Hürmüz boğazı kapatılıyor, yüzde 20'lik LNG geçişi yapılmıyacak

• İran Meclisi, Hürmüz Boğazı'nın kapatılmasına oy birliğiyle onay verdi.
• Son kararın Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi’ne ait olduğu belirtildi.
• Hürmüz Boğazı, dünya petrol tüketiminin yaklaşık %20'sinin taşındığı stratejik bir su yolu.
• Boğazın kapanma olasılığı, küresel petrol fiyatlarını şimdiden yukarı taşıdı.

Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi ile Umman Körfezi'ni birbirine bağlayan ve coğrafi olarak İran ile Umman arasında yer alan, dünya enerji ticareti için kritik öneme sahip stratejik bir su yoludur. Boğaz, kuzey kıyısında İran ile güney kıyısında Umman arasında yer alırken, Birleşik Arap Emirlikleri'ne ait Musandam Yarımadası da boğazın güney kıyısında bulunur. Basra Körfezi'ndeki petrol üreticisi ülkelerin açık denizlere erişimini sağlayan tek deniz yoludur.

Hürmüz Boğazı’nın stratejik önemi ve potansiyel etkileri

Dünyanın deniz yoluyla yapılan petrol ticaretinin önemli bir kısmı, yaklaşık %20-25'i ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ihracatının yaklaşık üçte biri bu boğazdan geçmektedir. Suudi Arabistan, Irak, Kuveyt, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar ve İran gibi büyük petrol ve gaz üreticisi ülkeler, ürünlerini uluslararası pazarlara bu boğaz aracılığıyla ulaştırmaktadır.

Petrol fiyatları ve Türkiye’ye etkisi

İsrail ve İran arasında yaşanan gerilim, dünya petrolünün üçte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı’nda kesinti endişesini yeniden alevlendirdi. Boğaz’ın kapanacağına dair resmi bir adım atılmasa da, yalnızca olasılık fiyatlara yansıdı. Brent petrol, son bir haftada yüzde 12’nin üzerinde artarak 78 dolara kadar yükseldi. Goldman Sachs, boğazın uzun süreli kapalı kalması durumunda petrolün varil fiyatının 100 doları aşabileceğini öngörürken, JP Morgan ise bu seviyeyi 130 dolar olarak tahmin ediyor.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, yaşanabilecek petrol krizinin Türkiye'yi etkileme olasılığına ilişkin açıklamalarda bulundu. Bayraktar, "Zaten Türkiye 2019'dan beri İran'dan herhangi bir petrol alımı yapmıyor. İran'dan gaz alıyoruz, petrol almıyoruz. Basra çıkışlı, Hürmüz'ü geçerek Türkiye'ye gelen bir ham petrol tedariki var. Geçen seneki rakamlara göre yüzde 20 civarında. Gabar'dan, petrol ihtiyacımızın yüzde 8’ini karşılıyoruz ama tabii bunlar ikame edilebilir" ifadelerini kullandı.