Orta Doğu'da denklem değiştirecek iddia: ABD Suriye'den çekilmeye hazırlanıyor

• ABD, Suriye’deki yaklaşık 1.000 askerini “koşullara bağlı” biçimde geri çekmeyi planlıyor.
• Çekilme kararı, İran gerilimi nedeniyle Orta Doğu’da yapılan askeri yığınakla aynı döneme denk geldi.
• USS Abraham Lincoln ve USS Gerald R. Ford bölgeye gönderildi.
• YPG terör örütünün Suriye ordusuna entegrasyonu ve Şam’la diplomatik temaslar yeni denklemi şekillendiriyor.

Beyaz Saray’dan üst düzey bir yetkili, ABD’nin Suriye’de konuşlu yaklaşık 1.000 askerini önümüzdeki aylarda büyük ölçüde geri çekeceğini açıkladı. Kararın “koşullara bağlı bir geçiş süreci” kapsamında alınacağı ve ABD’nin bölgedeki tehditlere karşı müdahale kapasitesini koruyacağı vurgulandı.

ABD askerleri 2015’ten bu yana DEAŞ’a karşı yürütülen uluslararası operasyonlar kapsamında Suriye’de bulunuyordu. Washington yönetimi, sahadaki askeri varlığı azaltırken bölgesel caydırıcılığı farklı unsurlarla sürdürmeyi hedefliyor.

İran gerilimi ve askeri yığınak

Çekilme kararı, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin İran’la artan gerilim nedeniyle Orta Doğu’ya askeri takviye yaptığı bir dönemde geldi.

BBC Verify, güdümlü füze destroyerleri ve savaş uçaklarıyla donatılmış USS Abraham Lincoln uçak gemisinin İran yakınlarında konuşlandığını doğruladı. Dünyanın en büyük savaş gemilerinden biri olarak gösterilen USS Gerald R. Ford’un da üç hafta içinde bölgeye ulaşmasının beklendiği bildirildi.

ABD’li ulusal güvenlik yetkilileri, Washington’un İran’a yönelik olası bir saldırı için ordunun kısa sürede hazır olmasını istediğini ancak nihai kararın henüz verilmediğini aktardı.

Üslerden kademeli çekilme

ABD güçleri yılın başında Suriye’nin güneyindeki El-Tanf garnizonu ile kuzeydoğudaki El-Şeddadi üssünden de çekilmişti. Bu adımlar, 2024’te Esad yönetiminin çökmesi ve DEAŞ’ın zayıflaması sonrası güvenlik koşullarında görece iyileşme yaşandığı değerlendirmesiyle bağlantılı.

Trump yönetimi bu süreçte Şam yönetimiyle diplomatik temasları artırdı. Suriye Devlet Başkanı Ahmed Şara’nın Kasım ayında Beyaz Saray’ı ziyaret etmesi, iki ülke arasında yeni bir temas hattı oluşturdu.

Ocak ayında, YPG terör örgütünün Suriye ordusuna entegrasyonunu öngören bir anlaşmaya varıldı. Bu adım, ABD’nin sahadaki yerel ortaklık modelinden devlet merkezli güvenlik yapısına geçişine işaret ediyor.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Suriyeli mevkidaşı Esad el-Şeybani ile ateşkesin sürdürülmesini ve terörle mücadele konusundaki koordinasyonu görüştü.

Büyük resim: Yeni Orta Doğu stratejisi

ABD’nin Suriye’den çekilme adımı, bölgeden tamamen çıkıştan ziyade güç dağılımını İran eksenli caydırıcılığa kaydırma hamlesi olarak değerlendiriliyor. Washington, sahadaki küçük birlikler yerine deniz ve hava gücüne dayalı bir askeri mimariye yöneliyor.

Bu yaklaşım, Suriye’de yerel aktörlerin daha fazla sorumluluk üstlenmesini öngörürken, ABD’nin kriz anlarında hızlı müdahale kapasitesini uzaktan korumayı hedefliyor.