- Yeni yönetmelikle kamu kurumlarına ait kreş ve gündüz bakımevlerinin standartları, personel istihdamı ve denetim esasları yasal çerçeveye oturtuldu.
- Kurumlar bünyesindeki bakımevleri yılda en az bir kez denetlenecek; eksikliklerini bir ayda gidermeyenlere ek süre verilecek, yine uyulmazsa kapatılacak.
- Kreş ücretleri, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenecek taban fiyattan daha az olamayacak şekilde ilgili kurumlarca belirlenecek.
- Yönetmeliğe aykırı olarak izinsiz açılan, kontenjan aşımı yapan veya çocuklara yönelik ihmal/istismar şüphesi bulunan kurumlara doğrudan kapatma dahil ağır yaptırımlar uygulanacak.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından hazırlanan "Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca 2828 Sayılı Sosyal Hizmetler Kanununa Göre Açılacak Kreş ve Gündüz Bakımevleri Hakkında Yönetmelik", Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yeni düzenlemeyle birlikte mahalli idareler dahil kamu kurumları bünyesinde açılacak kreşlerin açılış, denetim, ücret politikaları ve kapatılma şartları net kurallara bağlandı.
Amaç çocukların bedensel ve ruhsal gelişimini güvenceye almak
Resmi Gazete'nin 33293 sayılı nüshasında yayımlanan yönetmelik, belediyeler ve diğer kamu kurumlarının 0-6 yaş grubundaki çocuklara yönelik açtığı kreşleri kapsıyor. Düzenleme, çocuklara temel değer ve alışkanlıkları kazandırırken güvenli bir bakım ortamı sunmayı hedefliyor.
Yönetmeliğin kapsam sınırları netleştirilerek, "657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 191 inci maddesi kapsamındaki çocuk bakımevleri bu Yönetmeliğin kapsamı dışındadır" hükmü paylaşıldı. Diğer tüm kamu yatırımı olan bakımevleri ise doğrudan bu kurallara tabi olacak.
Yılda en az bir kez sıkı denetim ve yaptırım uygulanacak
Bakımevlerinin fiziki şartlarından personelin yeterliliğine, gıda rasyonlarından ortam sıcaklığına kadar her detay Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlükleri bünyesinde kurulan özel komisyonlarca denetlenecek. Tespit edilen aykırılıklar için kurumlara süre tanınacak.
Kuruluşta yapılan denetim sonucunda eksiklik veya aykırılıkların tespit edilmesi halinde, söz konusu eksiklik veya aykırılıkların giderilmesi için otuz günü geçmemek üzere uygun bir süre verilerek kuruluşa yazılı olarak ihtar edilecek. Bu süre içinde de eksikliklerin giderilmemesi durumunda kuruluşa yeni bir çocuk kabulü yapılmayacak ve nihayetinde tesis kapatılacak.
Kötü muamele ve istismar şüphesinde doğrudan kapatma devrede
Yönetmelikte, çocukların can güvenliği ve psikolojik bütünlüğünü korumak adına tavizsiz maddeler yer aldı. Belirli ihlallerin tespiti durumunda, kurumlara ihtar süresi verilmeden doğrudan kapılarına kilit vurulacak ve adli süreç başlatılacak.
"Kuruluş müdürünün kuruluşa hizmet verilen kişilere yönelik tehdit veya baskı ya da özgürlüğün keyfî engellenmesini de içeren fiziksel, cinsel, tıbbi, psikolojik veya ekonomik açıdan zarar veren eylemlerinin tespit edilmesi" durumu doğrudan kapatma gerekçesi sayıldı. Ayrıca kuruluşta bakılan çocuklara yönelik ihmal veya istismar şüphesi halinde durum derhal Cumhuriyet Başsavcılığına bildirilecek.
Ücret politikasında maliye bakanlığı taban fiyatı esas alınacak
Kamu kreşlerinin fiyatlandırma politikası ve çocukların izin hakları da tek bir standartta birleştirildi. Devamsızlık durumlarında velilerin hak kaybı yaşamaması ve kurumların bütçe dengesi yasal güvence altına alındı.
Ücretler, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenen ücretten daha az olamayacak. Her çocuğa yılda iki ayı geçmemek üzere izin verilebilecek ve çocuk izinli olduğu sürece ücret tahakkuk ettirilmeye devam edecek. Sağlık sorunları gibi mücbir sebepler dışında izin süresinin aşılması durumunda ise çocuğun kuruluşla ilişiği kesilecek.
Mevcut kreşler için altı aylık uyum süreci başladı
Yönetmeliğin yürürlüğe girmesiyle birlikte, halihazırda faal olan veya açılış aşamasında bulunan tüm kamu kreşleri için yasal bir geçiş takvimi işletilmeye başlandı. Kurumların standartları yakalaması zorunlu kılındı.
Geçici maddede, "Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinde bu Yönetmeliğe uygun olarak açılış onayı bulunmayan kuruluşlar, bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren altı ay içerisinde açılış onayı için başvurur" denildi. Mevcut kuruluşların da altı ay içinde tüm eksikliklerini tamamlayarak yönetmeliğe uyumlu hale getirilmesi gerektiği, aksi halde faaliyetlerine izin verilmeyeceği hatırlatıldı.
