Türk tiyatrosunun üretken kavuklusu Ferhan Şensoy

• "Ferhangi Şeyler", "Şahları da Vururlar", "Kahraman Bakkal Süpermarkete Karşı" gibi eserleriyle Türk tiyatrosuna damga vurdu.
• Ortaoyuncular topluluğunu kurarak genç sanatçıların yetişmesine katkı sağladı.
• Oyun yazarlığının yanı sıra oyunculuk, yönetmenlik, edebiyat ve sinemada da önemli eserler verdi.
• Kavuğu Münir Özkul’dan devralıp Rasim Öztekin’e teslim ederek tiyatro geleneğini sürdürdü.

Samsun’dan tiyatro sahnelerine uzanan bir yolculuk

26 Şubat 1951’de Samsun’da doğan Ferhan Şensoy, çocukluk yıllarını burada geçirdi. İlkokulu Samsun’da, ortaokulu ise Galatasaray Lisesi’nde okudu. Daha sonra Çarşamba Lisesi’nden mezun oldu.

Sanata ilgisi lise yıllarında başladı. İlk öykü ve şiirlerini 1969’da “Yeni Ufuklar” ve “Soyut” dergilerinde yayımladı. Yazdığı skeçler 1970’te Devekuşu Kabare’de sahnelenmeye başladı.

Amatör topluluklardan profesyonel sahnelere

Devlet Güzel Sanatlar Akademisi Yüksek Mimarlık Bölümü’ne girdiği yıl, “Galatasaray Oyuncuları” topluluğunu kurdu. Burada yazdığı “Je M’en Fous Bilader” adlı oyunun provaları, Haldun Taner’in desteğiyle Devekuşu Kabare’de yapıldı.

1971’de profesyonel oyunculuğa adım attı, bir yıl sonra Fransa’da tiyatro eğitimi aldı. Haneler, Montreal’de Ce Fou De Gogol ve Proche-Orient Lointain gibi oyunlarla uluslararası başarılar kazandı.

Sinema, edebiyat ve televizyona uzanan üretkenlik

Şensoy, “Kızını Dövmeyen Dizini Döver” filmiyle beyazperdede yer aldı. Yazdığı “Bizim Sınıf” dizisi ise TRT tarafından kısa sürede yayından kaldırıldı.

1977’de ilk kitabı “Kazancı Yokuşu”nu yayımlayan sanatçı, sonraki yıllarda “Kalemimin Sapını Gülle Donattım”, “Eşeğin Fikri”, “Elveda SSK” gibi pek çok esere imza attı. Ayrıca “Pardon” filmiyle en iyi senaryo ödülünü aldı.

Ferhangi Şeyler ile hafızalara kazındı

7 Mart 1987’de sahneye koyduğu tek kişilik oyunu “Ferhangi Şeyler”, Türk tiyatro tarihinin en uzun soluklu gösterilerinden biri oldu. Oyun, yurtiçi ve yurtdışında yüzlerce kez sahnelendi.

Sanatçı, eserlerinde ortaoyunu ve meddahlık geleneğini çağdaş bir bakışla harmanladığını dile getirerek, “Benimki meddahlık ama bir çağdaş meddahlık çizgisi yakalamaya çalışıyorum” sözleriyle tiyatro anlayışını açıklamıştı.

Ödüllerle taçlanan bir kariyer

Şensoy, Avni Dilligil, İsmail Dümbüllü, Afife Jale ve Muhsin Ertuğrul gibi çok sayıda ödüle layık görüldü. 1989’da Münir Özkul’dan devraldığı Ortaoyuncular Kavuğu’nu, 2016’da Rasim Öztekin’e teslim etti.

“Heyecan verici. Böyle bir kavuğun Kel Hasan Efendi’den Dümbüllü İsmail’e, sonra Münir Özkul’dan bana gelmesi hem büyük bir sevinç hem de büyük bir sorumluluk” sözleriyle bu geleneği sürdürmenin önemini vurguladı.

Kendi sahnesini yaratan bir sanatçı

1994’te kiraladığı gemiyi “İçinden Dalga Geçen Tiyatro” adıyla yüzen bir sahneye dönüştürdü. Burada “Seyircili Seyir Defteri” ve “Kırkambar-Gece Tiyatrosu” gibi oyunlarını sahneledi. Bu girişimiyle İsmail Dümbüllü Ödülü’nü kazandı.

Şensoy’un eserleri yalnızca Türkiye’de değil, Avrupa’da da sahnelendi. “Kahraman Bakkal Süpermarkete Karşı” Amsterdam’da, “Hayrola Karyola” Yugoslavya’da tiyatroseverlerle buluştu.

Özel hayatı ve son yılları

1980’de oyuncu Derya Baykal ile evlenen Şensoy’un bu evlilikten Müjgan Ferhan ve Neriman Derya adında iki kızı oldu. Çift 2004’te ayrıldı.

Usta sanatçı, 31 Ağustos 2021’de İstanbul’da hayata veda etti. Geride tiyatro, sinema ve edebiyat dünyasına onlarca eser bıraktı.

Türk tiyatrosuna bıraktığı miras

Elli kadar tiyatro oyunu, 10’dan fazla televizyon dizisi, birçok film ve kitapla kültür-sanat hayatına katkı sağlayan Ferhan Şensoy, çağdaş meddahlığın öncülerinden biri olarak anılıyor.

Türk tiyatrosunun üretken kavuklusu, hem eserleri hem de yetiştirdiği öğrencilerle sanat dünyasında yaşamaya devam ediyor.