Lise öğrencisinin keşfi NASA’yı harekete geçirdi
Yapay zekâ ile analiz edilen arşiv verileri, geleneksel yöntemlerle tespit edilemeyen 1,5 milyon kozmik cismin ortaya çıkarılmasını sağladı. Keşfin arkasındaki isim ise henüz lise çağındaki Matteo Paz oldu.
0:00
--:--
Son Güncelleme: 28.12.2025 - 14:49
Matteo Paz - SciTech Daily
- ABD’li lise öğrencisi Matteo Paz, yapay zekâ kullanarak 1,5 milyon yeni kozmik cisim tanımladı.
- Keşifler, NASA’nın hizmet dışı bırakılan Neowise görevine ait arşiv verilerinden elde edildi.
- NASA Direktörü Jared Isaacman, Paz’a iş başvurusu çağrısı ve sembolik bir uçuş teklifi yaptı.
- Çalışma, aktif uzay görevlerinin hedef belirleme süreçlerini doğrudan etkiliyor.
Bilimsel ilerleme bazen beklenmedik yerlerden doğuyor. Amerika Birleşik Devletleri’nde lise öğrencisi olan Matteo Paz, NASA’nın hizmet dışı bırakılan Neowise uzay görevinden elde edilen verileri yapay zekâ ile analiz ederek astronomi dünyasında ses getiren bir çalışmaya imza attı.
Paz’ın geliştirdiği makine öğrenimi modeli, daha önce araştırmacılar tarafından gözden kaçırılan 1,5 milyon kozmik cismi tanımladı. Bu ölçekteki bir keşif, kısa sürede uzay araştırmaları çevrelerinde geniş yankı uyandırdı.
Neowise arşivinden 200 milyar kayıt tarandı
Paz, kendi tasarladığı makine öğrenimi çerçevesiyle Neowise görevinden elde edilen yaklaşık 200 milyar kızılötesi gözlem kaydını işledi. İnsan araştırmacıların ayırt etmekte zorlandığı zayıf sinyaller, yapay zekâ algoritmaları sayesinde ayrıştırıldı ve sınıflandırıldı.
Sistem, uzak kuasarlardan süpernovalara kadar farklı kozmik olayları işaretleyebilmek için yaklaşık altı haftalık bir analiz sürecinden geçti.
Caltech’te başlayan yolculuk
Proje, Paz’ın Caltech bünyesindeki Planet Finder Akademisi’ne katılmasıyla başladı. Pasadena’da ortaokul öğrencisiyken, deneyimli astrofizikçi Davy Kirkpatrick ile birlikte çalışmaya başlayan Paz, akademik rehberlik ile yenilikçi hesaplama yaklaşımını bir araya getirdi.
Bu işbirliği, genç araştırmacının geleneksel astronomi yöntemlerinin ötesine geçen bir analiz modeli geliştirmesinde belirleyici oldu.
NASA’dan takdir ve dikkat çeken teklif
Keşiflerin duyulmasının ardından NASA Direktörü Jared Isaacman, Paz’a doğrudan bir çağrıda bulundu. Isaacman, genç araştırmacıyı NASA’da çalışmaya davet ederken, sembolik bir jest olarak savaş uçağıyla seyahat teklifinde bulunduğunu açıkladı.
Paz’ın çalışması The Astronomical Journal’da yayımlandı ve kendisi Caltech’te araştırma asistanlığı görevine başladı.
Aktif uzay görevlerine doğrudan katkı
Paz’ın geliştirdiği sistem yalnızca teorik bir başarıyla sınırlı kalmadı. Yapay zekâ tarafından belirlenen kozmik cisimlerin koordinatları, James Webb Uzay Teleskobu’nun gelecekteki gözlem programlarında hedef belirleme amacıyla kullanılmaya başlandı.
Bu durum, arşiv verilerinin yapay zekâ destekli yeniden analizinin aktif uzay görevlerini nasıl şekillendirebileceğini gösteren somut bir örnek olarak değerlendiriliyor.
Astronomide yeni bir dönemin işareti
Keşiflerin kapsamı, daha geniş bir dönüşüme işaret ediyor. Yapay zekâ araçları ve genç bilim insanları, astronomi başta olmak üzere birçok bilim dalında giderek daha merkezi bir rol üstleniyor.
Paz’ın çalışması, geleneksel olmayan araştırmacıların ve disiplinler arası yaklaşımların evreni anlama çabasında ne denli etkili olabileceğini bir kez daha ortaya koyuyor.
Kaynak:
GDH Haber
etiketler
İLGİLİ HABERLER
Pentagon ile Elon Musk’ın yapay zeka robotu arasında Grok anlaşması iddiası
NASA'nın Ay görevi Nisan ayına ertelendi
ASELSAN, yapay zekayla 39 milyon dolarlık verimlilik artışı sağladı
Avrupa Parlamentosu kurumsal cihazlarda yapay zekayı engelledi
Middle East Monitor: Gazze nasıl ölüm laboratuvarına dönüştürüldü?
Lockheed Martin F-35 Lightning II’de yapay zekâ destekli muharebe tanımlamayı uçuşta test etti
DİĞER HABERLER
Pentagon ile Elon Musk’ın yapay zeka robotu arasında Grok anlaşması iddiası
İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan'dan toplumsal birlik çağrısı
İran'da savaş hazırlıkları: Ülkeyi Ali Laricani mi yönetecek?
Seul'den Pyongyang'a "BM kararlarına uyun" çağrısı
NASA'nın Ay görevi Nisan ayına ertelendi
Avustralya Başbakanı Albanese güvenlik gerekçesiyle tahliye edildi
Brezilya'nın Juiz de Fora kentini vuran selde can kaybı artıyor
USS Gerald R. Ford’da kronik kanalizasyon arızası kriz yarattı
New York'ta polise kar topu atanlar için soruşturma başlatıldı
The Economist Rus ekonomisinin çöküşe girdiğini iddia etti



