The New Arab: Gazze'de barış süreci ne durumda?

İngiltere merkezli yayın organlarından The New Arab'da, üzerinden aylar geçmesine rağmen hala aktif olarak hayata geçirilemeyen Gazze Barış Anlaşması'nın geleeğinin değerlendirildiği bir analiz yayınlandı.

İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu'nun, anlaşma imzalandığı andan itibaren asla sürece destek vermediğine dikkat çekilen analizde, anlaşma uyarınca bölgeye insani yardımların girmesi, saldırıların durdurulması ve İsrail Ordusu'nun sarı hattın çekilmesi gibi hiçbir maddeyi yerine getirmediği kaydedildi.

Analizde ayrıca; Trump ve Netanyahu'nun bundan sonrası için olası hamlelerine dair değerlendirmelere yer verildi.

İşte The New Arab'da yayınlanan analiz:

İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu, ABD Başkanı Donald Trump'ın 10 Ekim'deki ateşkes anlaşmasına yol açan 20 maddelik Gazze barış planını açıkladığından bu yana, hiçbir zaman bu plana destek vermedi.

Netanyahu, planın birinci aşamasında İsrail'in taahhütlerini yerine getirme yönündeki baskılara direndi. İnsani yardımlara izin vermek ve Gazze'de Filistinlilerin öldürülmesini durdurmak gibi adımları asla hayata geçirmedi.

Ateşkesin yürürlüğe girmesinden bu yana, kadınlar ve çocuklar da dahil olmak üzere 450'den fazla Filistinli öldürüldü ve İsrail, haftalardır bölgeyi etkisi altına alan şiddetli soğuktan on binlerce yerinden edilmiş Gazze sakini korumak için gerekli olan karavan ve barınakların girişini engelledi.

Netanyahu, Trump'ın planının uygulanmasını denetlemek üzere bir “Barış Kurulu” kurulması fikrinden de aynı derecede memnun olmadı.

Bu kurul, bölgenin yönetiminden sorumlu bir Filistin ulusal komitesinin atanmasını ve Gazze'de istikrar gücü olarak görev yapacak uluslararası birliklerin davet edilmesini de içeriyor.

Trump bu ay Barış Kurulu'nun yapısını açıkladığında, Netanyahu kendini köşeye sıkışmış buldu zira; Trump aslında bu kararı ile, Filistin Bölgesi'nin kaderi konusunda Netanyahu'nun elindeki kozları elinden almıştı.

ABD başkanı ayrıca, Hamas'ın silahsızlandırılmasının yanı sıra İsrail'in Gazze'den kademeli olarak çekilmesini de içeren planın ikinci aşamasına geçme zamanının geldiğini duyurdu.

Ancak Barış Kurulu'nun asıl zorluğu, Netanyahu'yu pes etmeye ve planı ve şartlarını tam ve koşulsuz olarak kabul etmeye zorlamak olacak.

Başarılı olacak mı?

Kushner ve Witkoff'un İsrail gezisinin sonucu ne olursa olsun, genel izlenim Netanyahu'nun Gazze'de bundan sonra ne olacağına dair son sözü söylemek için mücadeleye devam edeceği yönünde.

İki ABD elçisi Netanyahu ile görüşürken, İsrail'in bombardımanı Gazze Şeridi'nin çeşitli bölgelerinde yine ondan fazla Filistinliyi öldürdü. İsrail ordusu ayrıca, sözde Sarı Hat'ın ötesinde kontrolü altındaki alanları genişletmeye devam etti.

İsrail'in şu anda Gazze'nin yaklaşık yüzde 60'ını işgal ettiği sanılıyor ve İsrail kontrolü altındaki alanlar yerle bir edilirken, ordu Filistinlilerin eski evlerine dönmelerini engellemek için derin hendekler kazıyor.

Diğer yandan Trump'ın Barış Kurulu, Gazze'nin ötesine uzanan bir yetki verildiği için tüm dünyada sarsıntılara neden oldu.

Amerika'nın Batılı müttefiklerinin çoğu, kurula katılma davetini reddetti. Katılan Arap ve Müslüman ülkeleri ise, maliyet ve faydaları dikkatlice değerlendirdikten sonra bu kararı aldı.

Filistin Yönetimi, Trump'ın planının hiçbir aşamasında temsil edilmedi ve çokça konuşulan reformu gerçekleşene kadar yakın gelecekte bir rol üstlenmesi olası görünmüyor. Filistin Yönetimi'nin gerçek bir reforma ve hesap verebilirliğe ihtiyacı olduğu kadar, İsrail de iki devletli çözüm hedefini gerçekleştirmek isteyen bir Filistin kurumunu asla onaylamayacak.

Buna rağmen, Netanyahu'nun son siyasi manevraları Barış Kurulu ve Trump'ın barış planı için iyiye işaret değil.

Netanyahu, katliamı sona erdirmek, sınır geçişlerini açmak ve çok ihtiyaç duyulan yardım ve malzemelerin serbestçe girmesine izin vermek için en büyük engel olmaya devam ediyor.

İronik bir şekilde, Netanyahu ve aşırı sağcı ortakları hala Gazzelileri bölgeden zorla çıkarmak, şeridi sınırsız askeri kontrol altında tutmak ve yeniden inşa çabalarını engellemek için bir planı savunuyorlar.

Sonuç

ABD başkanı bir noktada, savaşı gerçekten sona erdirmek, Gazzelilerin durumunu hafifletmek ve planının uygulanmasını sağlamak için tek bir kişinin engel olduğunu fark edecek ve bu kişi, kendi çıkarları için Gazze krizinin devam etmesini isteyen Netanyahu.

Zira Netanyahu ancak bu şekilde koalisyonunu ayakta tutabilir ve 7 Ekim 2023'teki fiyaskonun sorumluluğundan kaçınabilir.

Netanyahu, ikinci aşamaya geçmeyi geciktirmek için, önümüzdeki günlerde de yeni yollar arayacaktır.

Mesala Netanyahu; hala Türkiye ve Katar'ın yürütme kurulunda herhangi bir rol almasını reddediyor ve Gazze'ye neyin gireceği ve kimin geri dönmesine izin verileceği konusunda son sözü söylemek istiyor.

Görünen o ki Netanyahu, yabancı birliklerin konuşlandırılmasına direnecek ve ordusunu bir santim bile geri çekmemek için bahaneler bulacak ve onu zorlayabilecek tek kişi Trump.