ChatGPT eleştirel düşünme yeteneğini köreltiyor mu? Yeni araştırma endişe verici sonuçlar ortaya koydu

MIT'de yapılan yeni bir araştırma, yapay zeka araçlarının eleştirel düşünme yeteneklerini olumsuz yönde etkilediğini belirtti. Çalışma, özellikle ChatGPT gibi büyük dil modellerinin kullanımının, beyin aktivitesini ve öğrenmeyi düşürdüğünü ortaya çıkardı.

0:00

--:--

Son Güncelleme: 20.06.2025 - 15:30

editor avatar

Editör

NSosyal Logo
ChatGPT eleştirel düşünme yeteneğini köreltiyor mu? Yeni araştırma endişe verici sonuçlar ortaya koydu
  • MIT Medya Laboratuvarı'nın araştırmasına göre, ChatGPT kullanan kişilerin beyinlerinde daha düşük etkileşim olduğu ve "sinirsel, dilsel ve davranışsal düzeylerde sürekli olarak daha düşük performans" sergiledikleri tespit edildi.
  • Araştırma, Boston bölgesinden 18-39 yaş arası 54 kişiyi üç gruba ayırarak (ChatGPT kullanan, Google arama motoru kullanan ve hiçbir şey kullanmayan) SAT denemeleri yazmalarını istedi ve beyin aktivitelerini EEG ile kaydetti.
  • ChatGPT kullanıcıları, birkaç ay içinde sonraki denemelerde daha da "tembelleşti" ve çoğunlukla kopyala-yapıştır yöntemine başvurdu; bu da LLM kullanımının öğrenmeye zarar verebileceği endişesini artırdı.
  • Araştırmanın baş yazarı Nataliya Kosmyna, çalışma henüz hakem değerlendirmesinden geçmese de, özellikle genç ve gelişmekte olan beyinler için LLM'lerin uzun vadeli etkileri konusunda uyarıda bulunmanın önemli olduğunu vurguladı.

Yapay zeka teknolojileri günlük hayatımıza hızla entegre olurken, bu araçların insan bilişsel yetenekleri üzerindeki etkileri de bilim dünyasında mercek altına alınıyor. MIT Medya Laboratuvarı'ndan araştırmacılar tarafından yürütülen yeni bir çalışma, özellikle ChatGPT gibi yapay zeka modellerinin eleştirel düşünme yeteneği üzerinde olumsuz etkileri olabileceğine dair ilk bulguları sundu. Bu araştırma, yapay zekanın sadece iş yapış şeklimizi değil, düşünme biçimimizi de değiştirebileceğine dair önemli soruları gündeme getiriyor.

Çalışma kapsamında, Boston bölgesinden yaşları 18 ile 39 arasında değişen 54 katılımcı üç ayrı gruba ayrıldı. Gruplardan sırasıyla OpenAI'nin ChatGPT'sini kullanarak, Google'ın arama motorunu kullanarak veya hiçbir dış araç kullanmadan SAT denemeleri yazmaları istendi. Bu süreçte araştırmacılar, yazarların beyin aktivitesini 32 farklı bölge üzerinden kaydetmek için bir elektroensefalogram (EEG) kullandılar.

ChatGPT kullanıcılarında "tembelleşme" belirtileri

Araştırmanın çarpıcı sonuçlarına göre, ChatGPT kullanan katılımcılar diğer gruplara kıyasla "en düşük beyin etkileşimine" sahipti. Dahası, bu grup "sinirsel, dilsel ve davranışsal düzeylerde sürekli olarak daha düşük performans gösterdi." Bu bulgular, yapay zekanın sunduğu kolaylığın, beynin karmaşık görevleri yerine getirme çabasını azaltabileceğini düşündürüyor.

Çalışma birkaç ay boyunca devam etti ve bu süreçte ChatGPT kullanıcılarının davranışlarında belirgin bir değişim gözlemlendi. Katılımcılar, her yeni denemede giderek daha fazla "tembelleşme" eğilimi gösterdi. Çalışmanın sonunda, bu grubun genellikle cevapları doğrudan kopyala-yapıştır yaparak kullanmaya başladığı ortaya çıktı. Bu durum, LLM'lerin uzun süreli kullanımının öğrenme süreçlerine, özellikle de genç kullanıcılar için zarar verebileceği endişesini artırdı.

Uzun vadeli etkiler ve toplumsal riskler

Araştırma makalesi henüz hakem değerlendirmesinden geçmemiş olsa da, baş yazar Nataliya Kosmyna bulguların yayınlanmasının önemli olduğunu düşünüyor. Kosmyna, toplumun anında kolaylık için büyük dil modellerine giderek daha fazla güvendiği bir ortamda, uzun vadeli beyin gelişiminin feda edilebileceği endişesini dile getirdi. Özellikle "gelişen beyinlerin en yüksek risk altında" olduğunu vurguladı.

Kosmyna, "Tam bir akran incelemesi beklemeden bunu şimdi yayınlamam için beni gerçekten motive eden şey, 6-8 ay içinde 'GPT anaokulu yapalım' diye karar verecek bir politika yapıcının olmasından korkuyor olmam. Bence bu kesinlikle kötü ve zararlı olurdu," ifadeleriyle acil eylem çağrısında bulundu. Bu araştırma, yapay zeka araçlarının eğitim ve bilişsel gelişim üzerindeki potansiyel etkileri hakkında daha fazla araştırma yapılması gerektiğinin altını çiziyor.

Kaynak:

GDH Haber

GDH Digital Telegram kanalına abone olabilirsiniz.

Abone Ol
Loading Spinner