Ocak kelimesinin sözlükteki tanımı nedir? Ocağın TDK'ya göre anlamı nedir?

Günlük hayatın koşturmacası içinde duyduğumuz pek çok kelime, bazen hafızamızda net bir karşılık bulamayabiliyor. Dilimizin sunduğu zenginlikten faydalanmak, yaşantımızda bizlere büyük kolaylıklar sağlar. Peki, ocak ifadesi hangi durumlarda kullanılır ve TDK sözlüğüne göre tanımı nasıldır?

Ocak ne demek? Türk Dil Kurumu Tanımı

Sözlük maddesi olarak bakıldığında, kelimenin tek bir tanıma sığmadığı ve çeşitli durumları ifade ettiği görülür. Güncel anlamları maddeler halindedir.

• isim Ateş yakmaya yarayan, pişirme, ısıtma, ısınma vb. amaçlarla kullanılan yer; ocaklık
• Şömine
• Isı vererek üzerine veya içine konulan maddeleri ısıtan, pişiren, kaynatan, eriten araç veya alet
• Kahvelerde, kuruluşlarda çay, kahve vb.nin yapıldığı yer
• Yer üstünde veya yer altında cevher çıkarılan yer
• Bahçelerde veya bostanlarda her tür meyve ve sebze tohumu veya fidesinin dikimi için etrafı yükseltilerek ortası çukur bırakılmış yer
• Aynı amaç ve düşünceyi paylaşanların kurdukları kuruluş veya toplandıkları, görev yaptıkları yer
• Yılın birinci ayı; ikinci kânun, son kânun, kânunusani
• tarih Yeniçeri teşkilatını oluşturan ortalardan her biri
• mecaz Ev, aile, soy
• ağızlardan Halk hekimliğinde bir önceki kuşaktan el verme suretiyle aktarılan bilgileri kullanarak belirli bir şikâyeti veya hastalığı iyileştirdiğine inanılan aile
• Bir şeyin en çok bulunduğu veya yapıldığı yer
• Toprak altındaki su kanallarının toprak üzerine açılan ve bir kapakla örtülü bulunan deliği

Ocak kelimesinin kullanım alanları ve örnekler

Anlam çeşitliliğine uygun olarak derlenen ve kullanımı örneklendiren cümle listesi şöyledir.

• Üç balıkçı güneş batarken kumların üzerine iki taştan bir ocak yaptılar ve ateş yaktılar.
• Ocağın önünde oturup acayip bir dikkatle odunların yanışına bakar.
• Anlaşılan çamaşırcı giderken ocağı tam söndürmemiş olacak.
• Konuşmalar iyice kızışmaya başladığı vakit kahve ocağının önünde görünür.
• Mermer ocağı. Kömür ocağı.
• Mustafa, arkasına güçlü kuvvetli bir kadın takmış, üç evleğine çizgiler, ocaklar açıyordu.
• Başlangıçtan beri burası bir vatansever ocağı idi.
• Ocak ayını sevmem, oldum olası.
• Henüz temelleri atılmayan kendi ocağım kurulmadan yıkılmıştı.
• Bugün de Anadolu’nun birçok yerleşim biriminde afsuncular, ocaklar ve muskacılar işlerine aynı sözlerle başlarlar.
• Bilim ocağı, hayır ocağı, fesat ocağı.

Ocak ile ilgili atasözleri ve deyimler

Halk arasında yaygın olarak kullanılan ve bu kelimeyi barındıran atasözleri ve deyimler listesi aşağıda yer almaktadır.

• Ocağı batmak
• Ocağı kör kalmak
• Ocağına düşmek
• Ocağına incir (veya darı) dikmek (veya ekmek)
• Ocağına su dökmek
• Ocağını yeşertmek
• Ocağın yansın (veya sönsün veya yıkılsın)
• Ocağı sönmek
• Ocağı tütmek
• Ocağı uyarmak
• Ocağı yanmak
• Ocak açmak
• Ocak bastırmak
• Ocak yıkmak

Ocak ile kurulan birleşik kelimeler ve tamlamalar

Sözlükte temel anlamının yanı sıra, ocak ile oluşturulmuş çeşitli birleşik kelimeler ve tamlamalar da mevcuttur.

• Ocak ağası
• Ocak anası
• Ocakayı
• Ocak beytülmalcisi
• Ocak bezirgânı
• Ocak boşaltıcısı
• Ocak bucak
• Ocak çekirgesi
• Ocak erkânı
• Ocakeşeği
• Ocak halkı
• Ocak kaşı
• Ocak katı
• Ocak kâtibi
• Ocak sanatı
• Ocak sehpası
• Ocak siperi
• Ocak takımı
• Ocak taşı
• Kör ocak
• Od ocak
• Acemi ocağı
• Aile ocağı
• Asker ocağı
• Aş ocağı
• Baba ocağı
• Bostancı Ocağı
• Çay ocağı
• Deprem ocağı
• Elektrik ocağı
• Gaz ocağı
• Humbara Ocağı
• İspirto ocağı
• Kahve ocağı
• Kireç ocağı
• Kum ocağı
• Maden ocağı
• Parti ocağı
• Sağlık ocağı
• Taş ocağı
• Yeniçeri Ocağı