Nükleer savaş riskini önleyen anlaşma sona erdi

• Yeni START Anlaşması sona erdi.
• Rusya, uzatma girişimlerine ABD’nin yanıt vermediğini açıkladı.
• Moskova, “askeri-teknik önlemler” almaya hazır olduğunu duyurdu.
• Anlaşma, ABD ile Rusya arasındaki son nükleer denetim mekanizmasıydı.

Rusya Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan yazılı açıklamada, stratejik nükleer silahların sınırlandırılmasını öngören Yeni Stratejik Silahların Azaltılması Anlaşması’nın (New START) süresinin sona erdiği belirtildi. Açıklamada, Rusya’nın anlaşmayı uzatma yönündeki girişimlerinin ABD tarafından karşılık bulmadığı ifade edildi.

Bakanlık, mevcut koşullarda anlaşma taraflarının artık hiçbir yükümlülüğe bağlı olmadığını vurgulayarak, bundan sonraki adımların serbestçe belirleneceğini kaydetti.

Kararlı askeri-teknik önlemler mesajı

Açıklamada, ABD’nin Yeni START’a yaklaşımının hatalı olduğu değerlendirmesine yer verilirken, Rusya’nın ulusal güvenliğine yönelik olası ek tehditleri engellemek için “kararlı askeri-teknik önlemler” almaya hazır olduğu belirtildi. Bu ifade, Moskova’nın nükleer kapasite ve konuşlandırma konusunda yeni adımlar atabileceği şeklinde yorumlandı.

Son nükleer anlaşma da tarih oldu

Yeni START Anlaşması, ABD’nin Sovyetler Birliği ile 1991’de imzaladığı START-1 ve Rusya Federasyonu ile 1993’te imzaladığı START-2 anlaşmalarının devamı niteliğinde bulunuyordu. 2010 yılında imzalanan anlaşma, Washington ile Moskova arasında yürürlükte kalan son nükleer silah kontrol anlaşmasıydı.

Anlaşma, uzun menzilli nükleer silah başlıkları ile bu başlıkları taşıyan füzelerin sayısına kısıtlama getiriyor ve karşılıklı denetim mekanizmaları içeriyordu.

İki büyük nükleer güç

Rusya, geçen yıl süresi dolan anlaşmanın yükümlülüklerine bir yıl daha uyacağını açıklamıştı. Ancak ilave sürenin de 5 Şubat itibarıyla sona ermesiyle birlikte, taraflar arasında bağlayıcı bir nükleer denetim mekanizması kalmadı.

Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü (SIPRI) verilerine göre, 2025 yılı itibarıyla Rusya 5 bin 459, ABD ise 5 bin 177 nükleer savaş başlığıyla dünyada en fazla nükleer silaha sahip iki ülke konumunda bulunuyor. Çin’in nükleer savaş başlığı sayısının ise 600’ün biraz üzerinde olduğu tahmin ediliyor.