Yunanistan’dan nüfus krizine karşı 1,6 milyar avroluk teşvik paketi

• Başbakan Kiryakos Miçotakis, 1,6 milyar avroluk vergi teşvik paketini “Yunanistan’ın son 50 yıldaki en cesur vergi reformu” olarak nitelendirdi.
• Ülkede doğurganlık oranı kadın başına 1,4 çocukla Avrupa’nın en düşük seviyelerinden biri; nüfusun 2050’ye kadar 8 milyonun altına düşmesi bekleniyor.
• Ekonomik kriz sırasında yarım milyondan fazla genç ve nitelikli Yunan’ın göç etmesi, demografik çöküşü hızlandırdı.
• Çok çocuklu ailelere sıfır vergi, kırsal bölgelerde emlak vergisinin kaldırılması ve düşük gelirli ailelere destek öngörülüyor.

Başbakan Kiryakos Miçotakis, pazar günü açıkladığı 1,6 milyar avroluk mali yardım paketinin ülkenin en büyük sorunlarından birine, “benzeri görülmemiş ölçekteki demografik krize” yanıt olarak tasarlandığını söyledi.

Miçotakis, “Çocuk sahibi olmayan biriyle iki ya da üç çocuk sahibi olanın yaşam maliyeti aynı değil. Devlet olarak bu tercihi yapan vatandaşlarımızı ödüllendirecek bir yol bulmalıyız” dedi.

Pakete göre tüm vergi dilimlerinde 2 puanlık indirim, dört çocuklu düşük gelirli aileler için ise sıfır vergi uygulaması 2026’dan itibaren hayata geçirilecek.

Nüfus daralması “ulusal tehdit”

Yunanistan’ın doğurganlık oranı kadın başına 1,4 çocuk ile AB ortalamasının altında bulunuyor. Uzmanlara göre bu oran, nüfusun kendini yenilemesi için gerekli olan 2,1 seviyesinin çok gerisinde.

Avrupa İstatistik Ofisi (Eurostat), Yunanistan’ın nüfusunun 2050’ye kadar mevcut 10,2 milyondan 8 milyonun altına ineceğini, nüfusun %36’sının 65 yaş üstünde olacağını öngörüyor.

Miçotakis, bu tabloyu “ulusal tehdit” olarak tanımladı.

Krizin kökeninde ekonomik çöküş

Maliye Bakanı Kiryakos Pierrakakis, doğurganlık oranının son 15 yılda yarıya indiğini belirterek bunun 2008’de başlayan ekonomik krizle bağlantılı olduğunu söyledi.

Krizin en sert etkilerini gençler yaşamış, 500 binden fazla Yunan vatandaşı iş bulmak için ülkeyi terk etmişti. Bu göç dalgası, “beyin göçü” olarak anılmış ve nitelikli insan kaynağının hızla azalmasına yol açmıştı.

Kırsal bölgeler için yeni teşvikler

Yeni paket, sadece vergi indirimleriyle sınırlı değil. 1.500’den az nüfusa sahip kırsal yerleşimlerde yaşayanların vergi yükümlülükleri düşürülecek. Ayrıca atıl durumdaki askeri araziler üzerinde uygun fiyatlı konut projeleri geliştirilecek.

Miçotakis, gençlerin şehirlerdeki yüksek konut fiyatları yüzünden 30’lu yaşlarına kadar aileleriyle yaşamak zorunda kaldığını, bunun da çocuk sahibi olma isteğini azalttığını söyledi.

Daha önce atılan adımlar yetmedi

Hükümet, 2020 yılında doğumları teşvik etmek amacıyla “bebek primi” uygulamasını başlatmıştı. İlk çocuk için 1.700 avro olan destek, dördüncü çocuk için 3.500 avroya çıkmış, ayrıca aylık 140 avroya kadar çocuk yardımı verilmişti.

Ancak artan hayat pahalılığı ve düşük maaşlar nedeniyle bu uygulamanın etkisi sınırlı kaldı. Eğitim Bakanlığı bu ay, 700’den fazla okulun öğrenci yetersizliği nedeniyle kapatıldığını duyurdu.

Sağlık ve güvenlik için tehdit

Yetkililer, düşen doğurganlık oranlarının yalnızca sosyal ve ekonomik değil, aynı zamanda ulusal güvenlik ve sağlık sistemi için de ciddi tehdit oluşturduğunu belirtiyor.

İngiliz tıp dergisi The Lancet, geçen hafta yayımladığı raporda, “Bu denli radikal demografik değişim, sağlık sistemine, sosyoekonomik dengelere ve iklim krizinin yarattığı belirsizliklere karşı ülkeyi savunmasız hale getiriyor” uyarısında bulundu.