Filistin'in Gazze Şeridi, bugün yalnızca enkazlar ve çadır kentlerle anılıyor.
Ancak geçen yüzyılda durum çok farklıydı. Gazze bir zamanlar Hollywood tarzı gelinlerin, şık kostüm partilerinin ve plajda nargile keyfinin merkeziydi.
Fransa'nın Marsilya kentinde açılan yeni bir sergi, kentin bu unutulmuş neşeli günlerini ortaya çıkarıyor.
"Bu artık tanımadığımız bir Gazze." diyen küratör Kegham Jr, o dönemi "Trenleri, havalimanı olan, dünyaya bağlı, umut dolu ve neşeli bir Gazze." sözleriyle anlatıyor.
Sergilenen kareler, 1915 olaylarından sonra Gazze'ye yerleşen ve 1944'te kentin ilk fotoğraf stüdyosunu açan Ermeni asıllı Kegham Djeghalian'ın objektifinden çıktı.
Djeghalian, 1948'de İsrail'in kurulmasıyla başlayan çatışmalara rağmen Gazze'yi terk etmeyi reddetti.
Djeghalian, 1981'deki ölümüne kadar tam kırk yıl boyunca, kendisini kucaklayan Filistin toplumunun yaşamını fotoğrafladı.
Günümüze ulaşabilen yaklaşık 300 fotoğraf eylül ayına kadar Marsilya'da sergilenecek.
Kareler; Ermeniler, Rumlar, Filistinliler, Bedeviler ve 1948'de yerlerinden edilen mültecilerle dolu çok kültürlü bir toplumu yansıtıyor.
Dedesiyle aynı adı taşıyan küratör Kegham Jr, fotoğrafların babası tarafından 2018 yılında Kahire'deki evlerinde bir dolabın arkasındaki üç kırmızı kutunun içinde şans eseri bulunduğunu söylüyor.
Görsel kültür profesörü olan torun Kegham Jr, abluka ve savaşlar nedeniyle Gazze'yi hiç ziyaret edemedi.
Fotoğraf koleksiyonunu tamamlamak için stüdyoyu miras alan bir ailenin üyesi olan Filistinli Marwan al-Tarazi'ye ulaştı.
İkili 2021 yılında çevrimiçi görüşmelerle arşivi toparlamaya başladı.
Ancak bu ortaklık, Ekim 2023'teki İsrail saldırılarında Tarazi, eşi ve torununun hayatını kaybetmesiyle trajik bir şekilde yarım kaldı.
Küratör Kegham Jr fotoğraflarda hiçbir açıklama yazısı olmamasını "Yarım kalmış bu arşivler; savaş, işgal ve yıkımla paramparça olmuş, kesintiye uğramış bir tarihi temsil ediyor." şeklinde açıklıyor.




