Guterres'ten BM Güvenlik Konseyi için reform çağrısı

• BM Genel Sekreteri Guterres, Güvenlik Konseyi reformunun “son derece mantıklı” olduğunu belirtti.
• Guterres, Konsey’in yapısının 1945’in dünyasına uyduğunu, bugünü ise karşılamadığını ifade etti.
• İnsan hakları ihlallerinde veto hakkının sınırlandırılması önerilerini hatırlattı.
• Reform konusunun artık BM Genel Kurulu’nun merkezinde tartışıldığını söyledi.

Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, Güvenlik Konseyi’nin mevcut yapısının çağın ihtiyaçlarını karşılamadığını belirterek reform çağrısı yaptı.

ABD’nin New York kentindeki BM Genel Merkezi’nde basın toplantısı düzenleyen Guterres, Güvenlik Konseyi’nde reform ihtiyacı olup olmadığı sorusunu yanıtladı:

“Öncelikle Güvenlik Konseyi reformunun son derece mantıklı bir şey olduğuna inanıyorum. Güvenlik Konseyi, günümüz dünyasına uymayan bir yapıya sahip. 1945'in dünyasına uyuyor ve bu sadece meşruiyet sorunu değil, aynı zamanda verimlilik sorunu da yaratıyor.”

— Guterres

Guterres, özellikle büyük insan hakları ihlallerinin veya dramatik vakaların yaşandığı durumlarda daimi üyelerin veto hakkının sınırlandırılmasına yönelik öneriler bulunduğunu, ancak bu adımı atmanın üye devletlerin sorumluluğunda olduğunu dile getirdi.

Güvenlik Konseyi’ni tartışmak geçmişte tabuydu

“Gerçek şu ki geçmişte tamamen tabu olan bu konu artık Konsey tartışmalarının merkezinde.” ifadelerini kullanan Guterres, sürekli olarak reformdan söz eden ilk BM Genel Sekreteri olduğunu da hatırlattı.

BM Güvenlik Konseyi, ABD, Rusya, Çin, İngiltere ve Fransa’nın veto hakkına sahip daimi üyeliğinin yanı sıra her iki yılda bir seçilen 10 geçici üyeyle toplam 15 üyeden oluşuyor.

Konsey, BM sistemi içinde bağlayıcı karar alma ve yaptırım uygulama yetkisi bulunan tek organ olarak öne çıkıyor.