Körfez ülkeleri Katar’daki acil zirvede Trump’tan İsrail’i dizginlemesini istedi

• Katar Emiri Şeyh Temim saldırıyı “korkakça ve haince” diye niteledi.
• KİK, ortak savunma mekanizmalarını harekete geçirme kararı aldı.
• Arap liderler, İsrail’i kınasa da Abraham Anlaşmaları gibi siyasi-ekonomik adımlar gündeme alınmadı.
• Zirvede ABD’nin bölgedeki rolü ve güvenlik bağımlılığı tartışmaya açıldı.

Geçen hafta Doha’da Hamas müzakerecilerine yönelik İsrail saldırısında beş Hamas yetkilisi hayatını kaybetti. Katar Emiri Şeyh Temim bin Hamed Al Sani, saldırıyı ülkesinin egemenliğine yapılmış “korkakça ve haince” bir ihlal olarak tanımladı. Zirvede yayımlanan ortak bildiride İsrail’in “bölgeye yeni bir gerçeklik dayatmaya çalıştığı” vurgulandı.

KİK’ten ortak savunma kararı

KİK Genel Sekreteri Casim Muhammed el-Budayvi, ABD’ye çağrı yaparak, “İsrail üzerindeki nüfuzunu kullanma zamanı geldi” dedi.

Konsey, birleşik askeri komutanlığa “ortak savunma mekanizmalarını ve Körfez caydırıcılık kapasitesini aktive etme” talimatı verdi. Bu tür bir karar daha önce sadece 1991’de Irak’a karşı ve 2011’de Arap Baharı sırasında alınmıştı.

Arap liderlerden mesajlar

• Mısır Cumhurbaşkanı Abdülfettah es-Sisi, İsrail’in adımlarının “barış anlaşmalarını engellediğini” söyledi.
• İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, “Hiçbir Arap ya da İslam ülkesi İsrail saldırılarından güvende değil” dedi.
• Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, suikast girişimini “haydutluğun yeni boyutu” olarak nitelendirdi.
• Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Aoun, saldırının asıl hedefinin “müzakere fikrini yok etmek” olduğunu savundu.
• BAE temsilcisi Şeyh Mansur bin Zayed, “Katar yalnız değil, birleşik ses değişime yol açmalı” dedi.

ABD ve İsrail boyutu

Zirvede, Arap ülkelerinin İsrail’e karşı ekonomik ya da diplomatik yaptırım adımı atmaktan kaçındığı görüldü. Bu durum, ABD’nin Arap-İsrail ilişkilerinin tamamen çökmesini önleme çabalarıyla örtüşüyor.

Ancak liderler, Trump’ın İsrail Başbakanı Netanyahu’yu dizginleyeceğine dair “açık kanıt” görmek istediklerini belirtti.