The National Interest: ABD, Batı yarımkürede yeni bir Afganistan mı yaratacak?

ABD'nin önde gelen yayın organlarından The National Interest'de, ABD ve Venezüela arasında devam eden gerilimin ve ABD'nin olası askeri müdahalesinin olası sonuçlarının değerlendirildiği bir analiz yayınlandı.

Trump yönetiminin müdahale için Venezuela kıyılarında uzun süredir askeri güç topladığına dikakt çekilen analizde, sadece hava saldırısı kullanımıyla gerçekleşecek olan bir saldırının, kaçınılmaz sonuçlarına dair değerlendirmelerde bulunuldu.

Analizde ayrıca; ABD'nin Kosova'dan Libya'ya, Irak'tan Afganistan'a kadar gerçekleştirdiği saldırı süreçlerinin sonuçlarına atıfta bulunularak, Venezüela'da yaşanacak sürece dair öngörülere yer verildi.

İşte The National Interest'de yayınlanan analiz:

Trump yönetimi Venezuela kıyılarında askeri güç toplarken ve Maduro'yu iktidardan uzaklaştırmak için hava ve füze saldırıları düzenleyeceğine dair imalarda bulunurken, modern hava gücünün sadece yeteneklerini değil, sınırlarını da görmek gerekiyor.

Sonuç olarak, sınırlı bir deniz gücü ve sadece hava saldırısı kullanımıyla dramatik stratejik etkiler elde etmek isteyenler için geçmişteki örnekler ibret verici.

1999 Kosova Savaşı'nda NATO sadece Sırbistan'ın Kosova bölgesindeki Arnavut kökenli nüfusu, Sırp diktatörü Slobodan Milosevic'in yağmacı milislerinden korumak istedi.

Bu hedefine ulaştı, ancak bunu başarmak için başlangıçtaki hava gücünü on kat artırdı ve ilk başta öngördüğü yedi gün veya daha az süre yerine 77 gün boyunca bombardıman yapmak zorunda kaldı.

2001 yılında Afganistan'da, ABD hava gücü, Taliban rejimini devirmek için kullanılan ana kinetik veya patlayıcı güç aracıydı. Ancak en önemlisi, CIA ajanları ve özel kuvvetler Afgan direniş grubu Kuzey İttifakı'nın saflarına yerleştirilmişti. Ancak tüm bunlara rağmen Taliban kesin olarak yenilgiye uğratılamadı.

2003 yılında Irak'ta, hava ve füze saldırılarıyla Saddam Hüseyin'e karşı “şok ve dehşet” yaratma ve rejimi devirme için harekete geçirildi. Ancak bu başarısızlıkla sonuçlandı ve ABD kara kuvvetleri neredeyse on yıl boyunca ülkede sıkışıp kaldı.

2011'deki Libya müdahalesi sırasında da NATO hava gücü, Muammer Kaddafi'ye muhalif olan direniş güçlerini destekledi. Sonunda başarılı oldu ancak, 14 yıl sonra Libya hala anarşi içinde.

Diğer bir örnek ise 2014 yılında yaşandı. IŞİD, Suriye ve Kuzey Irak'ın geniş bir bölümünü ele geçirdikten sonra, ABD ve koalisyon müttefikleri hava gücünü kullanarak önce Bağdat'taki Irak hükümetinin devrilmesini önlemeye, ardından da IŞİD'in ele geçirdiği toprakları geri almaya çalıştılar.

Ancak her iki aşamada da, Afganistan ve Libya'da olduğu gibi sadece hava saldırıları yeterli olmadı ve bu sorun tam bir koosa dönüştü.

Son olarak ise Gazze'de Hamas'ı “yok etmek” için İsrail, iki yıl boyunca Gazze Şeridi'ni bombaladı. Ancak Hamas yok edilemedi. İsrail aynı şekilde ABD ve İngiltere'nin desteği ile Lübnan'da Hizbullah'ı Yemen'de ise Husileri bombaladı. Ancak bu gruplar da, büyük yaralar alsa da yok edilemedi.

Sonuç olarak; modern hava gücü ve füzeler, düşman hedeflerine gerçekten büyük yıkım verebilir, ancak bu genellikle önce büyük kaoslara neden olur. Sonuca ulaşması ise yıllarca süren çabaların ardından gerçekleşir.

Hatta o zaman bile, karada başarı, önemli müttefik veya ABD silahlı kuvvetlerinin desteği ile sağlanır, ki bu koşul Venezuela'nın durumunda geçerli değil.

Trump, Amerika'nın Irak ve Afganistan'daki sonsuz savaşlarına uzun süredir karşı çıkarken, bugün Batı Yarımküre'de benzer bir duruma sürüklenmemek için tüm bu örnekler üzerinden düşünmeli ve dikkatli olmalı.