Türkiye'nin Teknogirişim röntgeni: Kurucularda çoğunluk erkek, sermaye öz kaynak!

• Teknogirişimlerin kurucu ortaklarının yüzde 87,1'i erkeklerden oluşurken, kadınların oranı yüzde 12,9 seviyesinde kaldı.
• Girişimlerin kuruluş aşamasındaki en önemli finansman kaynağı yüzde 89,7 ile kurucuların kendi sermayesi oldu.
• Girişimcilerin önündeki en büyük engelleyici faktör yüzde 80,8 ile yüksek maliyetler olarak belirlendi.
• Kurucu ortakların yüzde 37,4'ü yurt dışında eğitim veya iş deneyimine sahip.

Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) 2024 verilerine göre Türkiye’deki teknogirişimlerin yüzde 87’si erkekler tarafından kurulurken, dış yatırıma erişemeyen her 10 girişimden 9’u yoluna kendi sermayesiyle devam etmek zorunda kalıyor; yüksek maliyetler ve finansman sıkıntısı ise sektörün büyümesinin önündeki en büyük engel olarak öne çıkıyor.

Eğitim seviyesi yüksek, mühendislik ön planda

Araştırmaya göre, teknogirişim kurucularının eğitim düzeyi oldukça yüksek. Erkek kurucuların yüzde 46'sı, kadınların ise yüzde 36,1'i lisans mezunuyken; kadınlarda doktora ve yüksek lisans gibi lisansüstü eğitim oranlarının erkeklerden daha yüksek olması dikkat çekti.

Kurucuların mezuniyet alanlarında liderlik yüzde 49,7 ile mühendislik, imalat ve inşaat bölümlerinde. Bunu işletme, hukuk ve bilişim teknolojileri takip ediyor.

Kadın personel oranı

Teknogirişim ekosisteminde çalışan personelin yüzde 69'u erkek, yüzde 31'i kadın çalışanlardan oluşuyor. İşletmelerin yaklaşık yarısı 2024 yılında uzman personel alımı yapmayı denerken, bu girişimlerin yüzde 34,1'i pozisyonları doldurmakta zorlandığını belirtti. İşe alımdaki en büyük engeller; adayların yüksek ücret beklentisi ve nitelikli deneyim eksikliği olarak kaydedildi.

Yatırım teklifleri yetersiz bulunuyor

Yeni finansman arayışına giren girişimlerin oranı yüzde 54,4 düzeyinde. Ancak yatırımcıyla masaya oturan girişimlerin yüzde 72,2'si gelen teklifleri yetersiz bulduğunu ifade etti. Girişimciler ayrıca yatırımcıların yüksek pay talebi ve karar alma özerkliğinin kısıtlanması gibi endişeler nedeniyle finansmana erişimde zorluk yaşıyor.

İhracatta rota Avrupa Birliği

Teknogirişimlerin yüzde 22,8'i 2024 yılında ihracat yaparken, en fazla ihracat yapılan bölge yüzde 66,2 ile Avrupa Birliği oldu. Ar-Ge faaliyeti yürüten girişimlerin ihracat yapma oranının, yürütmeyenlere göre yaklaşık iki kat daha fazla olduğu tespit edildi. İhracatçıların yaşadığı en büyük sorunların başında ise lojistik maliyetlerin yüksekliği geliyor.