Macaristan UCM'nin Netanyahu kararını uygulamıyor

• İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin (UCM) hakkında tutuklama kararı vermesinin ardından ilk kez Avrupa’ya gitti.
• Macaristan Başbakanı Viktor Orban, Netanyahu’yu ağırlayarak UCM kararını tanımayacağını belirtti.
• İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW), Macaristan’dan Netanyahu’yu tutuklamasını talep etti.
• Roma Statüsü’ne göre UCM’ye taraf ülkeler, Netanyahu’yu tutuklamakla yükümlü.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Macaristan Başbakanı Viktor Orban’ın daveti üzerine dört günlük resmi ziyaret için Budapeşte’ye gitti. 

Bu ziyaret, Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin (UCM) Netanyahu hakkında savaş suçları nedeniyle tutuklama emri çıkarmasından sonra Avrupa’ya yaptığı ilk seyahat oldu.

Netanyahu’nun ziyareti, Macaristan’ın UCM’nin kararını uygulamaktan kaçınacağı yönündeki açıklamalarıyla tartışmaları beraberinde getirdi. 

Macaristan Başbakanı Orban, Kasım ayında UCM’nin kararını tanımayacağını duyurmuş ve "Bu kararın Macaristan’da hiçbir etkisi olmayacağını garanti ederim" demişti.

İnsan hakları örgütlerinden tutuklama çağrısı

Netanyahu’nun Macaristan ziyareti, insan hakları örgütlerinin tepkisini çekti. New York merkezli İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW), Budapeşte yönetimine Netanyahu’yu tutuklaması için çağrıda bulundu. 

HRW’nin açıklamasında, "Macaristan, İsrail Başbakanı Netanyahu’nun ülkeye girişini engellemeli veya onu tutuklamalıdır" ifadeleri kullanıldı.

UCM’ye taraf olan Macaristan’ın, mahkemenin kararlarına uymakla yükümlü olduğu vurgulanarak, "UCM’nin kendi polis gücü bulunmadığından, tutuklamaların devletler tarafından yapılması gerekiyor" denildi.

UCM kararı

Uluslararası Ceza Mahkemesi, 21 Kasım 2024’te Netanyahu ve eski Savunma Bakanı Yoav Gallant hakkında, "Gazze’de savaş suçu ve insanlığa karşı suç işledikleri" gerekçesiyle tutuklama emri çıkarmıştı.

Mahkemenin kurucu anlaşması olan Roma Statüsü’nün 89. maddesine göre, Netanyahu’nun UCM’ye taraf bir ülkeye seyahat etmesi halinde, o ülkenin yetkililerinin kendisini tutuklayarak Lahey’e teslim etmesi gerekiyor.