The Center for European Policy Analysis: Derinleşen Çin-Rusya ekseni Batı için büyük tehlike

ABD merkezli düşünce kuruluşlarından The Center for European Policy Analysis'de Rusya-Ukrayna savaşının geleceği ve artan Rusya-Çin ilişkilerinin değerlendirildiği bir analiz yayınlandı.

Ukrayna'daki savaşın perde arkasında, Rusya ve Çin arasındaki işbirliğinin giderek arttığı belirtilen analizde, özellikle savunma sanayi ve enerji konusunda, iki ülke arasındaki işbirliğinin Batı için alarm zillerini çaldırması gerektiği iddia edildi.

Analizde ayrıca; Rusya-Ukrayna savaşının sonucuna ve Çin'in olası Tayvan işgaline dair iki ülke arasındaki işbirliğinin etkileri değerlendirildi.

İşte The Center for European Policy Analysis'de yayınlanan analiz:

Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik saldırı savaşını sona erdirmek için barış görüşmelerine yoğun bir şekilde odaklanılıyor ve toprak, finans ve güvenlik garantileri konuları müzakerelerin büyük bir bölümünü kaplıyor. Ancak perde arkasında, Rusya ve Çin arasındaki işbirliği giderek derinleşiyor.

Bunun en son kanıtı, Shenzhen'de drone parçaları üreten bir şirketin sahibi olan Çinli iş adamı Wang Dinghua'nın, Rusya'nın en önemli birinci şahıs görüşlü (FPV) saldırı dronları üreticilerinden biri olan Rustakt'ın %5 hissesini sessizce satın aldığına dair haberlerden geldi.

Çin'in Rusya'nın Ukrayna'ya karşı savaşında tarafsız olduğunu savunduğu günler çoktan geride kaldı. 2025'in ilk yarısında Rusya, Çin'den 1,9 milyar dolarlık yüksek öncelikli çift kullanımlı ürün ithal etti.

Estonya istihbaratı, Rusya'nın askeri teknoloji sektörüne giren yabancı bileşenlerin %80'inin aynı kaynaktan geldiğini tahmin ediyor. Kremlin yanlısı medya bile Çinli bileşenlerin oynadığı rolü kabul etti.

Rustakt ve benzeri firmalar, Rusya'nın Batı ordularının yetişemeyeceği bir hızda ucuz saldırı insansız hava araçları üretmesini mümkün kılıyor.

Moskova, üstünlük sağlamak için kitlesel saldırılara devam ederken, Kiev insansız hava araçları sıkıntısı çekiyor.

Ukrayna istihbaratı, Çin'in de en az 20 Rus üretim tesisine üretim aletleri, kimyasallar, barut ve diğer temel bileşenler gönderdiğini bildiriyor.

Çin ayrıca, fiber optik kablolar ve lityum iyon pillerin ihracatını önemli ölçüde artırarak Rusya'ya kritik bir avantaj sağladı ve Moskova'nın Ukrayna savunmasını alt eden bağlı insansız hava araçlarını seri üretmesini mümkün kıldı. Bu Rusya'nın, özellikle Rubicon insansız hava aracı saldırı birimi gibi seçkin birimlerin, Donetsk Oblastı'ndaki Pokrovsk gibi yerlerde Ukrayna savunması üzerindeki baskıyı artırmasını sağlıyor.

Çin'in katılımı, bileşenlerden daha derin. Ukrayna istihbaratı, Pekin'in Rusya'ya füze saldırıları için uydu görüntüleri de sağladığını bildirdi. Militarnyi'nin haberine göre, 5 Ekim'de Rusya'nın büyük bir saldırısı sırasında, en az üç Çin Yaogan 33 keşif uydusu Ukrayna'nın batısındaki ana hedef bölgesi üzerinden geçti.

Ukrayna tarafından ele geçirilen ve parçalanan bir Rus Geran 3 insansız hava aracı, Çinli Telefly JT80 turbojet motoruyla çalışıyordu ve Çinli insansız hava aracı uzmanları, geliştirme çalışmalarına yardımcı olmak için yaptırım uygulanan Rus silah üreticisi IEMZ Kupol'a defalarca seyahat etti.

Çin'in katılımı, bileşen tedarikinin ötesine geçiyor. Kyiv Independent tarafından incelenen sızdırılmış Rus savunma belgeleri, 40'tan fazla Çinli askeri subay ve savunma sanayi yöneticisinin 2023 ve 2024 yıllarında silah alımları için görüşmek üzere gizlice Rusya'yı ziyaret ettiğini gösteriyor.

Pekin, o zamandan beri Rus uçakları, zırhlı araçlar, mühimmat ve eğitim için yaklaşık 585 milyon dolar değerinde gizli sözleşmeler imzaladı ve teslimatların 2027 yılına kadar yapılması planlanıyor.

Bu, Çin'in Rusya'nın insansız hava aracı ve füze endüstrilerini donatırken, Rusya'nın da Çin'in gelecekteki savaş kabiliyetini şekillendirmesine yardımcı olduğu iki yönlü bir boru hattı oluşturdu.

Bu arada Çin, Belarus'un Moskova için yaklaşık 500 bin top mermisi ve Grad roketi üretmesine yardımcı oldu, tüm montaj hatlarını sağladı ve Belarus fabrikalarında Çinli mühendisleri görevlendirerek bunların çalışmasını sağladı.

Çin, Ukrayna'da edindiği deneyimlerden elde ettiği teknolojileri üretime geçiriyor. Şu anda, sadece 10 bin dolar maliyeti olduğu bildirilen uzun menzilli saldırı insansız hava aracı Feilong 300D'yi piyasaya sürdü.

Normalde Çin hakkında konuşurken diline dikkat eden Cumhurbaşkanı Zelenskiy bile, insansız hava araçları hakkında konuşurken alışılmış ihtiyatlı tavrını terk etti. “Çinli Mavic, Ruslara açık ama Ukraynalılara kapalı” diyen Zelenskiy, Rus üretim hatlarında Çinli personelin varlığını vurguladı.

Zelenskiy, Pekin'in ihracat kısıtlamalarının Ukrayna için kısa süreli bir kriz yarattığını ve Ukrayna fabrikaları yetişene kadar Kiev'i FPV insansız hava araçları için AB pazarlarını taramaya zorladığını belirtti.

Sonuç

Ukrayna kaybederse durum daha da ciddi hale gelecektir.

Zira; gelişmiş üretim üssü ve adaptasyon hızıyla Çin, nihai kazanan olacaktır. Bu da elbette, bir gün onlarla savaşmak zorunda kalabilecek ABD ordusu için ciddi bir endişe kaynağıdır.

Diğer yandan sızdırılan belgeler, Rusya'nın Çin'e Tayvan'ı işgal hazırlıklarında şimdiden yardım ettiğini ortaya çıkardı.

Moskova, Ukrayna'daki savaştan dersler çıkarıyor ve bu dersleri Pekin ile paylaşıyor. Bu eksen tek bir tehdit olarak kabul edilmedikçe, teknolojik işbirliği derinleştikçe daha da güçlenecektir.