıkacaklarını da bulmaları gerekecek.
Bilim insanları, benzer "elektrikli zehir üretiminin" Venüs’te ve hatta kendi Ay’ımızda da olabileceğini düşünüyor.
Kaynak:
Universe Todayetiketler
İLGİLİ HABERLER
NASA evrenin sırlarını paylaştı: James Webb'den nefes kesen yeni görüntüler
Arif Karabeyoğlu: Türkiye'nin uzaya erişimi için dünyada tek bir ideal nokta var, o da Somali
Uzayda ilk tıbbi tahliye: Crew-11 ekibi Dünya'ya indi
İmkansız bir hızda dönen göktaşı keşfedildi
Ay'a kurulacak ilk uzay istasyonu için tarih verildi
İnsanlı Ay görevi başlıyor: Artemis 2 için geri sayım başladı
DİĞER HABERLER
İnsanlı Ay görevi başlıyor: Artemis 2 için geri sayım başladı
Uzayda ilk tıbbi tahliye: Crew-11 ekibi Dünya'ya indi
Ay'a kurulacak ilk uzay istasyonu için tarih verildi
İmkansız bir hızda dönen göktaşı keşfedildi
Güneş gözleminde tarihi rekor: En tehlikeli bölgelerden biri 90 gün boyunca izlendi
Uzayda olağanüstü hal: NASA astronotu uzayda rahatsızlandı
Yıldızlararası misafir 3I/ATLAS’a uzaylı taraması yapıldı
Mars’a yapılacak ilk insanlı görevin bilimsel yol haritası çizildi
Uzayda 'yapay yerçekimi' devrimi: Rusya’dan insan sağlığına odaklanan yeni istasyon
Kozmolojide büyük sarsıntı: Evren yamuk olabilir mi?


