Sırbistan'da Trump Tower inşası siyasi kriz yarattı

• İptal kararı, Sırbistan Kültür Bakanı Nikola Selaković ve üç üst düzey yetkilinin, projenin önünü açmak için binanın "kültürel miras" statüsünü sahte belgelerle kaldırdıkları iddiasıyla hazırlanan iddianamenin hemen ardından geldi.
• Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vučić, yatırımın kaybından dolayı protestocuları ve savcıları suçlayarak, "Sırbistan'ı yok etmek isteyenlerden hesap soracağını" söyledi. Vučić, suçlanan yetkilileri koruyacağını ve gerekirse onları affedeceğini ilan etti.
• Projenin yapılacağı eski Yugoslavya Genelkurmay Başkanlığı binası, 1999 NATO bombardımanında hasar görmüş ve Sırp halkı için "direnişin sembolü" haline gelmişti.
• Halk, bu alanın Amerikan menşeli bir lüks otele dönüştürülmesine karşı aylardır kitlesel protestolar düzenliyordu.

Sırbistan siyaseti, Trump ailesinin Belgrad'daki devasa gayrimenkul projesinin çöküşüyle sarsılıyor. Haftalar süren protestolar ve yargı müdahalesi, Balkanlar'daki en tartışmalı yatırımlardan birini durdurdu.

Yolsuzluk soruşturması gündemi sarstı

Projenin önündeki en büyük engel, Belgrad'ın kalbindeki sit alanının koruma statüsünün kaldırılmasıydı.

Organize Suçlar Savcısı Mladen Nenadić, Kültür Bakanı Nikola Selaković'in, koruma statüsünü kaldırmak için resmi belgelerde sahtecilik yaptığını ve görevini kötüye kullandığını öne sürerek iddianame hazırladı.

Daha önce Kültürel Miras Enstitüsü müdürü Goran Vasić, sahte imza attığını itiraf ederek tutuklanmıştı. Soruşturma genişleyerek hükümetin en üst kademelerine ulaştı.

Vucic'i̇n "hesap sorma" tehdidi

Cumhurbaşkanı Vučić, projenin iptalini "Sırbistan ekonomisine yönelik bir sabotaj" olarak niteledi:

"Olağanüstü bir yatırımı kaybettik. Bu zarara neden olan herkesin hesap vermesini bizzat sağlayacağım. Bu projenin arkasındayım, eğer bir suçlu varsa o benim."

Vučić ayrıca, savcıların davasını "uydurma" olarak niteledi ve bakan Selaković de dahil olmak üzere suçlanan tüm yetkilileri af yetkisini kullanarak koruyabileceğini ima etti.

Halkın zaferi̇ ve "pay to play" eleştirileri

Belgrad sokaklarını dolduran binlerce protestocu, NATO bombardımanının izlerini taşıyan "kutsal toprakların" Trump ailesine satılmasını "vatana ihanet" olarak görüyordu.

Eleştirmenler, Vučić'in Trump ailesini zengin ederek ABD yönetiminin desteğini satın almaya çalıştığını (pay to play) savunuyordu.

Trump yönetiminin Ekim ayında Sırbistan'daki Rus ortaklı petrol rafinerisine yaptırım uygulamasıyla derinleşen enerji krizi, Vučić'in bu "yatırım diplomasisi" hamlesini daha da önemli kılmıştı.