İsrail ordusundaki intihar vakaları son 15 yılın zirvesine ulaştı

• Gazze savaşı sonrası İsrail ordusu ve güvenlik birimlerinde intihar vakaları belirgin biçimde artarak son 15 yılın en yüksek seviyesine çıktı.
• 2023 sonrası yıllık intihar sayıları yükseldi; 2024’te 21, 2025’te 22 ve 2026’da şimdiden 12 vaka kaydedildi.
• Yetkililer ve uzmanlar, artışın temel nedenleri arasında savaş travması ve yetersiz/aksayan psikolojik destek sistemini gösteriyor.
• Askerlerin özellikle Gazze’de yaşanan çatışmalar sonrası ağır psikolojik etkiler altında olduğu ve bunun toplumsal bir krize dönüştüğü ifade ediliyor.

İsrail merkezli Haaretz gazetesinin aktardığı verilere göre, ordu ve emniyet mensupları arasındaki intihar vakaları son yıllarda dikkat çekici bir artış gösterdi. 2010’da 28 olan intihar sayısı 2011’de 21’e gerilerken, Ekim 2023’ten önceki 10 yıllık dönemde yıllık ortalama 12 vaka kaydedildi.

Ekim 2023’te başlayan Gazze saldırılarının ardından ise tablo belirgin şekilde değişti. 2023 yılında intihar vakaları 17’ye yükselirken, bunların 7’si sadece Ekim-Aralık döneminde gerçekleşti.

2024’te 21, 2025’te ise 22 intihar vakası kayıtlara geçti. Bu rakamlar, son 15 yılın en yüksek seviyesine işaret ediyor. 2026 yılında ise nisan ayına kadar 12 intihar vakası bildirildi; bunların 6’sının sadece nisan ayında yaşandığı aktarıldı.

Ruh sağlığı desteği tartışması

Haaretz’e konuşan ve adı açıklanmayan bir ordu yetkilisi, artışı “beklenmeyen bir kriz” olarak nitelendirerek, “Gazze’ye yönelik saldırılar başladığında durumun kontrol altında olduğunu sanıyorduk fakat bu durum kelimenin tam anlamıyla elimizde patladı” ifadelerini kullandı.

Ruh sağlığı uzmanları ise özellikle 2026 Nisan ayındaki artışa dikkat çekerek, önceki yılların aynı dönemlerinde bu seviyede bir yoğunluk görülmediğini belirtti. Uzmanlar, artışın bir nedeninin de ordu içinde sunulan psikolojik destek programlarının aksaması olabileceğini öne sürdü.

İsrail ordusunun Şubat 2026’da yedek askerler için “psikolojik destek ve sivil hayata hazırlık” toplantılarını iptal ettiği, daha sonra bu programların yeniden başlatıldığı ancak uygulamanın tüm birliklere eş zamanlı ulaşmadığı ifade edildi.

Travma, cephe deneyimi ve askerlerin ifadeleri

Özellikle Gazze Şeridi, kuzey sınırı ve Batı Şeria gibi çatışma bölgelerinde görev yapan askerlerin, ciddi travmatik deneyimlerle karşı karşıya kaldığı belirtiliyor. Bazı askerlerin çevrelerine “savaşın dehşetine dayanamadıklarını” ifade ettikleri ve intihar vakalarının bu psikolojik yükle bağlantılı olduğu aktarılıyor.

Ruh sağlığı uzmanları, askerlerin görev sonrası yeterli psikolojik destek almadan terhis edilmesinin riskleri artırdığı görüşünde.

Toplumsal etkiler ve önceki raporlar

Yedioth Ahronoth gazetesinin 2025’te yayımladığı bir haberde, ülkede ciddi bir psikolojik çöküş yaşandığı, uyuşturucu kullanımında artış olduğu ve çok sayıda kişinin ruh sağlığı desteğine ihtiyaç duyduğu ileri sürülmüştü.

Öte yandan Gazze’deki çatışmalara ilişkin uluslararası kurumların ve yerel kaynakların farklı rakamlar paylaştığı, can kayıpları konusunda ciddi veri farklılıkları bulunduğu biliniyor.