Oxford sözlük 2025'in kelimesinin "Öfke yemi" olduğunu duyurdu

• Oxford, “rage bait”i yılın kelimesi olarak açıkladı; kullanım oranı son 12 ayda üç kat arttı.
• “Aura farming” ve “biohack” finalde elense de çevrimiçi kültürün parçası oldukları vurgulandı.
• Rage bait, clickbait’ten farklı olarak merak değil doğrudan öfke duygusunu hedefliyor.
• Diğer sözlükler de 2025’e damga vuran kavramları seçti: “parasocial” ve “vibe coding”.

Oxford University Press’in yılın kelimesi seçimi, dijital çağın en belirgin duygusal yönelimini ortaya koydu: öfke tetikleyerek etkileşim yaratma. “Rage bait”, sosyal medyada bilerek sinirlendirici, provoke edici veya kırıcı içerikler üretmek anlamına geliyor. Sözlüğe göre bu yöntemin kullanımı son bir yılda üç kat arttı ve çevrimiçi platformların işleyişine dair geniş bir tartışmanın merkezine oturdu.

Oxford’un listesi, 2025’in ruh hâlini ve küresel tartışmalarını yansıtmayı amaçlıyor. Son kararda halk oylamasının da etkisi büyük oldu. Oxford Languages Başkanı Casper Grathwohl, kavramın bu kadar hızlı yayılmasını “dijital manipülasyonların artık daha net fark edildiğinin göstergesi” olarak yorumladı. Grathwohl, “Daha önce internet merak uyandırarak dikkat çekmeye çalışıyordu. Şimdi ise duygularımızı ele geçiriyor,” dedi ve bunun teknolojik çağda insan olmanın anlamına dair doğal bir tartışma olduğunun altını çizdi.

Rage bait nasıl çalışıyor?

Oxford English Dictionary, rage bait’i “çevrimiçi etkileşimi artırmak amacıyla öfke tetikleyen içerik üretme stratejisi” olarak tanımlıyor. Bu stratejinin temel mantığı, kullanıcıların sinirlenmesiyle birlikte daha fazla yorum yapması, paylaşması veya tartışmaya girmesi. Böylece hesap veya sitenin trafiği hızlı şekilde yükseliyor.

Clickbait ile karşılaştırıldığında fark net: Clickbait merakı, rage bait ise öfkeyi hedefliyor. Dijital platformlarda algoritmaların duygusal tepkiyi ödüllendirmesi nedeniyle bu tür içerikler hızla yayılıyor.

Diğer finalistler: Aura farming ve biohack

Finale kalan diğer iki kavram da internet kültürünün dönüşümünü yansıtıyor.

• Aura farming: Kişinin dış görünüşü, davranışları veya paylaşımları üzerinden “cool”, karizmatik veya gizemli bir imaj yaratma çabası.
• Biohack: Diyet, spor, takviye, ilaç veya teknolojik müdahalelerle zihinsel ve fiziksel performansı artırmayı hedefleyen yaşam tarzı uygulamaları.

Önceki yılların trendi: Meraktan öfkeye

Geçen yılın kelimesi “brain rot”, saatler süren sosyal medya tüketiminin zihni uyuşturan etkisini tarif ediyordu. Oxford’a göre “brain rot” ve “rage bait”, dijital döngünün iki parçası: öfkeyi tetikle, etkileşimi büyüt, ardından kullanıcıyı zihinsel olarak tüket.

Son yıllarda selfie, goblin mode ve rizz gibi ifadeler de yılın kelimesi seçilmişti. Bu kavramların tamamı, internet kültürünün hızlı evrimine işaret ediyor.