F-15
Yeni sistemin, radar kullanmadan düşman hava araçlarını tespit ve takip edebilmesiyle F-15 filosunun hava muharebe kabiliyetini önemli ölçüde artırması hedefleniyor.
ABD Hava Kuvvetleri Yaşam Döngüsü Yönetim Merkezi (AFLCMC), 26 Haziran'da yayımladığı "Sources Sought" duyurusuyla sanayi şirketlerinden çözüm önerileri talep etti. Firmaların programa ilişkin geri bildirimlerini 27 Temmuz'a kadar sunması bekleniyor.
Elektronik harpte kritik avantaj sağlayacak
IRST sistemleri, geleneksel radarların aksine herhangi bir elektromanyetik sinyal yaymadan hedeflerin kızılötesi izlerini tespit ediyor. Böylece savaş uçağı, radarını açmadan düşman hava araçlarını takip edebiliyor ve kendi yerini belli etmeden angajmana girebiliyor.
Bu özellik özellikle yoğun elektronik karıştırmanın (jammer) bulunduğu modern muharebe sahalarında büyük önem taşıyor. Radarların karıştırıldığı veya aldatıldığı ortamlarda IRST sistemleri pasif şekilde çalışmaya devam ederek pilota hedef takibi sağlayabiliyor.
Mevcut sistem beklentileri karşılamadı
ABD Hava Kuvvetleri'nin mevcut çözümü olan Eagle Integrated IRST (EI-IRST) sistemi, Lockheed Martin tarafından geliştirilen Legion Pod kapsülü üzerine kurulu bulunuyor.
F-15C filosu için 38 adet Legion Pod tedarik edilirken sistem 2022 yılında ilk operasyonel kabiliyete ulaştı. Ancak ABD Savunma Bakanlığı'nın operasyonel test raporlarında pod tasarımının bazı sınırlamalar getirdiği belirtildi.
Harici yakıt tankı istasyonuna monte edilen sistem, uçağın yüksek hücum açısıyla gerçekleştirdiği manevraları kısıtlarken aynı zamanda mühimmat veya ilave yakıt taşınabilecek bir istasyonun da kullanılmasını engelliyor.
Çin ve Rusya'nın sistemleri örnek gösteriliyor
ABD Hava Kuvvetleri'nin yeni arayışının arkasında rakip ülkelerin gelişmiş IRST çözümleri de bulunuyor.
Çin'in J-20 savaş uçağında entegre IRST ve dağıtık algılama sistemi yer alırken, Rusya'nın Su-35S savaş uçağındaki OLS-35 sistemi art yakıcı kullanmayan hedefleri ön yarımkürede 50 kilometrenin, arka yarımkürede ise 90 kilometrenin üzerindeki mesafelerden tespit edebiliyor.
Avrupa üretimi Eurofighter Typhoon da benzer kabiliyetlere sahip PIRATE IRST sistemiyle görev yapıyor.
ABD Hava Kuvvetleri, bu kabiliyet farkını kapatmayı amaçlıyor.
F-15EX için entegre çözüm planlanıyor
Yeni IRST sisteminin en önemli kullanıcılarından birinin F-15EX Eagle II olması bekleniyor.
2026 yılı itibarıyla tedarik hedefi 80 uçaktan 267 uçağa çıkarılan F-15EX, gelişmiş dijital görev bilgisayarı ve AN/APG-82(V)1 AESA radarı sayesinde tamamen entegre bir IRST sistemini destekleyebilecek altyapıya sahip.
Boeing'in daha önce paylaştığı konsept çalışmalarda kokpit önüne gövde içine yerleştirilmiş IRST sensörü dikkat çekmişti. Gövdeye entegre çözümün mevcut Legion Pod'a kıyasla daha geniş görüş açısı sunacağı, harici istasyon işgal etmeyeceği ve uçağın aerodinamik performansını etkilemeyeceği değerlendiriliyor.
