Uzayda yeni bir tür keşfedildi

James Webb Uzay Teleskobu’nun 2022’de keşfettiği “küçük kırmızı noktalar”dan biri, “Uçurum” (the Cliff) adıyla kayda geçti ve araştırmacılar bu nesnenin yeni bir türü işaret ettiğini düşünüyor: kara delik yıldızları.

Gaz bulutunun parıltısı

Hipoteze göre kara delikler, çevresindeki gazı olağanüstü hızla yutarak yoğun bir gaz kozası oluşturuyor. Bu gaz bulutu aşırı ısınıyor ve tıpkı bir yıldız gibi ışıldıyor.

Ancak parlayan şey bir yıldız değil, kara deliğin çevresindeki gazın kendisi. Bu nedenle bu nesnelere “kara delik yıldızları” adı verildi.

Küçük kırmızı noktaların gizemi

“Küçük kırmızı noktalar”, keşfedildiklerinde “universe breakers” (evreni yıkanlar) olarak anılmıştı. Çünkü Büyük Patlama’dan yalnızca birkaç milyar yıl sonra bu kadar parlak nesnelerin varlığı teorilere aykırı görünüyordu.

Başta bunların yoğun yıldız oluşumuna sahip minik galaksiler ya da süper kütleli kara deliklerin çekirdekleri olduğu düşünüldü. Ancak gözlemler hiçbir mevcut teoriyle tam olarak uyuşmadı.

Harvard & Smithsonian Astrofizik Merkezi’nden Fabio Pacucci, bu nesnelerin ya aşırı yoğun yıldızlarla dolu kompakt galaksiler ya da merkezlerinde dev kara delikler barındıran galaksiler olabileceğini söylüyor.

Nesnelerin kızıllığının ise devasa toz bulutlarından kaynaklandığını vurguluyor.

12 milyar yıllık yolculuk

Yeni incelemede, Büyük Patlama’dan 1,8 milyar yıl sonra ortaya çıkmış bir küçük kırmızı noktanın ışığı incelendi. Bu ışık, Dünya’ya ulaşmak için yaklaşık 12 milyar yıl yol kat etti.

Işıkta gözlenen güçlü parlama, bilinen galaksi ya da aktif kara delik modelleriyle açıklanamadı. Araştırmacılar, bunun kara deliğin etrafındaki yoğun hidrojen gazının aşırı ısınmasından kaynaklandığını belirledi.

Kara deliklerin erken büyümesi için anahtar mı?

Normal yıldızlar nükleer füzyonla ışıldarken, kara delik yıldızları yalnızca çevrelerindeki gazı ısıtarak parlıyor. Eğer bu hipotez doğrulanırsa, evrenin ilk dönemlerinde süper kütleli kara deliklerin nasıl bu kadar hızlı büyüyebildiği sorusuna da ışık tutabilir.

Pacucci, “Bu hipotez son derece ilgi çekici. Küçük kırmızı noktaların gizemini açıklamaya aday. Ancak henüz çok başındayız, daha fazla gözleme ihtiyacımız var” diyor.

Gelecek yıllarda James Webb Teleskobu ile yapılacak gözlemler, bu gizemli kırmızı noktaların gerçekten egzotik kara delik yıldızları mı, kara deliklerin büyüme evresinin bir parçası mı, yoksa galaksi evriminde kısa ömürlü bir aşama mı olduğunu ortaya koyacak.