Yapmak kelimesi nedir? Yapmak kelimesinin özellikleri nelerdir?

Televizyonda veya sosyal medyada rastladığımız yapmak ifadesi, merak konusu olmaya devam ediyor. İşte TDK'nın güncel verilerine göre yapmak kelimesinin manası ve dilimizdeki kullanım yerleri.

Son Güncelleme: 26.03.2026 - 05:31

editor avatar
gdh

Editör

NSosyal Logo
Yapmak kelimesi nedir? Yapmak kelimesinin özellikleri nelerdir?

Türkçenin ifade gücünden tam olarak yararlanmak, kelimeleri yerli yerinde ve doğru anlamlarıyla kullanmayı gerektirir. Zengin bir kelime dağarcığına sahip olmak, karmaşık durumları bile basit ve anlaşılır şekilde anlatmanın anahtarıdır. En çok arananlar listesinde bulunan yapmak kelimesinin TDK karşılığı merak konusudur.

Yapmak nedir? TDK'ya göre anlamı

Cümle içindeki vurgusuna göre farklı kavramları karşılayabilen bu sözcük için TDK sözlüğünde ayrı ayrı açıklamalar yer almaktadır.

  • -i Ortaya koymak, gerçekleştirmek, oluşturmak, meydana getirmek
  • nesnesiz Olmasına yol açmak
  • nesnesiz Yol almak
  • Onarmak, tamir etmek
  • nesnesiz Bir şeyi başka bir şey durumuna getirmek
  • Bir dileği, bir isteği yerine getirmek; uygulamak, ifa etmek
  • nesnesiz Bir düşünceyi, bir davranışı, bir isteği işe dönüştürmek, gerçekleştirmek
  • Düzenli bir duruma getirmek
  • nesnesiz Üretmek
  • nesnesiz Bir harekete, işe başlamak veya bir hareketle, işle uğraşmak
  • nesnesiz Salgılamak, çıkarmak
  • -e Dışkı çıkarmak
  • Gerçekleştirmek
  • Tehdit yoluyla birini herhangi bir duruma düşürmek
  • -e, -i Evlendirmek
  • yardımcı fiil Bir durum yaratmak
  • yardımcı fiil Edinmek, sahip olmak
  • yardımcı fiil Bir kimseye bir meslek kazandırmak, birini yetiştirmek
  • nesnesiz Davranmak, hareket etmek
  • nesnesiz Olmak

Yapmak ile nasıl cümle kurulur?

Yapmak kelimesinin metin içerisinde nasıl yer aldığını gösteren çeşitli kullanım örnekleri aşağıda belirtilmiştir.

  • Her görevi ayrım gözetmeden aynı titizlikle yapmak başarının sırrıdır.
  • Durgun sular sıtma yapar.
  • Bozulan saatimi saatçi yaptı.
  • Ayrıca terbiye edeceğim, onu yaman bir polis köpeği yapacağım.
  • Şu işi yapıver diye yalvarmıştı da enişte engel olmuştu.
  • Elimi ağzına götürerek sus işareti yaptım.
  • Yatak yapmak. Yolu yaptılar.
  • Ayakkabı yapmak.
  • Koşu yapmak. Sarsıntı yapmak.
  • Tükürük bezleri tükürük yapar.
  • Çocuk, altına yapmış.
  • İlk ve ortaöğrenimini Anadolu'da yapmıştır.
  • Ben adamı ne yaparım biliyor musun?
  • Bu kızı sana yapacağız.
  • Fırının harlı ateşi yanaklarını pembe pembe yapmıştı.
  • Servet yapmak. Altın yapmak.
  • Onu da Üsküdar'daki ambar memuru yapmak suretiyle daireden uzaklaştırdı.
  • İyi yapmıyorsunuz, çocuğu çok azarlıyorsunuz. Uyumuş gibi yapmak.
  • Bu kış çok soğuk yaptı.

Yapmak hakkındaki sık kullanılan atasözleri ve deyimler

Anlatımı kuvvetlendiren ve bu kelimeyi içeren kalıplaşmış sözler TDK verileriyle aşağıdadır.

  • Yapıp etmek
  • Yapma (veya yapma yahu)
  • Yapmadığı kalmamak
  • Yapmadığını bırakmamak
  • Yaptığı hayır, ürküttüğü kurbağaya değmemek
  • Yaptığı yanına (kâr) kalmamak

Yapmak ile alakalı birleşik kelimeler

Gerek günlük dilde gerekse terim anlamıyla yapmak sözcüğü, birçok birleşik yapının ana unsuru konumundadır.

  • Yapboz
  • Yapsat
  • Yapadurmak
  • Kesyap

GDH Digital'i sosyal medyadan takip edin!

Loading Spinner